కర్ణాటక కేబినెట్ కీలక నిర్ణయం: దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపిలో తుళుకు రెండో అదనపు పరిపాలనా భాష హోదా
మంగళూరులో జరిగిన కేబినెట్ సమావేశం అనంతరం నిర్ణయం; అనువాదం, శిక్షణ కోసం ఏటా రూ.82 లక్షలు కేటాయింపు
కర్ణాటక కేబినెట్ 18 సెప్టెంబర్ 2026న మంగళూరులో జరిగిన సమావేశంలో దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లాలకు తుళును రెండో అదనపు పరిపాలనా భాషగా ఆమోదించింది. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో తుళు వినియోగం, అనువాదం, సిబ్బంది శిక్షణ కోసం ఏటా రూ.82 లక్షలు కేటాయించాలని నిర్ణయించింది.
కేబినెట్ నోట్లో తుళును ఈ 2 జిల్లాలకు “రెండో అదనపు పరిపాలనా భాష”గా పేర్కొన్నట్లు ప్రభుత్వ వర్గాలు తెలిపాయి. ఈ నిర్ణయంతో దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లా పరిపాలనా వ్యవస్థలు అధికారిక పనుల్లో తుళు వినియోగానికి అవసరమైన విధానాలను అమలు చేయనున్నాయి. ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులు, ప్రజలకు అందించే సేవలు, కార్యాలయ స్థాయి సమాచారంలో తుళు అనువాదం, దానికి సంబంధిత శిక్షణ ప్రధానంగా చేపట్టనున్నట్లు అధికారులు చెప్పారు. తీర కర్ణాటక ప్రాంతంలో చాలాకాలంగా కొనసాగుతున్న భాషా గుర్తింపు డిమాండ్కు ఈ నిర్ణయం అధికారిక రూపం ఇచ్చింది.
మంగళూరులో బెంగళూరు వెలుపల నిర్వహించిన కేబినెట్ సమావేశం అనంతరం ప్రభుత్వం ఈ నిర్ణయాన్ని ప్రకటించింది. దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లాల్లో తుళు విస్తృతంగా మాట్లాడబడుతున్నందున ప్రజలతో ప్రభుత్వ కమ్యూనికేషన్ మరింత సులభం కావడమే లక్ష్యమని అధికార వర్గాలు వివరించాయి. పరిపాలనా భాష హోదా రాష్ట్రవ్యాప్తంగా కాకుండా ఈ 2 జిల్లాలకే పరిమితమని కేబినెట్ నోట్ స్పష్టం చేసింది. తదుపరి దశలో జిల్లా పరిపాలనలు అనువాద వ్యవస్థ, సిబ్బంది శిక్షణ షెడ్యూల్, కార్యాలయ మార్గదర్శకాలపై పని చేయనున్నాయి.
తుళు ద్రావిడ భాషా కుటుంబానికి చెందినది. కన్నడ, తమిళం, తెలుగు, మలయాళం కూడా ఇదే భాషా కుటుంబంలో భాగం. తుళుకు 2,000 ఏళ్లకుపైగా లిఖిత, మౌఖిక చరిత్ర ఉన్నట్లు భాషా పరిశోధకులు గుర్తిస్తున్నారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సుమారు 1 కోటి మంది తుళు మాట్లాడుతున్నట్లు అంచనా. కర్ణాటక తీర ప్రాంతంలోని అవిభక్త దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి ప్రాంతాల్లో దీని వినియోగం ఎక్కువగా ఉంది. ఈ ప్రాంత భాషా వైవిధ్యాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని పరిపాలనా వినియోగానికి అనుగుణంగా తాజా నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు ప్రభుత్వ వర్గాలు తెలిపాయి.
HIGHLIGHTS
- కేబినెట్ ఆమోదం 18 సెప్టెంబర్ 2026న
- దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లాలకే అమలు
- తుళు పరిపాలనా పనులకు ఏటా రూ.82 లక్షలు
- తుళు ద్రావిడ భాషా కుటుంబానికి చెందినది
తుళును కర్ణాటక రెండో అధికార భాషగా గుర్తించాలన్న ప్రతిపాదనను పరిశీలించేందుకు 2023 అసెంబ్లీ ఎన్నికలకు ముందు అప్పటి BJP ప్రభుత్వం విద్యావేత్త మోహన్ ఆల్వా ఆధ్వర్యంలో కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. ఆ కమిటీ పనితీరుతో ప్రారంభమైన విధాన చర్చలు తీర ప్రాంత ప్రజాసంఘాలు, భాషా కార్యకర్తలు, సాంస్కృతిక వర్గాల డిమాండ్లతో కొనసాగాయి. అయితే తాజా కేబినెట్ నిర్ణయం తుళును మొత్తం రాష్ట్రానికి కాకుండా దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లాల్లో అదనపు పరిపాలనా వినియోగానికి మాత్రమే పరిమితం చేసింది.
పరిపాలనా భాష హోదా అంటే ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో ప్రజలతో కమ్యూనికేషన్, అనువాద సేవలు, దరఖాస్తులు, స్థానిక సేవల అమలు వంటి అంశాల్లో ఆ భాషకు అధికారిక ప్రాధాన్యం కల్పించడం. ఈ నేపథ్యంలో తుళు వినియోగానికి అవసరమైన శిక్షణ సిబ్బందికి ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది. అనువాదం కోసం నిర్దిష్ట పదకోశం, అధికారిక నమూనాలు, కార్యాలయ స్థాయి ప్రాసెస్లు రూపొందించాల్సి ఉంటుంది. ఇందుకోసం రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వార్షిక కేటాయింపుగా రూ.82 లక్షలను నిర్ణయించింది.
తీర కర్ణాటకలో భాషా వైవిధ్యం గణనీయంగా ఉంది. దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లాల్లో తుళుతో పాటు కన్నడ, కొంకణి, బ్యారీ, మలయాళం మాట్లాడే వర్గాలు కూడా ఉన్నాయి. అయినప్పటికీ ప్రాంతీయ సాంస్కృతిక గుర్తింపులో తుళుకు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ప్రజలు ఎక్కువగా మాట్లాడే భాషలో ప్రభుత్వ సేవలు అందుబాటులోకి వస్తే పౌరసేవల వినియోగం సులభమవుతుందని పరిపాలనా అధికారులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో స్థానిక భాషలో సమాచారాన్ని అందించడం ద్వారా ప్రజల భాగస్వామ్యం పెరిగే అవకాశం ఉందని వారు చెప్పారు.
ఈ నిర్ణయం అమలుకు సంబంధించి అధికారిక ఉత్తర్వులు, శాఖల వారీ మార్గదర్శకాలు, అనువాద బాధ్యతల కేటాయింపు తదుపరి దశలో కీలకం కానున్నాయి. దక్షిణ కన్నడ, ఉడుపి జిల్లా పరిపాలనలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ఆదేశాల మేరకు కార్యాచరణ ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయనున్నాయి. శిక్షణ మాడ్యూల్స్, కార్యాలయ నమూనాలు, ప్రజా సేవా కౌంటర్లలో తుళు వినియోగం వంటి అంశాలపై త్వరలో స్పష్టత రావాల్సి ఉంది.
