ప్రథమ చికిత్సలో జాగ్రత్తలపై ఆరోగ్య నిపుణుల సూచనలు కీలకం
అత్యవసర పరిస్థితుల్లో తొందరపాటు కాకుండా భద్రత, శ్వాస, రక్తస్రావం, వైద్య సాయం ప్రాధాన్యమని సూచనలు
అత్యవసర పరిస్థితుల్లో బాధితులకు ప్రథమ చికిత్స అందించడం ప్రాణరక్షణలో కీలకమని, అయితే సహాయం చేసే వ్యక్తి ముందుగా పరిసర భద్రతను అంచనా వేసి, అవసరమైతే 108 లేదా 112 ఎమర్జెన్సీ సర్వీసులను వెంటనే సంప్రదించాలని ఆరోగ్య నిపుణులు శుక్రవారం హైదరాబాద్‌లో సూచించారు.
రోడ్డు ప్రమాదాలు, ఆకస్మిక అనారోగ్యాలు, మూర్ఛ, రక్తస్రావం, కాలిన గాయాలు, విద్యుత్ షాక్, గుండెపోటు, స్ట్రోక్ వంటి సందర్భాల్లో వైద్య సాయం వచ్చేలోపు తీసుకునే సరైన చర్యలు బాధితుడి పరిస్థితిని స్థిరంగా ఉంచడంలో సహాయపడతాయని వైద్యులు చెప్పారు. అయితే ప్రథమ చికిత్స అనేది పూర్తి వైద్యం కాదని, శిక్షణ లేకుండా క్లిష్టమైన చర్యలకు ప్రయత్నించడం బాధితుడికి మరింత నష్టం కలిగించవచ్చని వారు హెచ్చరించారు. సహాయం చేయాలనే ఉద్దేశం ఉన్నప్పటికీ భయం, గందరగోళం, అవగాహనలేమి కారణంగా తప్పులు జరిగే అవకాశం ఉందని నిపుణులు తెలిపారు.
ఎమర్జెన్సీ మెడిసిన్ వైద్యులు డా. రమేశ్ కుమార్ హైదరాబాద్‌లో శుక్రవారం మాట్లాడుతూ, “ప్రథమ చికిత్సలో మొదటి నియమం సహాయం చేసే వ్యక్తి భద్రత. ప్రమాద స్థలం సురక్షితం కాకపోతే బాధితుడి దగ్గరకు వెళ్లడం మరో ప్రమాదానికి దారి తీస్తుంది,” అన్నారు. రోడ్డు ప్రమాదం జరిగితే ముందుగా ట్రాఫిక్ పరిస్థితిని గమనించాలి, విద్యుత్ షాక్ అయితే పవర్ సప్లై నిలిపే వరకు బాధితుడిని తాకకూడదు, అగ్ని ప్రమాదం లేదా పొగ ఉన్న చోట ప్రొఫెషనల్ సహాయం కోసం వేచి ఉండాలని ఆయన చెప్పారు.
బాధితుడిని అనవసరంగా కదిలించడం పెద్ద ప్రమాదమని వైద్యులు ప్రత్యేకంగా సూచించారు. పడిపోవడం, వాహన ప్రమాదం, తలకు గాయం, మెడ లేదా వెన్నెముక గాయం అనుమానం, ఎముక విరిగిన సూచనలు ఉన్నప్పుడు బాధితుడిని లేపడం, కూర్చోబెట్టడం లేదా నడిపించడం ప్రమాదకరం కావచ్చని తెలిపారు. బాధితుడు శ్వాస తీసుకుంటున్నాడా, స్పృహలో ఉన్నాడా, తీవ్ర రక్తస్రావం ఉందా అనే అంశాలను ముందుగా గమనించి, ఆ వివరాలను అంబులెన్స్ సిబ్బందికి స్పష్టంగా చెప్పడం ఉపయోగకరమని వైద్యులు చెప్పారు.
తెలంగాణలో పనిచేస్తున్న ఎమర్జెన్సీ సేవల అధికారి ఎస్. అనిల్ శుక్రవారం మాట్లాడుతూ, “తీవ్ర పరిస్థితి కనిపిస్తే కాల్ చేయడంలో ఆలస్యం చేయకూడదు. 108 లేదా 112కు సమాచారం ఇస్తూ సంఘటన స్థలం, బాధితుల సంఖ్య, కనిపిస్తున్న లక్షణాలు స్పష్టంగా చెప్పాలి,” అన్నారు. అంబులెన్స్ వచ్చేలోపు బాధితుడిని సురక్షితంగా ఉంచడం, గుంపును దూరంగా నిలిపివేయడం, గాలి రావడానికి అవకాశం కల్పించడం వంటి సాధారణ చర్యలు కూడా కీలకమని ఆయన చెప్పారు.
HIGHLIGHTS
- ప్రథమ చికిత్స పూర్తి వైద్యం కాదు
- 108, 112 ఎమర్జెన్సీ నంబర్లు
- బాధితుడిని అనవసరంగా కదిలించకూడదు
- రక్తస్రావం ఉంటే పరిశుభ్రమైన ఒత్తిడి అవసరం
- శిక్షణ లేని చర్యలు ప్రమాదకరం
గాయాల విషయంలో పరిశుభ్రత పాటించడం అత్యంత అవసరమని నిపుణులు చెప్పారు. రక్తస్రావం ఉంటే గాయంపై పరిశుభ్రమైన వస్త్రం లేదా బ్యాండేజ్‌తో మృదువుగా ఒత్తిడి పెట్టాలని, మురికి వస్త్రాలు ఉపయోగించకూడదని తెలిపారు. గాయంలోకి ఇరుక్కున్న వస్తువులను బయటకు తీయడానికి ప్రయత్నించకూడదని, ఎముక విరిగినట్లు అనిపిస్తే బలవంతంగా సరిచేయరాదని వైద్యులు పేర్కొన్నారు. బాధితుడికి నీళ్లు, ఆహారం లేదా మందులు వైద్య సూచన లేకుండా ఇవ్వకూడదని, ముఖ్యంగా స్పృహ తగ్గినప్పుడు లేదా శస్త్రచికిత్స అవసరం అయ్యే పరిస్థితుల్లో అది ప్రమాదకరమని చెప్పారు.
హెల్త్ ఎడ్యుకేటర్ డా. సునీత రెడ్డి హైదరాబాద్‌లో శుక్రవారం మాట్లాడుతూ, “తెలిసినంతవరకే ప్రథమ చికిత్స చేయాలి. తెలియని పద్ధతిలో సీపీఆర్ చేయడం, మందులు ఇవ్వడం, గాయాన్ని బలంగా కట్టడం వంటి చర్యలు ప్రయోజనం కంటే హాని చేయవచ్చు,” అన్నారు. గుండెపోటు లక్షణాలుగా ఛాతీ నొప్పి, చెమటలు, శ్వాస ఇబ్బంది కనిపిస్తే వెంటనే వైద్య సాయం కోరాలని, స్ట్రోక్ అనుమానం ఉంటే ముఖం వంకరపడటం, చేతి బలహీనత, మాట తడబడటం వంటి లక్షణాలను గమనించి సమయం వృథా చేయకూడదని ఆమె చెప్పారు.
మంటలు, విద్యుత్ షాక్, పాము కాటు వంటి పరిస్థితుల్లో ప్రత్యేక జాగ్రత్తలు అవసరమని నిపుణులు తెలిపారు. కాలిన గాయాలపై నూనె, పేస్ట్, గృహ చిట్కాలు పెట్టడం మానుకోవాలని, పరిశుభ్రమైన నీటితో చల్లబరచడం వంటి ప్రాథమిక చర్యలు మాత్రమే చేయాలని చెప్పారు. పాము కాటు అనుమానం ఉంటే బాధితుడిని ప్రశాంతంగా ఉంచి త్వరగా ఆసుపత్రికి తరలించాలి గానీ గాయం కోయడం, విషం పీల్చడం, బిగిగా కట్టడం వంటి పద్ధతులు అనుసరించకూడదని వైద్యులు స్పష్టం చేశారు.
పాఠశాలలు, కార్యాలయాలు, పరిశ్రమలు, అపార్ట్‌మెంట్ సముదాయాలు, ప్రజా రవాణా కేంద్రాల్లో ప్రథమ చికిత్స శిక్షణ అందుబాటులో ఉండడం అవసరమని ఆరోగ్య నిపుణులు అభిప్రాయపడ్డారు. ప్రాథమిక శిక్షణ పొందిన వ్యక్తి పరిస్థితిని అంచనా వేసి, ఎమర్జెన్సీ సేవలకు సరైన సమాచారం ఇచ్చి, వైద్య సాయం వచ్చే వరకు బాధితుడిని స్థిరంగా ఉంచగలడని వారు చెప్పారు. వచ్చే రోజుల్లో కమ్యూనిటీ స్థాయిలో అవగాహన కార్యక్రమాలు, ఫస్ట్ ఎయిడ్ కిట్ల వినియోగంపై శిక్షణ, ఎమర్జెన్సీ నంబర్ల ప్రచారం మరింత విస్తరించాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు తెలిపారు.