వైశాల్యంలో ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఎయిర్పోర్ట్గా కింగ్ ఫహద్ ప్రత్యేక గుర్తింపు
776 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంతో దమ్మామ్లోని ఈ ఎయిర్పోర్ట్ గిన్నిస్ రికార్డులో నిలిచింది
సౌదీ అరేబియాలోని దమ్మామ్లో ఉన్న కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ వైశాల్యం పరంగా ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద విమానాశ్రయంగా గుర్తింపు పొందింది. 776 చదరపు కిలోమీటర్ల భూభాగం, భవిష్యత్తు విస్తరణకు కేటాయించిన విస్తారమైన స్థలం, ప్రత్యేక టెర్మినల్స్తో ఇది విమానయాన రంగంలో ప్రత్యేక అధ్యయనాంశంగా నిలుస్తోంది.
కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ను ప్రపంచంలో అత్యధిక ప్రయాణికులు ఉపయోగించే ఎయిర్పోర్ట్గా కాకుండా, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద భూభాగం కలిగిన విమానాశ్రయంగా గుర్తిస్తారు. అమెరికాలోని అట్లాంటా, డెన్వర్, దుబాయ్, బీజింగ్, లండన్ హీత్రో వంటి ఎయిర్పోర్టులు ప్రయాణికుల రద్దీ, కనెక్టివిటీ లేదా వాణిజ్య కార్యకలాపాలతో తరచూ వార్తల్లో నిలిచినా, భౌగోళిక విస్తీర్ణం పరంగా దమ్మామ్లోని ఈ ఎయిర్పోర్ట్ ముందంజలో ఉంది. గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్ నమోదు ప్రకారం, కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ వైశాల్యం దాదాపు 776 చదరపు కిలోమీటర్లు. ఇది సుమారు 300 చదరపు మైళ్లకు సమానం. ఈ పరిమాణం బహ్రెయిన్ దేశ మొత్తం వైశాల్యానికి దగ్గరగా ఉండటమే కాకుండా, భారతదేశంలోని ముంబై మహానగరం కంటే కూడా పెద్దదిగా పరిగణించబడుతోంది.
ఈ ఎయిర్పోర్ట్ ప్రత్యేకత కేవలం పెద్ద సంఖ్యలో చూపించే భూభాగంతో మాత్రమే పరిమితం కాదు. మొత్తం కేటాయించిన భూమిలో ప్రస్తుతం దాదాపు 36 చదరపు కిలోమీటర్ల పరిధిలోనే ప్రధాన విమాన కార్యకలాపాలు జరుగుతున్నాయి. మిగిలిన విస్తీర్ణాన్ని భద్రతా బఫర్ జోన్లు, భవిష్యత్తు విస్తరణ, లాజిస్టిక్స్, కార్గో, సర్వీస్ సదుపాయాలు, వాణిజ్య అభివృద్ధి అవసరాల కోసం నిల్వలో ఉంచారు. అందువల్ల, ప్రపంచంలో అతిపెద్ద ఎయిర్పోర్ట్ అయినప్పటికీ అక్కడ ప్రయాణికుల రద్దీ అట్లాంటా, దుబాయ్, టోక్యో, ఢిల్లీ లేదా సింగపూర్ స్థాయిలో కనిపించదు. విమానయాన రంగ నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఇది ప్రస్తుత వినియోగాన్ని మించిన భవిష్యత్తు ప్రణాళికతో నిర్మించిన మౌలిక వసతి ప్రాజెక్ట్గా చూడాలి.
“కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ ప్రపంచంలో అతిపెద్ద విమానాశ్రయంగా విస్తీర్ణం ఆధారంగా రికార్డులో ఉంది” అని గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్ తన రికార్డు వివరణలో పేర్కొంది. ఈ గుర్తింపు కారణంగా దమ్మామ్ ఎయిర్పోర్ట్ పేరు అంతర్జాతీయ విమానయాన చర్చల్లో తరచూ వినిపిస్తుంది. అయితే రికార్డు విస్తీర్ణం, ప్రయాణికుల రద్దీ అనే 2 అంశాలు వేర్వేరు కొలమానాలని విమానయాన పరిశ్రమ వర్గాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ఒక ఎయిర్పోర్ట్లో సంవత్సరానికి ఎన్ని ప్రయాణికులు ప్రయాణించారు, ఎన్ని విమానాల రాకపోకలు జరిగాయి, ఎన్ని టన్నుల కార్గో నిర్వహించబడింది అనే అంశాలు ఆపరేషన్ పరిమాణాన్ని చూపిస్తాయి. కానీ కింగ్ ఫహద్ విషయంలో ప్రత్యేకత మొత్తం కేటాయించిన భూభాగం, దశలవారీ అభివృద్ధి సామర్థ్యం, భవిష్యత్తు నగరీకరణకు అవకాశం కలిగిన ఎయిర్పోర్ట్ నమూనాలో ఉంది.
ఈ ఎయిర్పోర్ట్ చరిత్ర గల్ఫ్ ప్రాంత భౌగోళిక, భద్రతా అవసరాలతో ముడిపడి ఉంది. 1990-91 గల్ఫ్ యుద్ధ సమయంలో ఈ ప్రాంతం కీలక ఎయిర్ బేస్గా ఉపయోగించబడింది. అనంతరం సౌదీ ప్రభుత్వం దాన్ని వాణిజ్య విమానాశ్రయంగా అభివృద్ధి చేసే ప్రణాళికను ముందుకు తీసుకెళ్లింది. పలు దశల నిర్మాణం తర్వాత 1999లో సాధారణ ప్రయాణికుల సేవలకు ఇది అధికారికంగా ప్రారంభమైంది. సౌదీ అరేబియా మాజీ రాజు ఫహద్ బిన్ అబ్దుల్ అజీజ్ గౌరవార్థం దీనికి కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ అనే పేరు పెట్టారు. ప్రారంభం నుంచే ఇది తూర్పు ప్రావిన్స్కు ప్రధాన అంతర్జాతీయ గేట్వేగా, దమ్మామ్, ఖోబార్, ధహ్రాన్ ప్రాంతాల విమాన ప్రయాణ అవసరాలకు కేంద్రంగా పనిచేస్తోంది.
విమానాశ్రయ నిర్మాణంలో ప్రధాన టెర్మినల్కు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ప్రయాణికుల కోసం 6 అంతస్తులతో కూడిన ప్రధాన టెర్మినల్ను అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో రూపొందించారు. చెక్-ఇన్ కౌంటర్లు, భద్రతా వ్యవస్థలు, ఇమ్మిగ్రేషన్ ఏర్పాట్లు, విశాలమైన వెయిటింగ్ లాంజ్లు, డ్యూటీ ఫ్రీ షాపులు, రెస్టారెంట్లు, విశ్రాంతి సౌకర్యాలు ఇందులో ఉన్నాయి. విస్తృతమైన ప్రాంగణం కారణంగా ట్రాఫిక్ ఒత్తిడి తక్కువగా కనిపించినప్పటికీ, పెద్ద విమానాల రాకపోకలు, పీక్ సీజన్ ప్రయాణికుల నిర్వహణ, హజ్ లేదా వ్యాపార ప్రయాణ అవసరాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని మౌలిక వసతులు అమర్చబడ్డాయి. “మా లక్ష్యం ప్రయాణికులకు సులభమైన, భద్రమైన, సమర్థమైన విమాన ప్రయాణ అనుభవం కల్పించడం” అని విమానాశ్రయ నిర్వహణ సంస్థ దమ్మామ్ ఎయిర్పోర్ట్స్ కంపెనీ తన సేవల వివరణలో తెలిపింది.
కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ ప్రాంగణంలో రాయల్ టెర్మినల్ కూడా ప్రత్యేక నిర్మాణంగా ఉంది. సౌదీ రాజ కుటుంబ సభ్యులు, విదేశీ దేశాధినేతలు, అత్యున్నత ప్రభుత్వ ప్రతినిధుల ప్రయాణ అవసరాల కోసం దీనిని నిర్మించారు. సుమారు 176000 చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంతో ఉన్న ఈ టెర్మినల్లో ప్రత్యేక విశ్రాంతి గదులు, సమావేశ మందిరాలు, భద్రతా ఏర్పాట్లు, లగ్జరీ సేవలు ఉన్నాయి. సాధారణ ప్రయాణికులకు ఇది అందుబాటులో ఉండదు. పెద్ద ఎత్తున అధికారిక సందర్శనలు, దౌత్య ప్రయాణాలు, ప్రభుత్వ కార్యక్రమాల సమయంలో ఈ సదుపాయం వినియోగంలోకి వస్తుంది. ఎయిర్పోర్ట్లో ఉన్న ఈ ప్రత్యేక టెర్మినల్ దాని వ్యూహాత్మక, దౌత్య ప్రాధాన్యాన్ని కూడా ప్రతిబింబిస్తుంది.
ఈ ప్రాంగణంలో మసీదు, నివాస సముదాయం, గ్రీన్ జోన్లు కూడా ఉన్నాయి. ఒకేసారి దాదాపు 2000 మంది ప్రార్థనలు చేసే సామర్థ్యం ఉన్న మసీదు ఇస్లామిక్ శిల్పకళతో నిర్మించబడింది. ప్రయాణికులతో పాటు ఎయిర్పోర్ట్ ఉద్యోగులు కూడా దీనిని ఉపయోగిస్తారు. ఉద్యోగులు, వారి కుటుంబాల కోసం ఏర్పాటు చేసిన నివాస సముదాయంలో సుమారు 3000 మంది నివసించేలా సదుపాయాలు కల్పించారు. ఇళ్లు, రహదారులు, పార్కులు, అవసరమైన మౌలిక వసతులు ఈ కాలనీలో ఉన్నాయి. ఎడారి వాతావరణం మధ్య పచ్చదనాన్ని పెంచేందుకు ప్రత్యేక గ్రీన్ హౌస్, నీటిపారుదల వ్యవస్థలు ఏర్పాటు చేయడం ఈ ఎయిర్పోర్ట్ ప్రణాళికలో మరొక ప్రత్యేక అంశంగా నిలుస్తోంది.
విమానాల రాకపోకలకు అవసరమైన రన్వేలు కూడా అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో ఉన్నాయి. ఈ ఎయిర్పోర్ట్లోని 2 సమాంతర రన్వేలు ఒక్కోటి 4000 మీటర్లకు పైగా పొడవు కలిగి ఉంటాయి. ఎయిర్బస్ A380, బోయింగ్ 747 వంటి భారీ విమానాలు సులభంగా ల్యాండ్ అయ్యేలా వీటిని రూపొందించారు. సమాంతర రన్వేల నిర్మాణం కారణంగా ఒకేసారి విమానాల టేకాఫ్లు, ల్యాండింగ్లను నిర్వహించే సామర్థ్యం పెరుగుతుంది. దాదాపు 80 మీటర్ల ఎత్తులో ఉన్న ఎయిర్ ట్రాఫిక్ కంట్రోల్ టవర్ నుంచి రన్వేలు, టాక్సీవేలు, గ్రౌండ్ మూవ్మెంట్, విమానాల దిశలను పర్యవేక్షిస్తారు. ఆధునిక రాడార్, కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థల ద్వారా ఎడారి ప్రాంతంలోనూ విమాన రవాణా నియంత్రణ చేపడుతున్నారు.
“విజన్ 2030లో విమానయాన రంగం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది; సౌదీ అరేబియాను అంతర్జాతీయ రవాణా, లాజిస్టిక్ కేంద్రంగా అభివృద్ధి చేయడం మా లక్ష్యం” అని సౌదీ పౌర విమానయాన జనరల్ అథారిటీ గతంలో విడుదల చేసిన విధాన పత్రంలో తెలిపింది. ఈ లక్ష్యాల నేపథ్యంలో దేశంలోని ప్రధాన ఎయిర్పోర్టుల విస్తరణ, ప్రయాణికుల సేవల మెరుగుదల, కార్గో సామర్థ్య పెంపు, కొత్త అంతర్జాతీయ మార్గాల ప్రోత్సాహం కొనసాగుతున్నాయి. కింగ్ ఫహద్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్పోర్ట్ తూర్పు ప్రావిన్స్లోని పారిశ్రామిక, చమురు, వాణిజ్య కార్యకలాపాలకు సమీపంలో ఉండటం వల్ల భవిష్యత్తులో లాజిస్టిక్స్ హబ్గా మరింత ఉపయోగపడే అవకాశం ఉందని పరిశ్రమ వర్గాలు అంచనా వేస్తున్నాయి.
ఆకాశం నుంచి చూస్తే ఈ ఎయిర్పోర్ట్ ఒక చిన్న పట్టణంలా కనిపించడానికి కారణం దాని విస్తారమైన రహదారులు, టెర్మినల్ భవనాలు, రన్వేలు, పార్కింగ్ ప్రాంతాలు, నివాస సముదాయాలు, ఖాళీ భూములు, గ్రీన్ జోన్ల విభజన. విమాన ప్రయాణికుల సంఖ్య ఆధారంగా అగ్రస్థానంలో లేకపోయినా, దీర్ఘకాలిక ప్రణాళికలో భాగంగా కేటాయించిన విస్తీర్ణం దీన్ని ప్రత్యేకంగా నిలబెడుతోంది. “ప్రయాణికుల రద్దీ ఒక ఎయిర్పోర్ట్ ప్రస్తుత వినియోగాన్ని చూపుతుంది; భూభాగం, రన్వేలు, విస్తరణ స్థలం దాని భవిష్యత్తు సామర్థ్యాన్ని చూపుతాయి” అని విమానయాన మౌలిక వసతుల నిపుణులు పరిశ్రమ విశ్లేషణల్లో తరచూ పేర్కొంటున్నారు. అందువల్ల, కింగ్ ఫహద్ను కేవలం ఖాళీ భూమి ఎక్కువగా ఉన్న ఎయిర్పోర్ట్గా కాకుండా, అవసరానికి అనుగుణంగా పెరిగేలా రూపొందించిన దీర్ఘకాలిక మౌలిక వసతి ప్రణాళికగా చూడాల్సి ఉంది.
ముందున్న సంవత్సరాల్లో దమ్మామ్ ఎయిర్పోర్ట్లో మరిన్ని టెర్మినల్ సదుపాయాలు, కార్గో కేంద్రాలు, నిర్వహణ యూనిట్లు, లాజిస్టిక్ పార్కులు, వాణిజ్య సముదాయాలు, స్మార్ట్ టెక్నాలజీ ఆధారిత సేవలు అభివృద్ధి చేసే అవకాశాలు ఉన్నాయి. సౌదీ అరేబియా పర్యాటకం, పెట్టుబడులు, అంతర్జాతీయ కనెక్టివిటీపై దృష్టి పెంచుతున్న నేపథ్యంలో ఈ ఎయిర్పోర్ట్ పాత్ర మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది. భవిష్యత్తు విస్తరణలపై అధికారిక నిర్ణయాలు, ప్రయాణికుల సంఖ్యలో మార్పులు, కొత్త అంతర్జాతీయ రూట్ల ప్రకటనలు ఈ విమానాశ్రయ అభివృద్ధి దిశను నిర్ణయించే తదుపరి సూచికలుగా ఉండనున్నాయి.
EYE-LANDERS
- కింగ్ ఫహద్ ఎయిర్పోర్ట్ విస్తీర్ణం 776 చదరపు కిలోమీటర్లు
- ప్రస్తుతం విమాన కార్యకలాపాలు సుమారు 36 చదరపు కిలోమీటర్లలోనే
- దమ్మామ్ ఎయిర్పోర్ట్ 1999లో ప్రయాణికుల సేవలకు ప్రారంభం
- రాయల్ టెర్మినల్ విస్తీర్ణం సుమారు 176000 చదరపు అడుగులు
- 2 రన్వేలు ఒక్కోటి 4000 మీటర్లకు పైగా ఉన్నాయి