జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0పై కేంద్రం వర్క్షాప్.. గ్రామీణ నీటి సరఫరా వ్యవస్థల బలోపేతంపై దృష్టి
న్యూఢిల్లీ: గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో తాగునీటి సరఫరా వ్యవస్థలను మరింత సమర్థంగా నిర్వహించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం చర్యలు చేపట్టింది. జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన తాగునీరు, పారిశుద్ధ్య విభాగం ఆధ్వర్యంలో జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0 సామర్థ్య నిర్మాణంపై జాతీయ స్థాయి వర్క్షాప్ నిర్వహించారు. ఆగస్టు 20న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన ఈ కార్యక్రమానికి రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు, శిక్షణ సంస్థలు, గ్రామీణ WASH రంగ భాగస్వాములు, ఇతర సంబంధిత వర్గాల ప్రతినిధులు హాజరయ్యారు.
జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0పై చర్చ
“Multi-Stakeholder Consultation on Capacity Building under Jal Jeevan Mission 2.0 for GPs, VWSCs and Sujalam Shakti Groups” పేరుతో ఈ వర్క్షాప్ నిర్వహించారు.
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో నీటి సరఫరా వ్యవస్థల ప్రణాళిక, నిర్వహణ, స్థానిక స్థాయిలో పర్యవేక్షణలో కీలకంగా వ్యవహరించే గ్రామ పంచాయతీలు (GPs), గ్రామ నీరు-పారిశుద్ధ్య కమిటీలు (VWSCs), సుజలం శక్తి గ్రూపులు వంటి స్థానిక సంస్థల సామర్థ్యాన్ని పెంచడంపై ప్రధానంగా చర్చించారు.
శిక్షణ మాడ్యూళ్లపై సమీక్ష క్షేత్రస్థాయిలో పనిచేసే సిబ్బంది, స్థానిక ప్రతినిధుల కోసం రూపొందించిన శిక్షణ మాడ్యూళ్లను వర్క్షాప్లో సమీక్షించారు.
వాటి...
• కంటెంట్
• బోధనా విధానం
• క్షేత్రస్థాయిలో ఉపయోగకరత
వంటి అంశాలను పరిశీలించారు.
గ్రామీణ నీటి సరఫరా వ్యవస్థలను స్థానిక స్థాయిలో సమర్థంగా నిర్వహించేందుకు శిక్షణలో ఎలాంటి అంశాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలన్నదానిపై భాగస్వాముల నుంచి అభిప్రాయాలు తీసుకున్నారు.
ఈ అంశాలపై సామర్థ్య నిర్మాణం
వర్క్షాప్లో ప్రధానంగా ఈ అంశాలను శిక్షణలో చేర్చాలని గుర్తించారు:
• నీటి వనరుల స్థిరత్వం
• నీటి నాణ్యత పర్యవేక్షణ
• నీటి సరఫరా వ్యవస్థల నిర్వహణ, పరిరక్షణ
• ఆర్థిక నిర్వహణ
• సమాజ భాగస్వామ్యం
గ్రామీణ నీరు, పారిశుద్ధ్యం, పరిశుభ్రతకు సంబంధించిన ఈ అంశాలను సాధారణంగా **WASH (Water, Sanitation and Hygiene)**గా పేర్కొంటారు.
రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల భాగస్వామ్యం
ఈ సంప్రదింపుల కార్యక్రమంలో రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల ప్రతినిధులతో పాటు శిక్షణ సంస్థలు, గ్రామీణ WASH రంగంలో పనిచేస్తున్న భాగస్వాములు, ఇతర సంబంధిత వర్గాలు పాల్గొన్నారు.
గ్రామస్థాయి సంస్థలకు అందించాల్సిన శిక్షణ వ్యవస్థను మరింత సమర్థంగా రూపొందించేందుకు వారి సూచనలు, అభిప్రాయాలను పరిగణనలోకి తీసుకున్నారు.
దేశవ్యాప్తంగా శిక్షణకు ప్రణాళిక
వర్క్షాప్ ముగింపులో శిక్షణ ఫ్రేమ్వర్క్ను తుది రూపంలోకి తీసుకువచ్చి దేశవ్యాప్తంగా అమలు చేయడానికి కృషి చేయాలని నిర్ణయించారు.
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో నీటి సరఫరా వ్యవస్థల నిర్వహణలో స్థానిక సంస్థల సామర్థ్యాన్ని పెంచడం ద్వారా జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0 అమలును మరింత సమర్థంగా ముందుకు తీసుకెళ్లాలని కేంద్రం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
జల్ జీవన్ మిషన్ అంటే?
గ్రామీణ ప్రాంతాలకు తాగునీటి సరఫరా కోసం 2019లో కేంద్ర ప్రభుత్వం జల్ జీవన్ మిషన్ను ప్రారంభించింది. గ్రామ పంచాయతీలు, గ్రామ నీరు-పారిశుద్ధ్య కమిటీల వంటి స్థానిక సంస్థల భాగస్వామ్యంతో నీటి సరఫరా వ్యవస్థల ప్రణాళిక, నిర్వహణ, స్థానిక స్థాయి పర్యవేక్షణకు ఈ కార్యక్రమం ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది.
జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0లో భాగంగా గ్రామస్థాయిలో పనిచేసే సంస్థలు, సిబ్బందికి అవసరమైన నైపుణ్యాలను పెంచడంపై తాజా వర్క్షాప్లో ప్రధానంగా దృష్టి సారించారు.
