హౌతీలతో అమెరికా రహస్య చర్చలు; సౌదీకి ప్రత్యక్ష సైనిక మద్దతుపై వాషింగ్టన్ వెనుకడుగు
మస్కట్లో జరిగిన సంప్రదింపుల తర్వాత యెమెన్ అంశంపై అమెరికా నిర్ణయం సౌదీ దౌత్య ఒత్తిడిని పెంచింది
యెమెన్ సంక్షోభంపై అమెరికా అధికారులు ఒమన్ రాజధాని మస్కట్లో ఇరాన్ మద్దతున్న హౌతీ నేతలతో రహస్య చర్చలు జరిపిన తర్వాత, సౌదీ అరేబియాకు ప్రత్యక్ష సైనిక మద్దతు ఇవ్వకూడదనే దిశగా ట్రంప్ ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకుంది. ఎర్ర సముద్ర ప్రాంతంలో హౌతీల తాజా కదలికల నేపథ్యంలో రియాద్ చేసిన అభ్యర్థనపై వాషింగ్టన్ దౌత్య మార్గాన్నే ప్రాధాన్యంగా ఎంచుకుంది.
ఈ చర్చలు మస్కట్లోని అమెరికా రాయబార కార్యాలయంలో గత వారాంతంలో జరిగాయి. ప్రాంతీయ మధ్యవర్తిగా ఒమన్ ప్రభుత్వం ఈ సంప్రదింపులకు సహకరించింది. అమెరికా తరఫున ఎంబసీ అధికారులు పాల్గొనగా, హౌతీల తరఫున మహ్మద్ అబ్దుల్ సలాం, అబ్దుల్ మాలిక్ అల్ అజిరి వంటి సీనియర్ నేతలు హాజరైనట్లు దౌత్య వర్గాలు తెలిపాయి. హౌతీ ప్రతినిధులు అమెరికా నౌకలను లక్ష్యంగా చేసుకునే ఉద్దేశం లేదని, 2025లో కుదిరిన కాల్పుల విరమణ ఒప్పందానికి కట్టుబడి ఉంటామని చర్చల్లో చెప్పినట్లు సమాచారం. అదే సమయంలో, సౌదీకి సంబంధించిన నౌకల విషయంలో తమ వైఖరి వేరుగా ఉంటుందని వారు స్పష్టం చేసినట్లు తెలిసింది.
అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్, ఉపాధ్యక్షుడు జేడీ వాన్స్ హౌతీలతో సంప్రదింపులు జరుగుతున్నాయని ఇప్పటికే ధ్రువీకరించారు. “మేము ప్రత్యక్షంగా మాట్లాడుతున్నాం” అని అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ వాషింగ్టన్లో చేసిన వ్యాఖ్యల్లో చెప్పారు. “ప్రాంతీయ ఉద్రిక్తతలను తగ్గించే మార్గాలపై సంప్రదింపులు కొనసాగుతున్నాయి” అని ఉపాధ్యక్షుడు జేడీ వాన్స్ కూడా తెలిపారు. సౌదీ యువరాజు మహ్మద్ బిన్ సల్మాన్ హౌతీల కదలికలను అడ్డుకునేందుకు అమెరికా సైనిక సహాయం కోరినప్పటికీ, తాజా నిర్ణయంతో ఆ అభ్యర్థనకు తక్షణ అనుకూల స్పందన రాలేదు.
HIGHLIGHTS
- మస్కట్లో గత వారాంతం రహస్య చర్చలు
- హౌతీ నేతలు అబ్దుల్ సలాం, అల్ అజిరి హాజరు
- 2025 కాల్పుల విరమణ ఒప్పందానికి కట్టుబడి ఉంటామని హామీ
- సౌదీ నౌకలపై హామీ వర్తించదని హౌతీల స్పష్టం
హౌతీలు ఇజ్రాయెల్ లేదా ఇతర వాణిజ్య నౌకలను లక్ష్యంగా చేసుకోబోమని చెప్పినట్లు చర్చల గురించి తెలిసిన వర్గాలు పేర్కొన్నాయి. అయితే యెమెన్పై సౌదీ దిగ్బంధనం కొనసాగుతోందని, అందువల్ల సౌదీ ప్రయోజనాలకు సంబంధించిన నౌకలకు అదే భద్రతా హామీ వర్తించదని హౌతీ ప్రతినిధులు చెప్పినట్లు సమాచారం. ఈ అంశమే రియాద్లో ఆందోళనకు కారణమవుతోంది. ఎర్ర సముద్ర తీర ప్రాంతాల్లో హౌతీలు కీలక భూభాగాలను స్వాధీనం చేసుకున్న నేపథ్యంలో, వాణిజ్య మార్గాలు, ఇంధన రవాణా, ప్రాంతీయ భద్రతపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని సౌదీ అధికారులు భావిస్తున్నారు.
ఒమన్ ప్రభుత్వం ఈ చర్చల్లో మధ్యవర్తి పాత్ర పోషించింది. యెమెన్ విషయంలో ఒమన్ గతంలోనూ పలు దౌత్య సంప్రదింపులకు వేదికగా నిలిచింది. వాషింగ్టన్ ప్రస్తుత దశలో ప్రత్యక్ష సైనిక జోక్యానికి దూరంగా ఉండి, హౌతీల నుంచి పరిమిత భద్రతా హామీలను పొందడంపై దృష్టి పెట్టినట్లు తెలుస్తోంది. “సంక్షోభానికి దౌత్య పరిష్కారమే ప్రాధాన్యం” అని ఒక అమెరికా అధికారి మస్కట్ చర్చల అనంతరం తెలిపారు. ఈ వ్యాఖ్యలతో సౌదీ అభ్యర్థనను అమెరికా కనీసం ప్రస్తుతానికి పక్కన పెట్టినట్లు స్పష్టమవుతోంది.
యెమెన్ యుద్ధం నేపథ్యంలో అమెరికా, సౌదీ, ఇరాన్, హౌతీల మధ్య సంబంధాలు ఇప్పటికే క్లిష్టంగా ఉన్నాయి. హౌతీలకు ఇరాన్ మద్దతు ఇస్తోందని రియాద్, వాషింగ్టన్ చాలాకాలంగా చెబుతున్నాయి. అయితే తాజా సంప్రదింపుల్లో వాణిజ్య నౌకల భద్రత, కాల్పుల విరమణ, సౌదీతో వివాదాస్పద అంశాలు ప్రధానంగా చర్చకు వచ్చినట్లు తెలిసింది. ఈ పరిణామం అమెరికా విధానంలో ఒక సున్నితమైన మార్పును సూచిస్తోంది. సౌదీకి భరోసా ఇస్తూనే, హౌతీలతో నేరుగా మాట్లాడి ఎర్ర సముద్ర ఉద్రిక్తతలను నియంత్రించాలన్నది వాషింగ్టన్ ప్రస్తుత వ్యూహంగా కనిపిస్తోంది.
తదుపరి దశలో సౌదీ అరేబియా దౌత్య మార్గాలను మరింత చురుకుగా అన్వేషించే అవకాశం ఉంది. ఒమన్ ద్వారా మరిన్ని సంప్రదింపులు జరిగే అవకాశాన్ని దౌత్య వర్గాలు తోసిపుచ్చడం లేదు. అమెరికా తన సైనిక మద్దతుపై తుది వైఖరిని అధికారికంగా ఎలా వివరించనుందో, హౌతీలు సౌదీ నౌకలపై తమ హెచ్చరికను మార్చుతారో లేదో రాబోయే రోజుల్లో కీలకంగా మారనుంది.
