డిక్లట్టరింగ్ ట్రెండింగ్లోకి రావడంతో ఇళ్లలో వస్తువుల తగ్గింపుపై పెరుగుతున్న ఆసక్తి
మినిమలిజం, ఆర్గనైజేషన్, క్లట్టర్ సైకాలజీ చుట్టూ నగర కుటుంబాల్లో కొత్త జీవనశైలి చర్చ వేగం పుంజుకుంటోంది
హైదరాబాద్ సహా పట్టణ ప్రాంతాల్లో డిక్లట్టరింగ్పై ఆసక్తి ఈ నెలలో మరింత పెరిగింది. చిన్న ఇళ్లు, ఎక్కువ వస్తువులు, వర్క్ ఫ్రమ్ హోమ్ రొటీన్, మెంటల్ వెల్నెస్పై దృష్టి కారణంగా కుటుంబాలు ఇంటి వస్తువులను తగ్గించి, స్థలాన్ని క్రమబద్ధం చేసే దిశగా అడుగులు వేస్తున్నాయి.
ఇంట్లో అల్మారాలు, వంటగది క్యాబినెట్లు, పని డెస్క్లు, స్టోరేజ్ ప్రాంతాలు, పిల్లల గదులు క్రమబద్ధంగా లేకపోవడం కేవలం హౌస్కీపింగ్ సమస్యగా కాకుండా రోజువారీ ఒత్తిడి, దృష్టి చెదరడం, నిర్ణయాల అలసటతోనూ సంబంధం ఉన్న అంశంగా పట్టణ జీవనశైలి చర్చల్లో నిలుస్తోంది. డిక్లట్టరింగ్ అంటే వస్తువులను యథేచ్ఛగా పారేయడం కాదని, అవసరం ఉన్నవి, ఉపయోగం ఉన్నవి, భావోద్వేగ విలువ ఉన్నవి మాత్రమే ఉంచుకునే విధానం అని హోమ్ ఆర్గనైజేషన్ రంగంలోని నిపుణులు చెబుతున్నారు. సోషల్ మీడియా ద్వారా శుభ్రమైన ఇంటీరియర్లు, మినిమలిస్ట్ డెకార్, బిఫోర్-ఆఫ్టర్ వీడియోలు విస్తృతంగా కనిపించడం ఈ ధోరణికి మరింత ఊతమిస్తోంది.
నగరాల్లో ఫ్లాట్ల పరిమాణం తగ్గుతున్నప్పటికీ కొనుగోళ్లు పెరగడం కుటుంబాలకు కొత్త సమస్యగా మారుతోంది. ఆన్లైన్ షాపింగ్ సౌకర్యం, డిస్కౌంట్ సేల్లు, పండుగ ఆఫర్లు, పిల్లల అవసరాలు, గాడ్జెట్ల మార్పులు ఇంట్లో వస్తువుల సంఖ్యను పెంచుతున్నాయి. వాటిని ఎక్కడ ఉంచాలి, ఎలా వెతకాలి, ఏది వాడాలి, ఏది దానం చేయాలి అన్న నిర్ణయాలు చిన్నచిన్న మానసిక భారంగా పేరుకుపోతున్నాయని కౌన్సెలింగ్ రంగంలోని వర్గాలు సూచిస్తున్నాయి. శుభ్రంగా కనిపించే స్థలం కొందరికి ప్రశాంతతను ఇస్తుందని, అయితే ప్రతి ఒక్కరికీ ఒకే మాదిరి మినిమలిజం అవసరం లేదని కూడా నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
“డిక్లట్టరింగ్ అనేది ఖాళీ గదులు సృష్టించడం కాదు; ప్రతి వస్తువు మన జీవితంలో ఎందుకు ఉందో అడిగే ప్రక్రియ,” అని హైదరాబాద్కు చెందిన హోమ్ ఆర్గనైజేషన్ కన్సల్టెంట్ అనిత రావు మంగళవారం ఒక వర్క్షాప్లో చెప్పారు. “వస్తువు ఉపయోగకరమా, తరచూ వాడుతున్నామా, భావోద్వేగ విలువ ఉందా అనే 3 ప్రశ్నలు అడిగితే చాలామంది కుటుంబాలకు మొదటి దశ స్పష్టమవుతుంది,” అని ఆమె అన్నారు. ఆమె ప్రకారం, పెద్ద ఇంటిని ఒక్కరోజులో మార్చే ప్రయత్నం కంటే ఒక డ్రాయర్, ఒక షెల్ఫ్, ఒక క్లోజెట్తో ప్రారంభించడం ఎక్కువ కాలం నిలిచే అలవాటుకు దోహదం చేస్తుంది.
వెల్నెస్ చర్చల్లో డిక్లట్టరింగ్ ప్రస్తావన పెరగడానికి మెంటల్ స్పేస్ అనే భావన ప్రధాన కారణంగా నిలుస్తోంది. విజువల్ క్లట్టర్ ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు కొందరికి దృష్టి కేంద్రీకరణ కష్టమవుతుందని, చేయాల్సిన పనులు మరింతగా ఉన్నట్టు భావన కలగవచ్చని సైకాలజిస్టులు చెబుతున్నారు. వస్తువులు తగ్గడం వల్ల జీవిత సమస్యలు స్వయంగా పరిష్కారమవుతాయని చెప్పలేమని, అయితే రోజువారీ పనులపై నియంత్రణ భావన పెరగవచ్చని వారు వివరిస్తున్నారు. ఇంట్లో ప్రతి వస్తువుకు ఒక స్థానం ఉంటే వెతికే సమయం తగ్గి, ఉదయం రొటీన్, పని సమయం, పిల్లల చదువు వంటి అంశాలు సులభం కావచ్చు.
“గదిలో ఉన్న ప్రతి వస్తువు మనసుపై నేరుగా భారమవుతుంది అని సాధారణీకరించడం సరికాదు; కానీ అధిక దృశ్య అవ్యవస్థ చాలా మందిలో ఒత్తిడి భావనను పెంచగలదు,” అని క్లినికల్ సైకాలజిస్ట్ డాక్టర్ రమ్య కృష్ణ 2026-08-18న హైదరాబాద్లో నిర్వహించిన ఫోన్ ఇంటరాక్షన్లో చెప్పారు. “క్రమబద్ధమైన స్థలం కొందరికి తమ రోజుపై నియంత్రణ ఉందనే భావన ఇస్తుంది. అయితే డిక్లట్టరింగ్ను పరిపూర్ణత ఒత్తిడిగా మార్చితే అదే మరో ఒత్తిడిగా మారవచ్చు,” అని ఆమె అన్నారు. కుటుంబంలో అందరి అవసరాలు, వయసులు, పని విధానాలు భిన్నంగా ఉంటాయని, అందుకే ఒకే మోడల్ను అందరికీ వర్తింపజేయడం తగదని ఆమె పేర్కొన్నారు.
HIGHLIGHTS
- డిక్లట్టరింగ్ నగర జీవనశైలి చర్చల్లో వేగంగా పెరుగుతోంది
- మినిమలిజం అంటే అవసరమైన వస్తువులకే ప్రాధాన్యం
- ఆర్గనైజేషన్ మినిమలిజానికి ప్రత్యామ్నాయ ప్రాక్టికల్ మార్గం
- క్లట్టర్ దృష్టి చెదరడం, నిర్ణయాల అలసటతో అనుసంధానం
- “ఖాళీ గదులు కాదు, స్పష్టమైన ఎంపికలు” అంటున్నారు నిపుణులు
మినిమలిజం ధోరణి గతంలో ఇంటీరియర్ డిజైన్తో ఎక్కువగా అనుసంధానమై ఉండగా, ఇప్పుడు అది కొనుగోలు అలవాట్లు, వినియోగ సంస్కృతి, వ్యక్తిగత సమయం, పర్యావరణ అవగాహనలతోనూ ముడిపడుతోంది. తక్కువగా కొనడం, ఎక్కువకాలం ఉపయోగించడం, ప్రతి వస్తువుకు స్పష్టమైన ప్రయోజనం ఉండేలా చూసుకోవడం, అనవసరమైన స్టోరేజ్ను తగ్గించడం వంటి అంశాలు ఈ దృక్పథంలో భాగం. అయితే మినిమలిజం అంటే కుటుంబ వారసత్వ వస్తువులు, పుస్తకాలు, పిల్లల జ్ఞాపకాలు, ఆచారాలకు సంబంధించిన వస్తువులు అన్నీ తొలగించడం కాదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. భావోద్వేగ విలువ ఉన్న వస్తువులకు పరిమితమైన, గౌరవప్రదమైన స్థానం ఇవ్వడం కూడా డిక్లట్టరింగ్లో భాగమేనని వారు పేర్కొంటున్నారు.
మినిమలిజం అందరికీ సరిపోకపోవడంతో ఆర్గనైజేషన్ ఒక మధ్యమార్గంగా ముందుకు వస్తోంది. వస్తువుల సంఖ్యను తీవ్రంగా తగ్గించకుండా వాటిని వర్గాలవారీగా అమర్చడం, నిల్వ పెట్టెలు వినియోగించడం, లేబెలింగ్ చేయడం, తరచూ వాడేవి సులభంగా అందుబాటులో ఉంచడం, అరుదుగా వాడేవి ప్రత్యేకంగా నిల్వ చేయడం వంటి పద్ధతులు కుటుంబాలకు అనుకూలంగా కనిపిస్తున్నాయి. వంటగదిలో డూప్లికేట్ పాత్రలు, గడువు ముగిసిన సరుకులు, ఉపయోగించని గాడ్జెట్లు తొలగించడం మొదటి దశగా మారుతోంది. బెడ్రూమ్లలో దుస్తుల ఎంపికను తగ్గించడం, వర్క్ డెస్క్లలో కేబుల్లు, పేపర్లు, పాత బిల్లులు క్రమబద్ధం చేయడం వర్క్ ఫ్రమ్ హోమ్ వాతావరణంలో ముఖ్యమైంది.
“మినిమలిజం అనేది అందరూ 10 వస్తువులతో జీవించాలి అనే నిబంధన కాదు; కుటుంబానికి ఉపయోగపడే సిస్టమ్ ఉండాలి అనేదే ప్రధాన విషయం,” అని ఇంటీరియర్ డిజైన్ కన్సల్టెంట్ సుజాత మెహతా మంగళవారం ఒక ఆన్లైన్ సెషన్లో చెప్పారు. “చిన్న ఫ్లాట్లో కూడా స్టోరేజ్ ప్లానింగ్ సరైనదైతే గది విశాలంగా కనిపిస్తుంది. అదే సమయంలో పెద్ద ఇంట్లో కూడా ప్రతి వస్తువు ఎక్కడపడితే అక్కడ ఉంటే ఒత్తిడి తగ్గదు,” అని ఆమె అన్నారు. ఆమె ప్రకారం, కొనుగోలు చేసే ముందు నిల్వ స్థలం ఉందా, ఇప్పటికే అదే తరహా వస్తువు ఉందా, దీన్ని నిర్వహించడానికి సమయం ఉందా అనే ప్రశ్నలు వినియోగదారుల నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేస్తున్నాయి.
కుటుంబాల్లో డిక్లట్టరింగ్కు భావోద్వేగ ప్రతిఘటన కూడా ఉంటుంది. పాత బహుమతులు, జ్ఞాపక చిహ్నాలు, పిల్లల మొదటి బొమ్మలు, చదువు నోట్స్, ఉపయోగపడవచ్చని అనుకుని ఉంచిన వస్తువులు తొలగించడం చాలామందికి కష్టమవుతుంది. ఈ సందర్భంలో ఒక్కసారిగా పెద్ద శుభ్రపరిచే కార్యక్రమం చేపట్టడం కంటే వర్గాల వారీగా నిర్ణయం తీసుకోవడం మంచిదని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. దానం చేయదగినవి, రీసైకిల్ చేయదగినవి, మరమ్మతు చేసి ఉపయోగించదగినవి, నిజంగా ఉంచుకోవాల్సినవి అని విభజించడం ద్వారా కుటుంబ సభ్యుల మధ్య విభేదాలు తగ్గవచ్చు. పిల్లల వస్తువుల విషయంలో వారిని నిర్ణయంలో భాగస్వామ్యం చేయడం కూడా ఉపయోగకరమని కౌన్సెలింగ్ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
డిక్లట్టరింగ్ ట్రెండ్కు సోషల్ మీడియా వేగం ఇచ్చినప్పటికీ, నిపుణులు ప్రదర్శనాత్మక శుభ్రతపై జాగ్రత్తగా ఉండాలని సూచిస్తున్నారు. వీడియోల్లో కనిపించే ఖాళీ కౌంటర్లు, ఒకే రంగు పెట్టెలు, సంపూర్ణంగా అమర్చిన షెల్ఫ్లు అందరి జీవన వాస్తవాలకు సరిపోవవు. పని చేసే తల్లిదండ్రులు, వృద్ధులతో ఉన్న కుటుంబాలు, చిన్న పిల్లలు, అద్దె ఇళ్లలో ఉండేవారు, షేర్డ్ అకామడేషన్లో నివసించే విద్యార్థులు తమ అవసరాలకు తగిన చిన్న మార్పులపై దృష్టి పెట్టాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఇంటి పని మొత్తం ఒకరి బాధ్యతగా మారకుండా కుటుంబ సభ్యుల మధ్య పంచుకోవడం అవసరం.
ఆర్గనైజేషన్ సేవలు అందించే చిన్న వ్యాపారాలు, ఇంటీరియర్ కన్సల్టెంట్లు, స్టోరేజ్ ఉత్పత్తుల విక్రేతలు ఈ ఆసక్తిని గమనిస్తున్నాయి. అయితే ఖరీదైన పెట్టెలు, డిజైనర్ షెల్ఫ్లు లేకపోయినా డిక్లట్టరింగ్ ప్రారంభించవచ్చని రంగంలోని వర్గాలు చెబుతున్నాయి. ఖాళీ కార్టన్లు, పాత ఫైల్ బాక్స్లు, స్పష్టమైన లేబెల్లు, వారానికి 30 నిమిషాల నిర్వహణ సమయం వంటి సరళ పద్ధతులు చాలామంది ఇళ్లలో పనిచేయవచ్చని వారు సూచిస్తున్నారు. అవసరం లేని కొనుగోళ్లను తగ్గించకపోతే ఒకసారి చేసిన డిక్లట్టరింగ్ తాత్కాలికంగానే మిగిలిపోతుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
మొత్తానికి, ఇంట్లో వస్తువులు తగ్గిస్తే మెంటల్ స్పేస్ కూడా పెరుగుతుందా అనే ప్రశ్నకు నిపుణులు షరతులతో కూడిన సమాధానం ఇస్తున్నారు. వస్తువుల సంఖ్య తగ్గడం మాత్రమే కాకుండా వాటిపై నిర్ణయాలు స్పష్టంగా ఉండడం, నిర్వహణ సులభం కావడం, కనిపించే అవ్యవస్థ తగ్గడం, కుటుంబ రొటీన్ సరళమవడం మానసిక ఉపశమనానికి దోహదం చేయవచ్చు. రాబోయే వారాల్లో పండుగ సీజన్ కొనుగోళ్లు ప్రారంభమవుతున్న నేపథ్యంలో కుటుంబాలు కొత్త వస్తువులు ఇంట్లోకి రాకముందే పాత వస్తువుల సమీక్ష, దానం, రీసైక్లింగ్, స్టోరేజ్ ప్రణాళికలపై దృష్టి పెట్టే అవకాశం ఉందని హోమ్ ఆర్గనైజేషన్ నిపుణులు చెబుతున్నారు.
