ఖైరతాబాద్లో బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్ చరిత్రపై మళ్లీ ఆసక్తి
హుస్సేన్ సాగర్ ఒడ్డున 1910లో నిర్మితమైన ఈ ప్యాలెస్కు ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్ నివాసంతో ప్రత్యేక గుర్తింపు
హైదరాబాద్, 2026-09-12 —
హైదరాబాద్ ఖైరతాబాద్ సైఫాబాద్ ప్రాంతంలోని చారిత్రాత్మక బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్ వారసత్వ ప్రాధాన్యం మళ్లీ చర్చకు వస్తోంది. హుస్సేన్ సాగర్ తీరాన సుమారు 10 ఎకరాల్లో ఉన్న ఈ భవనం, నిజాం కాలపు రాచరిక జీవనశైలి, ఇండో-యూరోపియన్ నిర్మాణ శైలి, ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్ జ్ఞాపకాలతో ముడిపడి ఉంది.
ప్రస్తుతం అడ్మినిస్ట్రేటివ్ స్టాఫ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇండియా క్యాంపస్గా వినియోగంలో ఉన్న ఈ భవనం, హైదరాబాద్ నగర వారసత్వ పటంలో ప్రత్యేక స్థానం కలిగి ఉంది. 1910లో నిర్మాణం పూర్తైన ఈ ప్యాలెస్కు ఫ్రెంచ్ ఆర్కిటెక్ట్ బెల్లా విస్టా అని పేరు పెట్టినట్లు చారిత్రక వివరాలు చెబుతున్నాయి. బెల్లా విస్టా అంటే సుందర దృశ్యం అనే అర్థం. హుస్సేన్ సాగర్ను ఎదురుగా చూసే ప్రదేశంలో ఉండటం వల్ల ఈ పేరు భవన స్వరూపానికీ, ప్రదేశానికీ సరిపోయిందని వారసత్వ పరిశోధకులు పేర్కొంటున్నారు.
ఈ భవనం తొలుత హైదరాబాద్ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి ముస్లెహుద్దీన్ మహ్మద్ నివాసంగా ఉపయోగించబడింది. ఆయన మరణం తర్వాత 1917లో ఏడో నిజాం మీర్ ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్ ఈ ప్యాలెస్ను కొనుగోలు చేశారు. అనంతరం ఇది నిజాం కుటుంబానికి చెందిన ప్రముఖ నివాసాల్లో ఒకటిగా మారింది. తుర్కీ చివరి ఖలీఫా అబ్దుల్ మజిద్-II కుమార్తె ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్, నిజాం పెద్ద కుమారుడు ఆజం షా, ప్రిన్స్ ఆఫ్ బెరార్ను వివాహం చేసుకున్న తర్వాత ఈ ప్యాలెస్లో నివసించారు.
HIGHLIGHTS
- బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్ నిర్మాణం 1910లో పూర్తయింది
- హుస్సేన్ సాగర్ తీరాన సుమారు 10 ఎకరాల్లో విస్తరించింది
- 1917లో నిజాం మీర్ ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్ కొనుగోలు చేశారు
- ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్ నివాసంతో భవనానికి ప్రత్యేక గుర్తింపు
- ప్రస్తుతం అడ్మినిస్ట్రేటివ్ స్టాఫ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇండియా క్యాంపస్
రాజ కుటుంబ అవసరాలకు అనుగుణంగా ఆ కాలానికే ఆధునికంగా పరిగణించిన అనేక సదుపాయాలు ఇక్కడ ఏర్పాటు చేయబడ్డాయి. ఈత కొలను, పిల్లల కోసం బేబీ పూల్, హోమ్ లిఫ్ట్ వంటి సౌకర్యాలు ప్యాలెస్ ప్రత్యేకతలుగా నిలిచాయి. 1934లో లండన్కు చెందిన హమ్మండ్ అండ్ చాంప్నెస్ సంస్థ తయారు చేసిన హోమ్ లిఫ్ట్ను ఇక్కడ అమర్చినట్లు నమోదైన వివరాలు తెలియజేస్తున్నాయి. ఆ కాలంలో దక్కన్ ప్రాంతంలోని రాజనివాసాల్లో ఇలాంటి సాంకేతిక సదుపాయాలు అరుదుగా ఉండేవి.
ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్ వ్యక్తిగత చరిత్ర కూడా ఈ భవనాన్ని ప్రత్యేకంగా నిలబెట్టింది. హైదరాబాద్లో మహిళల విద్య, వైద్యం, సంక్షేమం రంగాల్లో ఆమె చేసిన సేవలతో ఆమె పేరు నగర సామాజిక చరిత్రలో నిలిచింది. ఆమె నివాసంగా బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్కు వచ్చిన గుర్తింపు, ఈ భవనాన్ని కేవలం రాచరిక నిర్మాణంగా కాకుండా సామాజిక మార్పుల జ్ఞాపకస్థలంగా కూడా నిలబెట్టింది. నగర వారసత్వ అంశాలపై పని చేసే వర్గాలు, ఇలాంటి భవనాల సంరక్షణ ప్రజా చరిత్రను నిలుపుకోవడంలో కీలకమని చెబుతున్నాయి.
అడ్మినిస్ట్రేటివ్ స్టాఫ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇండియా పరిపాలనా వినియోగంతో భవనం కొనసాగుతుండటం, దాని భౌతిక స్థితి నిలుపుదలకు తోడ్పడిందని వారసత్వ పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు. అయితే, చారిత్రాత్మక నిర్మాణాల అసలు రూపం, పరిసరాల హరిత స్వభావం, పాత నిర్మాణ భాగాల పరిరక్షణపై నిరంతర శ్రద్ధ అవసరమని వారు సూచిస్తున్నారు. బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్కు సంబంధించిన పత్రాలు, నిర్మాణ వివరాలు, రాజ కుటుంబ జ్ఞాపకాలు మరింత సమగ్రంగా ప్రజలకు అందుబాటులోకి వస్తే, నగర వారసత్వ పర్యాటకానికి ఇది మరింత ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది.
తదుపరి దశలో ఈ భవన చరిత్ర, నిర్మాణ విశేషాలు, ప్రిన్సెస్ దుర్రు షెవార్ సేవలపై మరింత డాక్యుమెంటేషన్ జరగాలని వారసత్వ వర్గాలు ఆశిస్తున్నాయి. అధికారిక సంస్థలు, చరిత్రకారులు, క్యాంపస్ నిర్వహణ వర్గాలు కలిసి ప్రజా సమాచారం విస్తరణపై నిర్ణయాలు తీసుకుంటే, బెల్లా విస్టా ప్యాలెస్ హైదరాబాద్ చారిత్రక గుర్తింపులో మరింత స్పష్టంగా నిలిచే అవకాశం ఉంది.
