చికున్గున్యా లక్షణాలు, నివారణపై ఆరోగ్యశాఖ అప్రమత్తం
వర్షాకాలంలో ఏడిస్ దోమల పెరుగుదలతో జ్వరం, కీళ్ల నొప్పులు కనిపిస్తే వైద్య పరీక్షలు చేయించుకోవాలని నిపుణుల సూచన
వర్షాకాలంలో దోమల ద్వారా వ్యాపించే వైరల్ జ్వరాలపై ఆరోగ్యవర్గాలు అప్రమత్తత సూచిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా ఏడిస్ దోమల ద్వారా వ్యాపించే చికున్గున్యా జ్వరంలో తీవ్ర కీళ్ల నొప్పులు ఎక్కువకాలం కొనసాగే అవకాశం ఉండటంతో, లక్షణాలు కనిపించిన వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
చికున్గున్యా సాధారణంగా ప్రాణాపాయం కలిగించే వ్యాధిగా పరిగణించబడకపోయినా, రోగిని తీవ్ర అసౌకర్యానికి గురిచేసే వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్గా వైద్యులు వివరిస్తున్నారు. ఈ వ్యాధి డెంగ్యూకు కారణమయ్యే ఏడిస్ దోమల ద్వారానే వ్యాపిస్తుంది. శుభ్రమైన నీరు నిల్వ ఉండే ప్రదేశాలు, ఇంటి పరిసరాల్లోని చిన్న పాత్రలు, కూలర్లు, టైర్లు, మొక్కల కుండీలు దోమల పెంపకానికి అనుకూలంగా మారే అవకాశం ఉంది. ఈ దోమలు ఎక్కువగా పగటి వేళల్లో కుట్టే స్వభావం కలిగి ఉండటంతో, దోమల నివారణ చర్యలు ఇంటి లోపలే కాకుండా బయట కూడా అవసరమని ఆరోగ్య అధికారులు సూచిస్తున్నారు.
వైద్య నిపుణుల ప్రకారం, దోమ కుట్టిన తర్వాత సాధారణంగా 3 నుంచి 7 రోజుల్లో లక్షణాలు కనిపించవచ్చు. ఒక్కసారిగా అధిక జ్వరం, తలనొప్పి, కళ్లలో మంట, ఒళ్లుపై దద్దుర్లు, అలసట, కండరాల నొప్పులు కనిపించవచ్చు. అయితే చికున్గున్యాలో అత్యంత ముఖ్యమైన లక్షణం తీవ్రమైన కీళ్ల నొప్పి. చేతులు, కాళ్లు, మోకాళ్లు, మణికట్టులు, మడమల వంటి జాయింట్లలో నొప్పి తీవ్రమవుతుండటం వల్ల రోగి నడవడం, నిలబడడం కూడా కష్టమవుతుంది. కొందరిలో జ్వరం తగ్గిన తర్వాత కూడా కీళ్ల నొప్పులు వారాలు, నెలలు కొనసాగవచ్చని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
చికున్గున్యా నిర్ధారణకు ఆర్టీపీసీఆర్ లేదా యాంటీబాడీ టెస్ట్ వంటి రక్త పరీక్షలు ఉపయోగిస్తారు. ప్రారంభ లక్షణాలు డెంగ్యూ, మలేరియా, వైరల్ ఫీవర్లకు దగ్గరగా ఉండటంతో, స్వయంగా మందులు వాడకుండా పరీక్షల ద్వారా నిర్ధారణ చేసుకోవడం అవసరం. వైద్యుల సలహా లేకుండా ఐబుప్రోఫెన్ వంటి పెయిన్ కిల్లర్స్ వాడటం ప్రమాదకరమని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా డెంగ్యూ అనుమానం ఉన్నప్పుడు కొన్ని మందులు రక్తస్రావ ప్రమాదాన్ని పెంచే అవకాశం ఉండటంతో, ముందుగా వైద్య పరీక్షలు చేయించుకోవాలని సూచిస్తున్నారు.
ఈ వ్యాధికి ప్రత్యేకమైన యాంటీ వైరల్ చికిత్స సాధారణ వినియోగంలో లేదు. జ్వరం, నొప్పి నియంత్రణకు వైద్యులు సూచించే మందులు, సరిపడ విశ్రాంతి, ద్రవ పదార్థాల తీసుకోవడం ముఖ్యమని వైద్యవర్గాలు చెబుతున్నాయి. పారాసెట్టమాల్ను సాధారణంగా సురక్షిత ఎంపికగా పరిగణిస్తారు; అయితే మోతాదు, వాడే వ్యవధి వైద్యుల సూచనల ప్రకారం ఉండాలి. నీరు, ఓఆర్ఎస్, పండ్ల రసాలు తీసుకోవడం ద్వారా శరీరంలో ద్రవాల సమతుల్యత కాపాడుకోవాలని సూచిస్తున్నారు. దీర్ఘకాలిక కీళ్ల నొప్పులు కొనసాగితే ఫిజియోథెరపీ, రుమటాలజీ సలహా అవసరమవుతుందని నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.
చికున్గున్యా చరిత్రలో మొదటి గుర్తింపు 1952లో ఆఫ్రికాలోని టాంజానియాలో నమోదైంది. స్థానిక కిమాకొండే భాషలో చికున్గున్యా అనే పదానికి నొప్పితో వంగిపోవడం అనే అర్థం ఉందని వైద్య సాహిత్యంలో పేర్కొంటారు. భారత్లో 1960 దశకంలో కేసులు కనిపించిన తర్వాత, 2006లో పెద్దఎత్తున వ్యాప్తి నమోదైంది. అప్పటి నుంచి వర్షాకాలం, పట్టణీకరణ, నీటి నిల్వలు, దోమల పెరుగుదల వంటి అంశాల నేపథ్యంలో ఈ వ్యాధి ప్రజారోగ్య చర్చల్లో పదేపదే ముందుకు వస్తోంది.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాక్సిన్ అభివృద్ధిలో పురోగతి నమోదైంది. 2023 నవంబర్లో అమెరికా ఆహార, ఔషధ పరిపాలన సంస్థ చికున్గున్యాకు వ్యాక్సిన్కు అనుమతి ఇచ్చింది. అయితే వ్యాక్సిన్ అందుబాటు, వినియోగం, అర్హత వయోపరిమితులు, దేశాలవారీ అనుమతులు వేర్వేరుగా ఉండవచ్చు. భారతదేశంలో సాధారణ ప్రజల వినియోగానికి సంబంధించి స్థానిక నియంత్రణ సంస్థల మార్గదర్శకాలు, ఆరోగ్యశాఖ నిర్ణయాలు కీలకం కానున్నాయి. అప్పటివరకు దోమల నియంత్రణే ప్రధాన నివారణ మార్గమని వైద్యులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
ఆరోగ్యవర్గాల సూచనల ప్రకారం, ఇళ్ల చుట్టూ నీరు నిల్వ ఉండకుండా చూడడం, నీటి ట్యాంకులు మూతపెట్టడం, వారానికి ఒకసారి కూలర్లు ఖాళీ చేయడం, దోమల వలలు, రిపెలెంట్లు ఉపయోగించడం, పూర్తి చేతుల దుస్తులు ధరించడం వంటి చర్యలు చికున్గున్యా వ్యాప్తిని తగ్గించడంలో సహాయపడతాయి. జ్వరం, కీళ్ల నొప్పులు, దద్దుర్లు కనిపిస్తే వెంటనే సమీప వైద్య కేంద్రాన్ని సంప్రదించడం, నిర్ధారణ లేకుండా బలమైన పెయిన్ కిల్లర్స్ వాడకపోవడం అత్యవసరమని వైద్యులు చెబుతున్నారు. వర్షాకాలం కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో స్థానిక ఆరోగ్యశాఖలు దోమల పెంపక ప్రదేశాల గుర్తింపు, ఫాగింగ్, అవగాహన కార్యక్రమాలను బలోపేతం చేయాల్సి ఉంది.
ఈ సీజన్లో కేసుల స్థానిక ధోరణులు, రాష్ట్రాల ఆరోగ్య బులెటిన్లు, ఆసుపత్రుల నమోదులపై మరిన్ని వివరాలు అధికారికంగా వెలువడిన తర్వాత స్పష్టత రానుంది. ప్రజలు లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకుండా, పరిసరాల పరిశుభ్రతను పాటించడం ద్వారా వ్యాధి వ్యాప్తిని తగ్గించుకోవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
EYE-LANDERS
- చికున్గున్యా ఏడిస్ దోమల ద్వారా వ్యాపించే వైరల్ జ్వరం
- లక్షణాలు సాధారణంగా 3 నుంచి 7 రోజుల్లో కనిపిస్తాయి
- తీవ్రమైన కీళ్ల నొప్పి ఈ వ్యాధిలో ప్రధాన లక్షణం
- 1952లో టాంజానియాలో మొదట గుర్తింపు
- 2023 నవంబర్లో అమెరికాలో వ్యాక్సిన్కు అనుమతి