99TV News

    మూత్రం ఆపడం సేఫేనా? Bladder Health నిజాలు

    మూత్రం ఆపడం ఎంతవరకు సేఫ్? Bladder Healthపై వైద్యుల సూచనలు

    మూత్రాన్ని తరచూ ఆపుకోవడం ఆరోగ్యానికి ప్రమాదకరమని వైద్యుల హెచ్చరిక

    మూత్రాశయం 500 నుంచి 600 ఎంఎల్ వరకు నిల్వ చేసుకోగలదని, అలవాటుగా ఆపుకుంటే యూటీఐ ప్రమాదం పెరుగుతుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు

    బిజీ లైఫ్, ప్రయాణాలు, ఆఫీస్ మీటింగులు, సరైన వాష్‌రూమ్ అందుబాటులో లేకపోవడం వంటి కారణాలతో మూత్ర విసర్జనను వాయిదా వేస్తున్నవారు జాగ్రత్తగా ఉండాలని వైద్యులు గురువారం సూచించారు. గంట లేదా 2 గంటలు ఆపుకోవడం సాధారణంగా పెద్ద సమస్య కాకపోయినా, దీన్ని అలవాటుగా మార్చుకుంటే యూరినరీ ట్రాక్ట్ ఇన్‌ఫెక్షన్లు, మూత్రాశయ పనితీరులో మార్పులు రావచ్చని వారు చెప్పారు.

    మానవ శరీరంలోని మూత్రాశయం సాగే గుణం కలిగిన అవయవం. సాధారణంగా ఇది 500 నుంచి 600 మిల్లీలీటర్ల వరకు మూత్రాన్ని నిల్వ చేసుకోగలదని యూరాలజీ వైద్యులు చెబుతున్నారు. అయితే పూర్తిగా నిండేంతవరకు శరీరం ఎదురు చూడదు. పురుషుల్లో సుమారు 200 నుంచి 300 ఎంఎల్, స్త్రీలలో 250 నుంచి 350 ఎంఎల్ మూత్రం చేరగానే మెదడుకు సంకేతాలు వెళ్లి విసర్జన చేయాలనే భావన కలుగుతుంది. అంటే మూత్రాశయం సుమారు పావు వంతు నిండిన దశ నుంచే శరీరం ముందస్తు అలర్ట్ ఇస్తుంది. ఈ సంకేతాలను పదేపదే పట్టించుకోకపోవడం ఆరోగ్యపరంగా సమస్యలకు దారితీస్తుందని వైద్యులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

    సాధారణ పరిస్థితుల్లో 400 నుంచి 500 ఎంఎల్ మూత్రం తయారవడానికి శరీరానికి దాదాపు 8 నుంచి 9 గంటల సమయం పడుతుందని వైద్య నిపుణులు చెబుతున్నారు. అయితే ఇది ప్రతి ఒక్కరిలో ఒకేలా ఉండదు. రోజంతా తాగే నీరు, టీ, కాఫీ, ఇతర ద్రవాల పరిమాణం, వాతావరణం, శరీరంలో చెమట రూపంలో పోయే నీరు, మందుల వినియోగం వంటి అంశాలపై మూత్ర ఉత్పత్తి ఆధారపడి ఉంటుంది. అందువల్ల ఒకరికి 6 గంటల్లోనే మూత్ర విసర్జన అవసరం రావచ్చు; మరొకరికి ఎక్కువ సమయం పడవచ్చు. తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లో ఒకసారి 8 లేదా 9 గంటల వరకు ఆపుకోవడం వల్ల వెంటనే తీవ్రమైన హాని జరగకపోవచ్చని, కానీ దాన్ని సాధారణ అలవాటుగా మార్చకూడదని వైద్యులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

    పెద్దలు రోజుకు సగటున 6 నుంచి 7 సార్లు మూత్ర విసర్జనకు వెళ్లడం ఆరోగ్యకరమైన పరిధిగా పరిగణించబడుతుంది. కొందరిలో రోజుకు 4 నుంచి 10 సార్లు వెళ్లినా అది సాధారణంగానే ఉండవచ్చు. అయితే అకస్మాత్తుగా సంఖ్య చాలా తగ్గిపోవడం లేదా చాలా పెరగడం, మూత్రం రంగు ముదురు పసుపుగా మారడం, దుర్వాసన రావడం, మంట, నొప్పి, ఒత్తిడి భావన వంటి లక్షణాలు ఉంటే అవి శరీరంలో మరో సమస్యకు సంకేతాలు కావచ్చు. డయాబెటిస్ ఉన్నవారు, గర్భిణులు, హైబీపీ మందులు వాడేవారు, డయూరెటిక్ మందులు తీసుకునేవారిలో మూత్ర విసర్జన ఫ్రీక్వెన్సీ సహజంగానే ఎక్కువగా ఉండవచ్చు.

    “మూత్రం రావాలనే భావన శరీరం ఇచ్చే సహజ సంకేతం. దాన్ని అప్పుడప్పుడు వాయిదా వేయడం పెద్ద సమస్య కాకపోయినా, రోజూ గంటల తరబడి ఆపుకోవడం మంచిది కాదు,” అని హైదరాబాద్‌లో గురువారం మాట్లాడిన యూరాలజిస్ట్ డాక్టర్ కె. శ్రీనివాస్ చెప్పారు. “మూత్రాశయ కండరాలు సహజంగా విస్తరించి మళ్లీ కుదుస్తాయి. కానీ వాటిపై తరచూ ఒత్తిడి పెడితే విసర్జన సమయంలో పూర్తిగా రిలాక్స్ కావడంలో ఇబ్బంది రావచ్చు,” అని ఆయన అన్నారు.

    మూత్ర విసర్జనను తరచూ ఆపుకోవడం వల్ల ప్రధానంగా యూరినరీ ట్రాక్ట్ ఇన్‌ఫెక్షన్ ప్రమాదం పెరుగుతుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు. మూత్రం ఎక్కువసేపు నిల్వ ఉండటం వల్ల హానికర బ్యాక్టీరియా పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా మహిళల్లో యూటీఐ కేసులు ఎక్కువగా కనిపిస్తాయని, మంట, తరచూ మూత్రం రావడం, తక్కువ పరిమాణంలో రావడం, కడుపు కింది భాగంలో అసౌకర్యం వంటి లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకూడదని వైద్యులు సూచిస్తున్నారు. ఇన్‌ఫెక్షన్ పైకి వ్యాపిస్తే కిడ్నీలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుందని కూడా వారు చెబుతున్నారు.

    HIGHLIGHTS

    - మూత్రాశయం 500 నుంచి 600 ఎంఎల్ వరకు నిల్వ చేయగలదు

    - 8 నుంచి 9 గంటలు ఆపినా ఒక్కసారి హాని ఉండకపోవచ్చు

    - అలవాటుగా ఆపుకుంటే యూటీఐ ప్రమాదం పెరుగుతుంది

    - 10 గంటలకు మించి ఆపితే యూరినరీ రిటెన్షన్ ప్రమాదం

    - అరుదుగా మూత్రాశయం చిట్లే ప్రమాదం కూడా ఉంటుంది

    10 గంటలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువసేపు మూత్రాన్ని నిల్వ ఉంచే అలవాటు ఉంటే యూరినరీ రిటెన్షన్ సమస్య రావచ్చని వైద్యులు చెబుతున్నారు. ఈ పరిస్థితిలో మూత్రం రావాలనే భావన ఉన్నప్పటికీ పూర్తిగా విసర్జించలేకపోవచ్చు. కొందరిలో మూత్రాశయం సాగే గుణం దెబ్బతిని నియంత్రణ తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. దీనివల్ల ఇన్‌కాంటినెన్స్, అంటే అనుకోకుండా మూత్రం రావడం వంటి సమస్యలు ఏర్పడవచ్చు. దీర్ఘకాలంగా నియంత్రించని సమస్యలు కిడ్నీ పనితీరుపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశముందని వైద్యులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

    “36 నుంచి 48 గంటలకుపైగా మూత్రం సరిగా రాకపోవడం, మంట, నొప్పి, జ్వరం, వెన్ను నొప్పి వంటి లక్షణాలు ఉంటే వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించాలి,” అని నెఫ్రాలజీ నిపుణురాలు డాక్టర్ ఎస్. అనిత గురువారం చెప్పారు. “ఇవి సాధారణ అసౌకర్యం మాత్రమే కావాల్సిన అవసరం లేదు. కిడ్నీ సమస్యలు, యూటీఐ, ప్రోస్టేట్ గ్రంథి వాపు వంటి కారణాలు కూడా ఉండవచ్చు,” అని ఆమె అన్నారు.

    పిల్లల విషయంలో కూడా మూత్ర విసర్జన అలవాట్లను గమనించడం అవసరమని పిల్లల వైద్యులు సూచిస్తున్నారు. చిన్నారుల మూత్రాశయ సామర్థ్యం తక్కువగా ఉండటంతో వారు పెద్దల కంటే ఎక్కువసార్లు విసర్జనకు వెళ్తారు. రోజుకు 4 కంటే తక్కువ సార్లు డైపర్లు తడవడం, మూత్రం రంగు ముదురు కావడం, పిల్లలు అలసటగా ఉండటం, ఏడవడం, ఆహారం తగ్గించడం వంటి మార్పులు కనిపిస్తే డీహైడ్రేషన్ లేదా ఇన్‌ఫెక్షన్ సంకేతాలుగా పరిగణించాల్సి ఉంటుంది. తగినంత ద్రవాలు అందకపోతే పిల్లల్లో సమస్యలు వేగంగా పెరిగే అవకాశం ఉందని వైద్యులు చెబుతున్నారు.

    మూత్రం ఆపుకోవడం వల్ల వెంటనే ప్రాణాపాయం ఏర్పడుతుందనే భయం సాధారణంగా అవసరం లేదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. శరీరం తన పరిమితి దాటితే కొన్ని సందర్భాల్లో అప్రయత్నంగా విసర్జన జరిగిపోవచ్చు. అయితే చాలా రోజులు తీవ్రంగా నిర్లక్ష్యం చేయడం, మూత్రం నిల్వ ఉండే పరిస్థితిని పట్టించుకోకపోవడం వల్ల బ్యాక్టీరియా పెరిగి సెప్సిస్ వంటి తీవ్రమైన సమస్యలకు దారితీయవచ్చని వైద్యులు హెచ్చరిస్తున్నారు. అత్యంత అరుదైన కేసుల్లో మూత్రాశయం చిట్లే ప్రమాదం కూడా ఉంటుందని, కానీ అలాంటి పరిస్థితులు సాధారణంగా తీవ్రమైన వైద్య సమస్యలు లేదా నిర్లక్ష్యంతో అనుబంధంగా కనిపిస్తాయని వారు అంటున్నారు.

    “మూత్రాశయం చిట్లడం చాలా అరుదైన విషయం. కానీ అరుదు కాబట్టి ప్రమాదం లేదని భావించడం సరైంది కాదు,” అని సర్జికల్ యూరాలజీ కన్సల్టెంట్ డాక్టర్ ఆర్. మాధవ్ గురువారం చెప్పారు. “మూత్ర విసర్జన భావన వచ్చినప్పుడు సాధ్యమైనంత త్వరగా వాష్‌రూమ్‌కు వెళ్లడం, తగినంత నీరు తాగడం, మంట లేదా నొప్పిని నిర్లక్ష్యం చేయకపోవడం కీలకం,” అని ఆయన అన్నారు.

    వైద్యుల ప్రకారం, రోజువారీ జీవితంలో చిన్న జాగ్రత్తలతో చాలావరకు సమస్యలు నివారించవచ్చు. ప్రయాణానికి ముందు వాష్‌రూమ్ వినియోగించడం, ఎక్కువసేపు మీటింగుల్లో ఉండాల్సి వస్తే మధ్యలో విరామం తీసుకోవడం, వాష్‌రూమ్ అందుబాటును ముందుగానే చూసుకోవడం, నీటిని పూర్తిగా తగ్గించడం వంటి తప్పు పద్ధతులను నివారించడం అవసరం. కొందరు తరచూ మూత్రం వస్తుందనే భయంతో నీరు తక్కువగా తాగుతారు; ఇది డీహైడ్రేషన్‌కు దారితీసి మూత్రం మరింత సాంద్రంగా మారే ప్రమాదాన్ని పెంచుతుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు.

    మూత్ర విసర్జనలో మార్పులు కొన్ని సందర్భాల్లో డయాబెటిస్, కిడ్నీ రుగ్మతలు, ప్రోస్టేట్ సమస్యలు, గర్భధారణ సంబంధిత మార్పులు లేదా మందుల ప్రభావానికి సంకేతాలుగా ఉండవచ్చు. అందువల్ల లక్షణాలు పునరావృతమైతే స్వయంగా మందులు వాడకుండా వైద్య పరీక్షలు చేయించుకోవాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. యూరిన్ టెస్ట్, కల్చర్ టెస్ట్, రక్తపరీక్షలు, అవసరమైతే అల్ట్రాసౌండ్ ద్వారా కారణాన్ని గుర్తించవచ్చు. త్వరగా గుర్తిస్తే యూటీఐ వంటి చాలా సమస్యలకు సులభంగా చికిత్స అందించవచ్చని వైద్యులు చెబుతున్నారు.

    ప్రస్తుతం వైద్యుల ప్రధాన సూచన ఒక్కటే: శరీరం ఇచ్చే సంకేతాలను పట్టించుకోవాలి. మూత్ర విసర్జన భావన వచ్చినప్పుడు దీర్ఘకాలం వాయిదా వేయకుండా, పరిశుభ్రమైన వాష్‌రూమ్ అందుబాటులో ఉంటే వెంటనే వెళ్లడం మంచిదని వారు చెప్పారు. మంట, నొప్పి, మూత్రం రాకపోవడం, రక్తం కనిపించడం, జ్వరం వంటి లక్షణాలు ఉంటే 36 నుంచి 48 గంటలకంటే ఎక్కువ వేచి చూడకుండా వైద్యులను సంప్రదించాల్సిందిగా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ఆరోగ్య సంస్థలు కార్యాలయాలు, విద్యాసంస్థలు, ప్రయాణ కేంద్రాల్లో పరిశుభ్రమైన వాష్‌రూమ్ సౌకర్యాల ప్రాముఖ్యతపై మరింత అవగాహన పెంచాలని వైద్యులు కోరుతున్నారు.