తొలి దశ అల్జీమర్స్‌, వృద్ధాప్య అల్జీమర్స్‌తో భిన్నంగా కనిపిస్తోందని అధ్యయనం
65 ఏళ్ల లోపు వచ్చే అల్జీమర్స్‌లో జ్ఞాపకశక్తి కంటే భాష, దృష్టి, ప్రణాళిక సమస్యలు ముందుగా కనిపించవచ్చని పరిశోధకులు చెప్పారు
65 ఏళ్లలోపు నిర్ధారణ అయ్యే తొలి దశ అల్జీమర్స్‌ వ్యాధి, ఎక్కువగా వృద్ధుల్లో కనిపించే ఆలస్య దశ అల్జీమర్స్‌కు కేవలం చిన్న వయస్సు రూపం కాదని, లక్షణాలు, మెదడు మార్పులు, నిర్ధారణ సవాళ్లు గణనీయంగా భిన్నంగా ఉంటాయని తాజా అధ్యయనం తెలిపింది.
పరిశోధకుల బృందం ప్రకారం, ఆలస్య దశ అల్జీమర్స్‌లో జ్ఞాపకశక్తి కోల్పోవడం సాధారణంగా ప్రధాన ప్రారంభ లక్షణంగా కనిపిస్తుండగా, తొలి దశ అల్జీమర్స్‌లో భాష మాట్లాడటం లేదా అర్థం చేసుకోవడంలో ఇబ్బంది, దృశ్య-స్థాన అవగాహన లోపం, ప్రణాళికా సామర్థ్యం తగ్గడం, దృష్టి కేంద్రీకరణ సమస్యలు, వ్యక్తిత్వం లేదా ప్రవర్తనలో మార్పులు ముందుగా బయటపడవచ్చు. అందువల్ల యువకుల్లో కనిపించే ఈ లక్షణాలను ఒత్తిడి, డిప్రెషన్‌, ఆందోళన, పని భారం లేదా ఇతర మానసిక ఆరోగ్య సమస్యలుగా పొరబడే అవకాశం ఎక్కువగా ఉందని అధ్యయనం పేర్కొంది.
“తొలి దశ అల్జీమర్స్‌ అనేది అదే వ్యాధి చిన్న వయస్సులో రావడం మాత్రమే కాదు; అది చాలా సందర్భాల్లో వేరే క్లినికల్‌ రూపంలో కనిపిస్తుంది,” అని అధ్యయన రచయితలు తమ నివేదికలో చెప్పారు. “జ్ఞాపకశక్తి సమస్య మొదటి సూచనగా లేకపోతే, రోగిని సరైన న్యూరాలజీ లేదా మెమరీ క్లినిక్‌కు పంపడంలో ఆలస్యం కావచ్చు,” అని వారు పేర్కొన్నారు.
అధ్యయనం ప్రకారం, ఆలస్య దశ అల్జీమర్స్‌ సాధారణంగా హిప్పోకాంపస్‌, మీడియల్‌ టెంపోరల్‌ లోబ్‌ వంటి జ్ఞాపకశక్తికి సంబంధించిన మెదడు భాగాలను బలంగా ప్రభావితం చేస్తుంది. కానీ తొలి దశ రూపంలో మెదడు కార్టికల్‌ ప్రాంతాల్లో విస్తృత మార్పులు కనిపించవచ్చు. భాష, చూపు, స్థల అవగాహన, ఎగ్జిక్యూటివ్‌ ఫంక్షన్‌, దృష్టి, కదలికల ప్రణాళికకు సంబంధించిన ప్రాంతాలు ప్రభావితమైతే, రోగి సాధారణ జ్ఞాపకశక్తి పరీక్షల్లో మొదట్లో స్పష్టంగా కనిపించకపోవచ్చు.
“ప్రామాణిక స్క్రీనింగ్‌ పరీక్షలు ఎక్కువగా జ్ఞాపకశక్తి లోపాన్ని గుర్తించేలా రూపొందించబడ్డాయి,” అని పరిశోధకులు చెప్పారు. “అయితే తొలి దశ అల్జీమర్స్‌లో కనిపించే భాషా, దృష్టి-స్థాన, ప్రణాళికా లోపాలను అవి పూర్తిగా పట్టుకోకపోవచ్చు,” అని అధ్యయన బృందం పేర్కొంది. ఈ కారణంగా కుటుంబ సభ్యులు, వైద్యులు, ఉద్యోగ ప్రదేశాలు లక్షణాలను వేరే కారణాలకు అన్వయించే అవకాశం ఉందని వారు తెలిపారు.
HIGHLIGHTS
- 65 ఏళ్లలోపు నిర్ధారణ అయితే తొలి దశ అల్జీమర్స్‌గా పరిగణిస్తారు
- ఆలస్య దశలో జ్ఞాపకశక్తి లోపం ప్రధాన ప్రారంభ లక్షణం
- తొలి దశలో భాష, దృష్టి, ప్రణాళిక సమస్యలు ముందుకు రావచ్చు
- APP, PSEN1, PSEN2 జన్యువులు కొన్ని కుటుంబ కేసులతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయి
- APOE ε4 ఆలస్య దశ అల్జీమర్స్‌లో ముఖ్య రిస్క్‌ ఫ్యాక్టర్‌
తొలి దశ అల్జీమర్స్‌ కొంతమంది రోగుల్లో వేగంగా పురోగమించవచ్చని అధ్యయనం తెలిపింది. ఈ వ్యాధి 40లలో, 50లలో లేదా ఉద్యోగ, కుటుంబ బాధ్యతలు గరిష్ఠ స్థాయిలో ఉన్న సమయంలో బయటపడితే ప్రభావం వైద్య రంగాన్ని మించి సామాజిక, ఆర్థిక రంగాలకు విస్తరిస్తుంది. ఉద్యోగం కొనసాగించలేకపోవడం, పిల్లల సంరక్షణ, వివాహ జీవితం, రుణాలు, ఇన్సూరెన్స్‌, డిసెబిలిటీ సపోర్ట్‌, దీర్ఘకాల సంరక్షణ ప్రణాళికలపై పెద్ద ప్రభావం పడవచ్చని పరిశోధకులు చెప్పారు.
“యువ రోగులకు కుటుంబ, ఉద్యోగ, ఆర్థిక బాధ్యతలు వృద్ధ రోగుల కంటే భిన్నంగా ఉంటాయి,” అని అధ్యయనం పేర్కొంది. “కాబట్టి నిర్ధారణ, కౌన్సెలింగ్‌, సంరక్షణ ప్రణాళికలు కూడా ఆ వయస్సు వాస్తవాలకు అనుగుణంగా ఉండాలి,” అని రచయితలు చెప్పారు. ప్రారంభ లక్షణాలను మెనోపాజ్‌ మార్పులు, బర్నౌట్‌, డిప్రెషన్‌ లేదా కార్యాలయ ఒత్తిడిగా భావించడం వల్ల చికిత్స మార్గదర్శనం ఆలస్యమవుతుందని వారు హెచ్చరించారు.
జన్యు సంబంధ అంశాల్లో కూడా తొలి దశ అల్జీమర్స్‌కు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉందని అధ్యయనం తెలిపింది. APP, PSEN1, PSEN2 జన్యువుల్లో మార్పులు కొన్ని కుటుంబాల్లో వచ్చే తొలి దశ అల్జీమర్స్‌తో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయని పరిశోధకులు పేర్కొన్నారు. అయితే ప్రతి తొలి దశ కేసు వారసత్వం వల్లనే వస్తుందనుకోవడం సరైంది కాదని వారు స్పష్టం చేశారు. తెలిసిన జన్యు మార్పులు కనిపించని అనేక కేసులు కూడా ఉన్నాయని, అందుకే జన్యు పరీక్షలు, కుటుంబ చరిత్ర, క్లినికల్‌ లక్షణాలు కలిపి అంచనా వేయాలని సూచించారు.
ఆలస్య దశ అల్జీమర్స్‌లో APOE ε4 అలీల్‌ ముఖ్యమైన రిస్క్‌ ఫ్యాక్టర్‌గా గుర్తించబడినప్పటికీ, అది వ్యాధి తప్పనిసరిగా వస్తుందని చెప్పే నిర్ధారక సూచిక కాదని అధ్యయనం పేర్కొంది. రిస్క్‌, నిర్ధారణ, చికిత్స అనే 3 అంశాలను వేర్వేరుగా చూడాలని పరిశోధకులు సూచించారు. ఒకే అల్జీమర్స్‌ పేరుతో రోగులందరినీ ఒకే పరీక్షా నమూనా లేదా ఒకే సంరక్షణ మార్గంలో పెట్టడం వల్ల తొలి దశ కేసులు మిస్‌ అయ్యే ప్రమాదం ఉందని వారు తెలిపారు.
“తొలి దశ అల్జీమర్స్‌కు వేరు క్లినికల్‌ దృష్టి, వేరు నిర్ధారణ పద్ధతులు, వేరు పరిశోధన ప్రాధాన్యాలు అవసరం,” అని అధ్యయన రచయితలు చెప్పారు. “వయస్సు తక్కువగా ఉందని డిమెన్షియాను తప్పించడం వైద్యపరమైన ఆలస్యానికి దారితీస్తుంది,” అని వారు పేర్కొన్నారు. భాషా పరీక్షలు, దృశ్య-స్థాన సామర్థ్య పరీక్షలు, ఎగ్జిక్యూటివ్‌ ఫంక్షన్‌ అంచనాలు, అవసరమైన ఇమేజింగ్‌, బయోమార్కర్‌ ఆధారిత మూల్యాంకనాన్ని విస్తరించాలని అధ్యయనం సూచించింది.
వ్యాధి నిర్వహణలో కుటుంబ సభ్యుల పాత్ర కీలకమని నిపుణులు పేర్కొన్నారు. పరిచయమైన వస్తువులను ఉపయోగించడంలో ఇబ్బంది, తెలిసిన మార్గాల్లో దారి తప్పడం, పనులను క్రమబద్ధంగా పూర్తి చేయలేకపోవడం, మాటలు వెతుక్కోవడంలో అధిక కష్టం, అసాధారణ నిర్ణయాలు లేదా ప్రవర్తన మార్పులు పదేపదే కనిపిస్తే వైద్య సలహా తీసుకోవాలని అధ్యయనం సూచించింది. ఇవి ఒక్కసారిగా వచ్చే సమస్యలు కాకుండా, క్రమంగా పెరుగుతున్న మార్పులైతే న్యూరాలజీ అంచనా అవసరమని పరిశోధకులు చెప్పారు.
తదుపరి దశలో తొలి దశ అల్జీమర్స్‌ రోగులను ప్రత్యేక ఉపగుంపులుగా గుర్తించే మెరుగైన పరీక్షలు, వయస్సు ఆధారిత సంరక్షణ మార్గదర్శకాలు, కుటుంబాలకు ఆర్థిక-సామాజిక మద్దతు విధానాలపై పరిశోధన పెరగాల్సి ఉందని అధ్యయనం పేర్కొంది. వైద్యులు జ్ఞాపకశక్తి నష్టం ఒక్కటినే కాకుండా భాష, చూపు, ప్రణాళిక, దృష్టి, ప్రవర్తన మార్పులను కూడా ప్రారంభ హెచ్చరికలుగా పరిగణిస్తే నిర్ధారణ వేగవంతం కావచ్చని పరిశోధకులు చెప్పారు.