బలూచిస్తాన్లో భద్రతా పరిస్థితి ఉద్రిక్తం; తాజా దాడులపై పరస్పర వాదనలు
బలూచిస్తాన్లో సైనిక కాన్వాయ్లు, చెక్పోస్టులు, రవాణా మార్గాలపై దాడుల ఆరోపణలతో పాకిస్తాన్ భద్రతా యంత్రాంగంపై ఒత్తిడి పెరిగింది
పాకిస్తాన్లోని బలూచిస్తాన్ ప్రావిన్స్లో గత 24 గంటల్లో భద్రతా దళాలను లక్ష్యంగా చేసుకుని దాడులు జరిగినట్లు బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ ప్రకటించగా, పాకిస్తాన్ అధికార యంత్రాంగం శనివారం ప్రాంతీయ భద్రతను మరింత కట్టుదిట్టం చేసింది. ప్రావిన్స్లో రహదారులు, చెక్పోస్టులు, గ్యాస్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ భద్రతపై ఆందోళన పెరిగింది.
బలూచిస్తాన్లో కొనసాగుతున్న తిరుగుబాటు కార్యకలాపాలపై పాకిస్తాన్ సైన్యం, ప్రావిన్షియల్ ప్రభుత్వం తాజా సమీక్షలు చేపట్టాయి. బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీకి అనుబంధంగా చెప్పబడే ఫతే స్క్వాడ్ గత 24 గంటల్లో పలు చోట్ల దాడులు జరిపినట్లు సంస్థ ప్రకటించింది. ఆ ప్రకటనలో పాకిస్తాన్ సైనికులకు గణనీయమైన నష్టం జరిగిందని పేర్కొన్నప్పటికీ, ఆ సంఖ్యలను స్వతంత్రంగా నిర్ధారించడం సాధ్యం కాలేదు. భద్రతా పరిస్థితుల కారణంగా పలు జిల్లాల్లో కమ్యూనికేషన్ పరిమితులు, రవాణా అంతరాయాలు కొనసాగుతున్నాయి. పాకిస్తాన్ భద్రతా వర్గాలు మాత్రం తిరుగుబాటు సంస్థల ప్రచారంలో అతిశయోక్తి ఉందని చెబుతూ, సైన్యం, ఫ్రంటియర్ కార్ప్స్, పోలీస్ విభాగాలు సమన్వయంతో చర్యలు కొనసాగిస్తున్నాయని తెలిపాయి.
క్వెట్టా, జియారత్, కలాత్, ఖుజ్దార్, మస్తుంగ్, గ్వాదర్ పరిసర ప్రాంతాల్లో గత కొన్ని వారాలుగా భద్రతా అలర్ట్లు పెరిగాయి. క్వెట్టా నుంచి కరాచీ, క్వెట్టా నుంచి ఇస్లామాబాద్ వైపు వెళ్లే ప్రధాన రహదారులపై చెక్పోస్టుల సంఖ్య పెంచినట్లు స్థానిక పరిపాలన అధికారులు చెప్పారు. కొన్ని ప్రాంతాల్లో రాత్రివేళ ప్రయాణాలపై జాగ్రత్తలు సూచించారు. రైల్వే మార్గాలు, హైవేలు, విద్యుత్ మరియు గ్యాస్ పైప్లైన్ల భద్రతపై ప్రత్యేక బృందాలు పర్యవేక్షణలో ఉన్నాయని వారు వివరించారు. రవాణా శాఖ అధికారుల ప్రకారం, కొన్నిచోట్ల తనిఖీలు పెరగడంతో సరుకు రవాణా ఆలస్యమవుతోంది.
పాకిస్తాన్ సైన్యపు ప్రజా సంబంధాల విభాగం ఇటీవలి భద్రతా ప్రకటనల్లో బలూచిస్తాన్లో మిలిటెంట్ నెట్వర్క్లపై ఆపరేషన్లు కొనసాగుతున్నాయని తెలిపింది. “బలూచిస్తాన్లో శాంతి, స్థిరత్వాన్ని భంగం కలిగించాలన్న ప్రయత్నాలను భద్రతా దళాలు సహించవు,” అని పాకిస్తాన్ సైన్యపు ప్రజా సంబంధాల విభాగం ఒక అధికారిక ప్రకటనలో తెలిపింది. ఆ ప్రకటనలో సైనికుల మరణాలు లేదా నిర్దిష్ట దాడులపై తాజా వివరాలు ఇవ్వలేదు. బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ చేసిన తాజా నష్టాల వాదనలపై కూడా పాకిస్తాన్ సైన్యం వేరు ప్రకటన విడుదల చేయలేదు.
బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ తన తాజా ప్రకటనలో ఫతే స్క్వాడ్ పేరుతో పాకిస్తాన్ భద్రతా దళాల కాన్వాయ్లు, చెక్పోస్టులను లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు తెలిపింది. సంస్థ ప్రతినిధిగా గతంలో ప్రకటనలు జారీ చేసిన జియంద్ బలోచ్ పేరు మీద వెలువడిన సందేశాల్లో, ఆపరేషన్లు ప్రావిన్స్లోని పలు జిల్లాల్లో కొనసాగుతున్నాయని పేర్కొన్నారు. “మా దళాలు పాకిస్తాన్ సైనిక స్థావరాలు, కాన్వాయ్లను లక్ష్యంగా చేసుకున్నాయి,” అని బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ ప్రతినిధి జియంద్ బలోచ్ పేరుతో శుక్రవారం విడుదలైన ప్రకటనలో తెలిపారు. ఆ ప్రకటనలో చెప్పిన వివరాలను స్వతంత్రంగా ధృవీకరించలేమని భద్రతా పరిశీలకులు సూచిస్తున్నారు.
ప్రావిన్స్లో ఇటీవలి కాలంలో జరిగిన దాడుల నమూనా గెరిల్లా విధానాన్ని సూచిస్తోందని భద్రతా విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు. పర్వత ప్రాంతాలు, అటవీ మార్గాలు, సరిహద్దు ప్రాంతాల భౌగోళిక స్వభావం భద్రతా దళాల కదలికలను క్లిష్టం చేస్తుందని వారు పేర్కొంటున్నారు. ఇరాన్లోని సిస్తాన్-బలూచిస్తాన్ ప్రాంతం, ఆఫ్ఘానిస్తాన్ సరిహద్దు మార్గాలు, పాకిస్తాన్లోని దూర గ్రామీణ ప్రాంతాల మధ్య చలనం ఉండొచ్చన్న అనుమానాలు పాకిస్తాన్ భద్రతా వర్గాల్లో ఉన్నాయి. అయితే ఇరాన్ లేదా ఆఫ్ఘానిస్తాన్ అధికారికంగా బలూచ్ మిలిటెంట్ గ్రూపులకు మద్దతు ఇస్తున్నాయనే ఆరోపణలకు బహిరంగ నిర్ధారణ లేదు.
HIGHLIGHTS
- బలూచిస్తాన్లో గత 24 గంటల్లో దాడుల వాదనలు వెలుగులోకి వచ్చాయి
- ఫతే స్క్వాడ్ పేరుతో బీఎల్ఏ తాజా ప్రకటన విడుదల చేసింది
- క్వెట్టా, జియారత్, కలాత్ ప్రాంతాల్లో భద్రత పెంచారు
- హైవేలు, రైల్వేలు, గ్యాస్ పైప్లైన్లపై ప్రత్యేక నిఘా ఉంది
- ఇరాన్, ఆఫ్ఘాన్ సరిహద్దులపై పాకిస్తాన్ దృష్టి పెరిగింది
బలూచిస్తాన్ ప్రభుత్వం అధికారికంగా పరిస్థితి నియంత్రణలో ఉందని చెబుతోంది. “ప్రజల భద్రత ప్రభుత్వానికి ప్రథమ ప్రాధాన్యం. రహదారులు, మార్కెట్లు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు సాధారణ కార్యకలాపాలకు తిరిగి రావడానికి పరిపాలన అన్ని చర్యలు తీసుకుంటోంది,” అని బలూచిస్తాన్ ప్రభుత్వ ప్రతినిధి షాహిద్ రింద్ క్వెట్టాలో శనివారం మీడియాతో అన్నారు. కొన్నిచోట్ల ఇంటర్నెట్ సేవలు, మొబైల్ డేటా పరిమితులపై ప్రశ్నించగా, భద్రతా కారణాల రీత్యా తాత్కాలిక చర్యలు తీసుకోవాల్సి వస్తుందని ఆయన తెలిపారు. పౌరులపై ప్రభావం తగ్గించేలా సంబంధిత విభాగాలకు సూచనలు ఇచ్చినట్లు చెప్పారు.
స్థానిక వ్యాపార వర్గాలు, రవాణా సంఘాలు మాత్రం భద్రతా తనిఖీలు, మార్గాల మార్పులతో ఆర్థిక కార్యకలాపాలపై ప్రభావం పడుతోందని చెబుతున్నాయి. క్వెట్టా, ఖుజ్దార్, గ్వాదర్ మార్గాల్లో కొన్నిసార్లు సరుకు వాహనాలు గంటల తరబడి నిలిచిపోతున్నాయని ట్రాన్స్పోర్ట్ ప్రతినిధులు తెలిపారు. గ్యాస్, ఇంధన సరఫరా మార్గాలపై దాడుల భయం కారణంగా భద్రతా ఎస్కార్ట్లు అవసరమవుతున్నాయి. బలూచిస్తాన్ నుంచి పాకిస్తాన్ ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లే ఖనిజాలు, ఇంధన సంబంధిత సరఫరాలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కీలకం కావడంతో, ఈ అంతరాయాలు ఇస్లామాబాద్లో ఆందోళనకు కారణమవుతున్నాయి.
చైనా-పాకిస్తాన్ ఎకనామిక్ కారిడార్కు బలూచిస్తాన్ ప్రాధాన్యం మరింత ఎక్కువ. గ్వాదర్ పోర్ట్, రోడ్డు నెట్వర్క్లు, ఎనర్జీ ప్రాజెక్టులు ఈ కారిడార్లో భాగం. గతంలో చైనా పౌరులు, ప్రాజెక్టు కార్మికులు, భద్రతా పోస్టులు లక్ష్యంగా దాడులు జరగడంతో ఇస్లామాబాద్, బీజింగ్ భద్రతా సమన్వయాన్ని పెంచాయి. తాజా పరిస్థితుల్లో గ్వాదర్ పరిసరాల్లో అదనపు పర్యవేక్షణ కొనసాగుతోందని అధికార వర్గాలు తెలిపాయి. “చైనా-పాకిస్తాన్ సహకార ప్రాజెక్టుల భద్రతను పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం నిర్ధారిస్తుందని మాకు తెలియజేశారు,” అని చైనా విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతినిధి గత నెల బీజింగ్లో బ్రీఫింగ్లో అన్నారు.
పాకిస్తాన్ ఆర్మీ చీఫ్ అసిం మునీర్ ఇటీవల ప్రాంతీయ భద్రతపై విదేశీ పర్యటనలు, దౌత్య సంప్రదింపులు జరిపిన నేపథ్యంలో బలూచిస్తాన్ అంశం మరింత చర్చనీయాంశమైంది. ఇరాన్తో సరిహద్దు భద్రత, మిలిటెంట్ చలనం, అక్రమ రవాణాపై పాకిస్తాన్ తరచుగా చర్చలు జరుపుతోంది. అయితే టెహరాన్ నుంచి బలూచ్ మిలిటెంట్ కార్యకలాపాలపై పాకిస్తాన్కు ప్రత్యక్ష సైనిక సహాయం అందుతుందన్న అంశంపై అధికారిక స్పష్టత లేదు. ఇరాన్ కూడా తన సిస్తాన్-బలూచిస్తాన్ ప్రాంతంలో వేర్పాటువాద, తీవ్రవాద సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. అందువల్ల సరిహద్దు భద్రతా సహకారం ఉన్నప్పటికీ, అంతర్గత రాజకీయ సున్నితత్వాలు రెండు దేశాల చర్యలను పరిమితం చేస్తున్నాయని దౌత్య పరిశీలకులు చెబుతున్నారు.
ఆఫ్ఘానిస్తాన్ వైపు నుంచి కూడా పాకిస్తాన్కు భద్రతా సమస్యలు ఉన్నాయి. తాలిబాన్ పరిపాలనలో ఉన్న కాబూల్తో పాకిస్తాన్ సంబంధాలు ఇటీవల కాలంలో పలుమార్లు ఉద్రిక్తంగా మారాయి. తెహ్రీక్-ఇ-తాలిబాన్ పాకిస్తాన్ కార్యకలాపాలపై ఇస్లామాబాద్ తరచుగా ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది. బలూచిస్తాన్ తిరుగుబాటు గ్రూపులు ఆఫ్ఘాన్ సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో చలనం కలిగి ఉన్నాయనే పాకిస్తాన్ ఆరోపణలు కూడా ఉన్నాయి. కాబూల్ అధికారులు పాకిస్తాన్ అంతర్గత సమస్యలకు ఆఫ్ఘానిస్తాన్ను కారణం చేయడం సరైంది కాదని గతంలో చెప్పారు. ఈ నేపథ్యంలో బలూచిస్తాన్ ఆపరేషన్లు కేవలం ప్రావిన్స్ భద్రతా సమస్యగా కాకుండా, ప్రాంతీయ దౌత్య సమస్యగానూ మారుతున్నాయి.
మానవ హక్కుల సంస్థలు బలూచిస్తాన్లో అదృశ్యాలు, నిర్బంధాలు, భద్రతా ఆపరేషన్లలో పౌరులపై ప్రభావం వంటి అంశాలపై చాలాకాలంగా ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం మాత్రం భద్రతా దళాలు చట్ట పరిధిలోనే పనిచేస్తున్నాయని చెబుతోంది. తిరుగుబాటు సంస్థల దాడుల్లో పౌరులు, కార్మికులు, భద్రతా సిబ్బంది ప్రాణాలు కోల్పోయిన ఘటనలను చూపిస్తూ, ఆయుధంతో నడిచే వేర్పాటువాద ఉద్యమాలను అంగీకరించలేమని అధికార వర్గాలు చెబుతున్నాయి. మరోవైపు బలూచ్ రాజకీయ వర్గాలు, హక్కుల ఉద్యమకారులు ప్రావిన్స్లో రాజకీయ చర్చలు, వనరుల పంపిణీ, అదృశ్యుల అంశాలపై పారదర్శక విచారణ అవసరమని కోరుతున్నారు.
ఆగస్టు 11ను కొంతమంది బలూచ్ జాతీయవాద గ్రూపులు బలూచిస్తాన్ స్వాతంత్ర్య దినంగా పాటించడం పాకిస్తాన్ భద్రతా సంస్థల దృష్టిలో సున్నితమైన అంశం. ఆ తేదీ తర్వాత సామాజిక మాధ్యమాల్లో తిరుగుబాటు సంస్థల ప్రకటనలు, దాడుల వాదనలు పెరిగినట్లు పరిశీలకులు చెబుతున్నారు. అయితే పాకిస్తాన్ రాష్ట్రం బలూచిస్తాన్ను తన అతిపెద్ద ప్రావిన్స్గా, వ్యూహాత్మకంగా కీలక ప్రాంతంగా చూస్తోంది. భూభాగం, సహజ వాయువు, ఖనిజ వనరులు, అరేబియా సముద్రానికి సమీపం వంటి కారణాల వల్ల ఈ ప్రావిన్స్ రాజకీయ, భద్రతా ప్రాధాన్యం కొనసాగుతోంది.
ప్రస్తుత దశలో పరిస్థితి ఎలా మారుతుందన్నది మూడు అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుందని భద్రతా విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. మొదట, పాకిస్తాన్ సైన్యం కొనసాగిస్తున్న సెర్చ్ ఆపరేషన్లు తిరుగుబాటు గ్రూపుల చలనాన్ని ఎంతవరకు తగ్గిస్తాయన్నది కీలకం. రెండవది, ఇరాన్, ఆఫ్ఘానిస్తాన్ సరిహద్దుల వద్ద గస్తీ, ఇంటెలిజెన్స్ భాగస్వామ్యం ఎంతవరకు ఫలితాలు ఇస్తాయన్నది చూడాలి. మూడవది, ప్రావిన్స్లో రాజకీయ సంభాషణ, పౌర పరిపాలన బలపరిచే చర్యలు భద్రతా పరిస్థితిని ఎంతవరకు స్థిరపరుస్తాయన్నది ముఖ్యమవుతుంది.
పాకిస్తాన్ ఫెడరల్ ప్రభుత్వం రాబోయే రోజుల్లో బలూచిస్తాన్ భద్రతపై ఉన్నతస్థాయి సమావేశం నిర్వహించే అవకాశముందని అధికార వర్గాలు తెలిపాయి. రహదారి, రైల్వే, ఎనర్జీ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ భద్రతకు అదనపు బలగాలు, సాంకేతిక పర్యవేక్షణ, స్థానిక పోలీస్ సామర్థ్యవృద్ధిపై నిర్ణయాలు రావొచ్చని వారు చెప్పారు. మరోవైపు బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ తాజా ప్రకటనల నేపథ్యంలో ప్రావిన్స్లో మరిన్ని అలర్ట్లు అమల్లోకి రావచ్చు. తదుపరి కొన్ని రోజుల్లో పాకిస్తాన్ సైన్యం విడుదల చేసే అధికారిక వివరాలు, ప్రావిన్షియల్ ప్రభుత్వ భద్రతా ఆదేశాలు పరిస్థితి దిశను నిర్ణయించనున్నాయి.