బీజింగ్: భారత్–చైనా సరిహద్దు సమస్యపై రెండు దేశాల మధ్య కీలక దౌత్య చర్చలు జరగనున్నాయి. 2026 ఆగస్టు 25న బీజింగ్లో భారత్–చైనా ప్రత్యేక ప్రతినిధుల (Special Representatives) 25వ రౌండ్ సమావేశం జరగనుంది. భారత జాతీయ భద్రతా సలహాదారు అజిత్ దోవల్ రెండు రోజుల పర్యటన కోసం బీజింగ్ చేరుకోగా, చైనా తరఫున విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్ యీ ఈ చర్చలకు ప్రత్యేక ప్రతినిధిగా వ్యవహరించనున్నారు.
ఈ సమావేశం ద్వారా ఇరు దేశాలు దీర్ఘకాలంగా పరిష్కారం కాని సరిహద్దు సమస్యపై చర్చించడంతో పాటు సరిహద్దుల్లో శాంతి, స్థిరత్వాన్ని కొనసాగించేందుకు మార్గాలను అన్వేషించనున్నాయి.
ప్రత్యేక ప్రతినిధుల వ్యవస్థ అంటే ఏమిటి?
భారత్–చైనా సరిహద్దు వివాదంపై అత్యున్నత స్థాయిలో చర్చలు జరిపేందుకు Special Representatives Mechanism ఏర్పాటు చేశారు.
భారత్ తరఫున జాతీయ భద్రతా సలహాదారు అజిత్ దోవల్, చైనా తరఫున విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్ యీ ప్రత్యేక ప్రతినిధులుగా వ్యవహరిస్తున్నారు.
ఈ వ్యవస్థ ద్వారా ఇరు దేశాలు సరిహద్దు సమస్యకు సంబంధించిన రాజకీయ, దౌత్యపరమైన అంశాలపై నేరుగా చర్చలు జరుపుతున్నాయి.
భారత్–చైనా సరిహద్దు వివాదం
భారత్, చైనా మధ్య సరిహద్దు వివాదం దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతోంది. సరిహద్దు సమస్య ప్రధానంగా పశ్చిమ, మధ్య, తూర్పు రంగాలుగా విభజించబడింది.
పశ్చిమ రంగంలో లడఖ్ ప్రాంతం, మధ్య రంగంలో హిమాచల్ ప్రదేశ్, ఉత్తరాఖండ్ ప్రాంతాలు, తూర్పు రంగంలో సిక్కిం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్కు సంబంధించిన ప్రాంతాలు వివాదంలో ఉన్నాయి.
సరిహద్దుకు సంబంధించిన అనేక అంశాలపై ఇరు దేశాలకు భిన్నమైన అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి.
2020 గల్వాన్ ఘర్షణ తర్వాత మారిన పరిస్థితులు
2020లో తూర్పు లడఖ్లో జరిగిన సైనిక ఘర్షణ భారత్–చైనా సంబంధాలను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేసింది. ఆ తర్వాత సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో ఇరు దేశాలు సైనిక, దౌత్యపరమైన చర్యలను మరింత పెంచాయి.
సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో ఉద్రిక్తతలను తగ్గించడం, శాంతిని కొనసాగించడం ద్వైపాక్షిక సంబంధాల మెరుగుదలకు కీలకంగా మారింది.
ఈ నేపథ్యంలో ప్రత్యేక ప్రతినిధుల చర్చలకు మరింత ప్రాధాన్యం ఏర్పడింది.
24వ రౌండ్ చర్చల్లో ఏం జరిగింది?
ఈ సమావేశంలో సరిహద్దుకు సంబంధించిన విభేదాలపై కొన్ని ఉమ్మడి అవగాహనలకు వచ్చినట్లు సమాచారం.
ఇప్పుడు 25వ రౌండ్ చర్చలు జరగనున్న నేపథ్యంలో గత చర్చల్లో ఏర్పడిన అవగాహనలను ముందుకు తీసుకెళ్లడం, సరిహద్దులో శాంతి మరియు స్థిరత్వాన్ని కొనసాగించడం ప్రధాన అంశాలుగా ఉండే అవకాశం ఉంది.
వాంగ్ యీతో అజిత్ దోవల్ భేటీ
బీజింగ్ పర్యటనలో అజిత్ దోవల్ చైనా ప్రత్యేక ప్రతినిధి వాంగ్ యీతో సరిహద్దు సమస్యపై చర్చించనున్నారు.
అదే సమయంలో చైనా ఉపాధ్యక్షుడు హాన్ జెంగ్ను కూడా అజిత్ దోవల్ కలవనున్నట్లు సమాచారం.
ఈ ఉన్నతస్థాయి భేటీలు భారత్–చైనా సంబంధాల్లో కొనసాగుతున్న దౌత్యపరమైన సంప్రదింపులకు ప్రాధాన్యాన్ని సూచిస్తున్నాయి.
సరిహద్దు చర్చల ప్రాధాన్యం ఏమిటి?
భారత్, చైనా రెండూ పెద్ద ప్రాంతీయ శక్తులు కావడంతో సరిహద్దులో శాంతి, స్థిరత్వం రెండు దేశాలకూ కీలకం.
సరిహద్దు సమస్యకు తుది పరిష్కారం వెంటనే సాధ్యం కాకపోయినా, సైనిక ఉద్రిక్తతలను నివారించడం, కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలను కొనసాగించడం, సరిహద్దులో శాంతిని కాపాడటం ద్వైపాక్షిక సంబంధాల కోసం ముఖ్యమైన అంశాలుగా ఉంటాయి.
25వ రౌండ్ ప్రత్యేక ప్రతినిధుల చర్చలు ఈ ప్రక్రియలో మరో కీలక అడుగుగా నిలవనున్నాయి.
భారత్–చైనా సంబంధాల్లో సరిహద్దు సమస్య అత్యంత సున్నితమైన అంశంగా కొనసాగుతున్న వేళ.. బీజింగ్లో జరిగే ఈ చర్చలు ఇరు దేశాల మధ్య భవిష్యత్ దౌత్య సంబంధాల దిశను అంచనా వేయడానికి కీలకంగా మారనున్నాయి.
