99TV News

    Moai విగ్రహాల తరలింపు: Easter Island మిస్టరీ

    Easter Island Moai విగ్రహాలను తాళ్లతో ఎలా ‘నడిపించారు’?

    మోవై విగ్రహాల తరలింపుపై ‘నడిపింపు’ సిద్ధాంతం మళ్లీ చర్చలోకి

    ఈస్టర్ ఐలాండ్‌లో టన్నుల బరువున్న రాతి విగ్రహాలను తాళ్ల సాయంతో నిలువుగా కదిలించారనే ఆధారాలు ప్రాధాన్యం పొందుతున్నాయి

    చిలీ పరిధిలోని ఈస్టర్ ఐలాండ్‌లోని భారీ మోవై విగ్రహాలను పురాతన రాపా నుయి ప్రజలు ఎలా చెక్కి, తరలించారన్న ప్రశ్నపై శాస్త్రవేత్తలు మళ్లీ దృష్టి సారించారు. తాళ్ల సాయంతో విగ్రహాలను ‘నడిపించినట్లు’ చూపిన ప్రయోగాలు ఈ చర్చకు కొత్త ఊపునిస్తున్నాయి.

    ఈస్టర్ ఐలాండ్‌గా ప్రసిద్ధి చెందిన రాపా నుయి దీవిలో వందల సంఖ్యలో ఉన్న మోవై విగ్రహాలు పురావస్తు శాస్త్రంలో అత్యంత ఆసక్తికర అంశాల్లో ఒకటిగా కొనసాగుతున్నాయి. వీటిలో కొన్ని అనేక టన్నుల బరువు ఉండటంతో, ఆధునిక యంత్రాలు లేకుండా వాటిని గనుల ప్రాంతాల నుంచి తీర ప్రాంత వేదికల వరకు ఎలా తీసుకెళ్లారన్నది చాలాకాలంగా పరిశోధనకు కారణమైంది. విగ్రహాల అడుగుభాగం, బరువు పంపిణీ, మార్గాల ఆనవాళ్లను పరిశీలించిన నిపుణులు, కొన్నింటిని నిలువుగా ఉంచి తాళ్లతో పక్కపక్కకు ఊపుతూ ముందుకు కదిలించి ఉండవచ్చని చెబుతున్నారు.

    పురావస్తు పరిశోధకులు నిర్వహించిన ప్రయోగాల్లో, మోవై ఆకృతిని పోలిన నమూనా విగ్రహాన్ని పలువురు తాళ్లతో నియంత్రిస్తూ చిన్న చిన్న కదలికలతో ముందుకు తీసుకెళ్లారు. ఈ విధానం విగ్రహం ‘నడుస్తున్నట్లు’ కనిపించడానికి కారణమైంది. రాపా నుయి మౌఖిక సంప్రదాయాల్లో విగ్రహాలు “నడిచాయి” అనే భావన ఉన్నట్లు పరిశోధకులు గతంలో పేర్కొన్నారు. అయితే ఈ ప్రయోగాలు మొత్తం చరిత్రకు తుది సమాధానం కాదని, ప్రాంతానుసారం పద్ధతులు మారి ఉండవచ్చని వారు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

    “విగ్రహాల ఆకృతి కేవలం శిల్పకళ ఫలితం మాత్రమే కాదు; తరలింపును సులభం చేయడానికి కూడా దోహదపడినట్టుగా కనిపిస్తోంది,” అని పురావస్తు పరిశోధకురాలు జో ఆన్ వాన్ టిల్బర్గ్ తన పరిశోధన వ్యాఖ్యల్లో said. “ప్రతి విగ్రహం, ప్రతి మార్గం ఒకే కథ చెప్పదు; అందుకే స్థానిక ఆధారాలను విడిగా పరిశీలించాలి,” అని ఆమె పేర్కొన్నారు.

    HIGHLIGHTS

    - మోవై విగ్రహాలు రాపా నుయి దీవిలో ఉన్నాయి

    - కొన్ని విగ్రహాలు అనేక టన్నుల బరువు కలిగి ఉన్నాయి

    - తాళ్లతో ‘నడిపించే’ ప్రయోగాలు నిర్వహించారు

    - పూర్తి నిర్మాణ విధానంపై చర్చ కొనసాగుతోంది

    నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, మోవైలను చెక్కడంలో ప్రధానంగా అగ్నిపర్వత శిలలను ఉపయోగించారు. రానో రారాకు ప్రాంతం ప్రధాన శిల్ప కేంద్రంగా గుర్తించబడింది. అక్కడ పూర్తి కాని విగ్రహాలు, రాతిలోనే మిగిలిన నమూనాలు కనిపించడం వల్ల తయారీ ప్రక్రియపై కీలక సమాచారం లభించింది. విగ్రహాలను చెక్కిన తరువాత, వాటిని గమ్యస్థానాలకు తరలించి, అహు అని పిలిచే రాతి వేదికలపై నిలబెట్టినట్లు పురావస్తు ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి.

    “నడిపింపు సిద్ధాంతం బలంగా ఉన్నప్పటికీ, అది అన్ని మోవైలకు వర్తించిందని చెప్పడం జాగ్రత్తలేమి అవుతుంది,” అని పురావస్తు శాస్త్రవేత్త కార్ల్ లిపో గత పరిశోధన చర్చల్లో said. “తాళ్లు, సమన్వయం, విగ్రహ బరువు పంపిణీ కలిసి పనిచేసినప్పుడు ఈ విధానం సాధ్యమని ప్రయోగాలు చూపించాయి,” అని ఆయన వివరించారు.

    ఇంకా కొన్ని సిద్ధాంతాలు విగ్రహాలను చెక్క దిమ్మెలపై లేదా స్లెడ్జ్‌లపై పడుకోబెట్టి లాగి తరలించి ఉండవచ్చని సూచిస్తాయి. అయితే దీవిలో చెట్ల వినియోగం, పర్యావరణ మార్పులు, పురాతన మార్గాల ఆకృతి వంటి అంశాలపై పరిశోధనలు ఈ సిద్ధాంతాలను వేరువేరు స్థాయుల్లో పరీక్షిస్తున్నాయి. కాబట్టి ఒకే పద్ధతిని మొత్తం దీవి చరిత్రగా చూడలేమని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

    “మోవైలను అర్థం చేసుకోవడం అంటే కేవలం రాళ్లను అర్థం చేసుకోవడం కాదు; వాటిని నిర్మించిన సమాజం యొక్క వ్యవస్థ, విశ్వాసాలు, శ్రమ నిర్వహణను అర్థం చేసుకోవడం,” అని రాపా నుయి వారసత్వ అధ్యయనాలతో పనిచేసిన పరిశోధకులు said. స్థానిక సమాజం అభిప్రాయాలు, పురావస్తు ఆధారాలు, ప్రయోగాత్మక అధ్యయనాలు కలిసి మాత్రమే పూర్తి చిత్రాన్ని ఇస్తాయని వారు పేర్కొన్నారు.

    తదుపరి దశలో పరిశోధకులు విగ్రహాల మార్గాలపై మరింత ఖచ్చితమైన మ్యాపింగ్, రాతి ఉపరితలాల విశ్లేషణ, పునర్నిర్మాణ ప్రయోగాలను కొనసాగించనున్నారు. రాపా నుయి వారసత్వ పరిరక్షణ సంస్థలు కూడా పరిశోధనతో పాటు పర్యాటక ఒత్తిడిని నియంత్రించే చర్యలపై దృష్టి పెట్టనున్నాయి. మోవైలు ఎలా తరలించబడ్డాయన్న ప్రశ్నకు పూర్తి సమాధానం ఇంకా సిద్ధం కాకపోయినా, తాళ్లతో నిలువుగా ‘నడిపించే’ సిద్ధాంతం ప్రస్తుతం అత్యంత ప్రభావవంతమైన వివరణల్లో ఒకటిగా నిలుస్తోంది.