ఎండోమెట్రియోసిస్‌పై అవగాహన అవసరమని వైద్యులు సూచన
తీవ్రమైన పీరియడ్ నొప్పిని సాధారణంగా తీసుకోవద్దని, ఆలస్యం చేయకుండా గైనకాలజిస్ట్‌ను సంప్రదించాలని నిపుణుల సూచన
పునరుత్పత్తి వయసులో ఉన్న మహిళలు, యువతుల్లో కనిపించే ఎండోమెట్రియోసిస్‌పై అవగాహన పెంచుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని గైనకాలజీ వైద్యులు శుక్రవారం హైదరాబాద్‌లో తెలిపారు. రోజువారీ జీవనాన్ని ప్రభావితం చేసే పీరియడ్ నొప్పి, అధిక రక్తస్రావం, సంతాన సమస్యలను నిర్లక్ష్యం చేయకూడదని వారు సూచించారు.
ఎండోమెట్రియోసిస్ అనేది గర్భాశయం లోపలి పొరను పోలిన కణజాలం గర్భాశయం బయట పెరిగే దీర్ఘకాలిక గైనకాలజీ సమస్య. ఈ కణజాలం అండాశయాలు, ఫాలోపియన్ ట్యూబ్స్, పెల్విక్ లైనింగ్, గర్భాశయం బయటి భాగం, కొన్ని సందర్భాల్లో మూత్రాశయం లేదా ప్రేగుల పరిసరాల్లో కనిపించవచ్చని వైద్యులు చెప్పారు. ప్రతి నెల హార్మోన్ల మార్పులకు ఈ కణజాలం స్పందించినప్పటికీ, శరీరం నుంచి బయటకు వెళ్లే సహజ మార్గం లేకపోవడంతో వాపు, నొప్పి, మచ్చ కణజాలం, అంటుకట్టులు, అండాశయ సిస్టులు వంటి సమస్యలు రావచ్చని వివరించారు.
ప్రపంచ ఆరోగ్య అంచనాల ప్రకారం పునరుత్పత్తి వయసులో ఉన్న మహిళలు, బాలికల్లో సుమారు 10% మందిని ఎండోమెట్రియోసిస్ ప్రభావితం చేస్తుందని వైద్య నిపుణులు చెబుతున్నారు. అయినా దీని నిర్ధారణ అనేక సందర్భాల్లో ఆలస్యం అవుతుందని వారు పేర్కొన్నారు. పీరియడ్ నొప్పిని కుటుంబాల్లో, విద్యాసంస్థల్లో, పని ప్రదేశాల్లో సాధారణంగా తీసుకోవడం వల్ల యువతులు వైద్య సహాయం తీసుకోవడంలో ఆలస్యం చేస్తారని నిపుణులు తెలిపారు.
“రోజువారీ పనులు, స్కూల్, కాలేజ్, ఉద్యోగం లేదా నిద్రను భంగం చేసేంత పీరియడ్ నొప్పి ఉంటే దాన్ని సాధారణ నొప్పిగా చూడకూడదు,” అని హైదరాబాద్‌కు చెందిన గైనకాలజిస్ట్ డాక్టర్ అనిత రావు శుక్రవారం ఆరోగ్య అవగాహన కార్యక్రమంలో చెప్పారు. “నొప్పి ప్రతి నెల పెరుగుతుంటే, మధ్యలో రక్తస్రావం ఉంటే లేదా సంతాన సమస్యలు ఎదురైతే గైనకాలజీ పరీక్ష అవసరం,” అని ఆమె అన్నారు.
ఎండోమెట్రియోసిస్ లక్షణాలు ప్రతి ఒక్కరిలో ఒకేలా ఉండవని వైద్యులు తెలిపారు. కొందరిలో తీవ్రమైన పెల్విక్ నొప్పి ఉన్నప్పటికీ వ్యాధి పరిమాణం తక్కువగా ఉండవచ్చు; మరికొందరిలో వ్యాధి విస్తృతంగా ఉన్నా లక్షణాలు స్వల్పంగా ఉండవచ్చు. సాధారణంగా తీవ్రమైన మాసిక నొప్పి, పీరియడ్‌కు ముందు లేదా సమయంలో కడుపు దిగువ భాగంలో నొప్పి, నడుము నొప్పి, అధిక రక్తస్రావం, పీరియడ్ల మధ్య రక్తస్రావం, లైంగిక సంబంధాల సమయంలో లేదా తర్వాత నొప్పి, మూత్రం లేదా మల విసర్జన సమయంలో నొప్పి వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయని వారు చెప్పారు.
HIGHLIGHTS
- పునరుత్పత్తి వయసు మహిళల్లో సుమారు 10% మందికి ప్రభావం
- తీవ్రమైన పీరియడ్ నొప్పిని సాధారణంగా చూడకూడదు
- నిర్ధారణకు అల్ట్రాసౌండ్, ఎంఆర్ఐ, లాపరోస్కోపీ ఉపయోగపడతాయి
- చికిత్స వయసు, లక్షణాలు, గర్భధారణ ప్రణాళికపై ఆధారపడుతుంది
“ఎండోమెట్రియోసిస్ అనుమానం వచ్చినప్పుడు మొదటి దశలో రోగి వైద్య చరిత్ర, లక్షణాల నమూనా, పెల్విక్ పరీక్ష ముఖ్యమైనవి,” అని గైనకాలజీ సర్జన్ డాక్టర్ సుజాత రెడ్డి శుక్రవారం చెప్పారు. “అల్ట్రాసౌండ్ స్కాన్ ద్వారా అండాశయ సిస్టులు గుర్తించవచ్చు. ఎంపిక చేసిన సందర్భాల్లో ఎంఆర్ఐ ఉపయోగపడుతుంది. అనేక క్లినికల్ పరిస్థితుల్లో లాపరోస్కోపీని ఖచ్చిత నిర్ధారణ పద్ధతిగా పరిగణిస్తారు,” అని ఆమె వివరించారు.
సంతాన సమస్యలతో వైద్యులను సంప్రదించే మహిళల్లో కొందరికి తర్వాత ఎండోమెట్రియోసిస్ గుర్తించబడుతుందని నిపుణులు తెలిపారు. ఈ సమస్య గర్భధారణను ప్రతి ఒక్కరిలోనూ అడ్డుకుంటుందని కాదు కానీ, అండాశయాల పని, ఫాలోపియన్ ట్యూబ్స్ చలనం, పెల్విక్ వాతావరణంపై ప్రభావం చూపే అవకాశముందని వారు చెప్పారు. అందువల్ల పెళ్లి తర్వాత చాలా కాలం గర్భధారణ జరగకపోతే, తీవ్రమైన పీరియడ్ నొప్పి చరిత్ర ఉంటే వైద్య పరీక్షలు చేయించుకోవాలని సూచించారు.
చికిత్స రోగి వయసు, లక్షణాల తీవ్రత, వ్యాధి స్థాయి, గర్భధారణ ప్రణాళికల ఆధారంగా మారుతుందని వైద్యులు చెప్పారు. నొప్పి నియంత్రణకు డాక్టర్ సూచించిన మందులు, హార్మోనల్ థెరపీ, ఓరల్ కాన్ట్రాసెప్టివ్ మాత్రలు, ప్రోజెస్టిన్ థెరపీ, హార్మోనల్ ఇంట్రాయుటరైన్ డివైసులు ఉపయోగపడవచ్చని తెలిపారు. కొంతమందిలో లాపరోస్కోపిక్ సర్జరీ ద్వారా బయట పెరిగిన కణజాలాన్ని తొలగించాల్సి రావచ్చని, గర్భధారణ కష్టంగా ఉన్నవారికి ఫెర్టిలిటీ చికిత్సలు అవసరమవుతాయని వైద్యులు పేర్కొన్నారు.
“జీవనశైలి మార్పులు లక్షణ నియంత్రణకు తోడ్పడతాయి కానీ అవి ఎండోమెట్రియోసిస్‌కు పూర్తి చికిత్స కావు,” అని ఫెర్టిలిటీ స్పెషలిస్ట్ డాక్టర్ మేఘనా కుమార్ చెప్పారు. “వ్యాయామం, ఆహార నియంత్రణ, ఒత్తిడి తగ్గింపు, హీట్ థెరపీ కొందరికి ఉపశమనం ఇవ్వవచ్చు. అయినా తీవ్రమైన లేదా కొనసాగుతున్న నొప్పి ఉంటే వైద్యుడి సలహా తప్పనిసరి,” అని ఆమె అన్నారు.
ఎండోమెట్రియోసిస్‌కు ప్రస్తుతం అందరికీ సరిపోయే శాశ్వత నివారణ లేదని, అయితే లక్షణాలను సమర్థంగా నియంత్రించే మార్గాలు ఉన్నాయని వైద్యులు తెలిపారు. సర్జరీ తర్వాత కూడా కొందరిలో మళ్లీ లక్షణాలు రావచ్చని వారు చెప్పారు. అందువల్ల దీర్ఘకాలిక ఫాలోఅప్, మందుల పద్ధతి, పీరియడ్ నమూనాల పరిశీలన, అవసరమైతే పునఃపరీక్షలు కీలకమని పేర్కొన్నారు.
వైద్యులు ముఖ్యంగా కిశోర వయసు బాలికల్లో తీవ్రమైన పీరియడ్ నొప్పిని త్వరగా గుర్తించాలని సూచించారు. కుటుంబ సభ్యులు, ఉపాధ్యాయులు, ఆరోగ్య సిబ్బంది దీన్ని సాధారణ అసౌకర్యంగా తీసుకోకుండా, పిల్లల హాజరు, చదువు, నిద్ర, రోజువారీ పనులపై ప్రభావం చూపుతుందా అని గమనించాలన్నారు. లక్షణాలు మళ్లీ మళ్లీ కనిపిస్తే సమీప గైనకాలజీ నిపుణుడిని సంప్రదించి సరైన నిర్ధారణ, చికిత్స ప్రణాళిక పొందాలని వైద్యులు సూచించారు.