బంగారం దిగుమతి సుంకంపై చర్చ మళ్లీ వేడెక్కింది
అధిక పన్నులు, అక్రమ రవాణా, గృహాల్లో నిల్వ బంగారం వినియోగంపై కొత్త విధాన చర్చకు ఆర్థిక వర్గాల దృష్టి
బంగారం, వెండి దిగుమతులపై అధిక సుంకాల ప్రభావం, అక్రమ రవాణా పెరుగుదల, దేశీయ కుటుంబాలు మరియు ఆలయాల వద్ద ఉన్న బంగారాన్ని ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి తేవాలన్న ప్రతిపాదనలపై ఆదివారం ఆర్థిక వర్గాల్లో చర్చ మళ్లీ ముందుకు వచ్చింది.
బంగారం దిగుమతులపై సుంకం పెంపు వల్ల ప్రభుత్వ ఆదాయం పెరిగినప్పటికీ, అదే సమయంలో అక్రమ రవాణాకు ప్రోత్సాహం లభిస్తోందన్న ఆందోళన పరిశ్రమ వర్గాల్లో వ్యక్తమవుతోంది. దిగుమతి సుంకం, జీఎస్టీ, ఇతర స్థానిక ఖర్చులు కలిపి అధికారిక మార్గంలో బంగారం కొనుగోలు వ్యయం గణనీయంగా పెరగడంతో, అక్రమ మార్గాల ద్వారా సరుకు దేశంలోకి రావడానికి ఆర్థిక ప్రేరణ పెరిగిందని బులియన్ మార్కెట్ నిపుణులు చెబుతున్నారు. భారతదేశం ప్రతి సంవత్సరం వందల టన్నుల బంగారం దిగుమతి చేసుకునే పెద్ద వినియోగ మార్కెట్ కావడంతో, పన్ను విధానం, విదేశీ మారక నిల్వలు, రూపాయి విలువ, వినియోగదారుల ప్రవర్తన అన్నీ పరస్పర సంబంధం కలిగిన అంశాలుగా మారాయి.
ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ గతంలో హైదరాబాద్లోని పరేడ్ గ్రౌండ్స్లో జరిగిన బహిరంగ సభలో బంగారం కొనుగోళ్లు తగ్గించాలనీ, ఇంధన వినియోగాన్ని నియంత్రించాలనీ ప్రజలకు పిలుపునిచ్చారు. ఆ సందేశం వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఆర్థిక ఉద్దేశం విదేశీ మారక ద్రవ్యంపై ఒత్తిడిని తగ్గించడమేనని ఆర్థిక నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. భారతదేశం బంగారం దిగుమతుల కోసం ప్రతి సంవత్సరం భారీగా డాలర్లు ఖర్చు చేస్తోంది. దిగుమతులు పెరిగినప్పుడు కరెంట్ అకౌంట్ లోటు విస్తరించే అవకాశముందని, దాని ప్రభావం రూపాయి విలువపై పడవచ్చని వారు చెబుతున్నారు.
అయితే వినియోగదారుల కొనుగోలు అలవాట్లు ఒక్క పిలుపుతో మారడం కష్టమని జువెలరీ రంగం చెబుతోంది. భారతీయ కుటుంబాల్లో బంగారాన్ని కేవలం ఆభరణంగా కాకుండా పొదుపు, సామాజిక భద్రత, వివాహ సంప్రదాయం, అత్యవసర నిధి వంటి అనేక రూపాల్లో చూస్తారు. అందువల్ల ధరలు పెరిగినా, పన్నులు పెరిగినా కొనుగోళ్లలో మార్పు పరిమితంగానే ఉండొచ్చని వ్యాపారులు పేర్కొంటున్నారు. అధిక సుంకాలు అధికారిక దిగుమతులను తగ్గించినట్లు కనిపించినా, మొత్తం డిమాండ్ తగ్గకపోతే అక్రమ రవాణా మార్గాలు చురుకవుతాయని పరిశ్రమ వర్గాల అంచనా.
ఆర్థిక వర్గాల్లో చర్చకు వస్తున్న ప్రధాన అంశం సుంకాల నిర్మాణం. బంగారం దిగుమతిపై కస్టమ్స్ డ్యూటీ, దానికి జోడుగా జీఎస్టీ, ఇతర లావాదేవీ వ్యయాలు కలిసినప్పుడు వినియోగదారుడికి చెల్లించాల్సిన మొత్తం ధర పెరుగుతుంది. అధికారిక మార్గంలో వచ్చే బంగారంపై ఈ ఖర్చులు స్పష్టంగా ఉండగా, అక్రమ రవాణా ద్వారా వచ్చే బంగారంపై వాటిని తప్పించుకునే ప్రయత్నం జరుగుతుందని అధికారులు గతంలో పలు సందర్భాల్లో చెప్పారు. బంగారం ధర అంతర్జాతీయంగా పెరిగిన సమయంలో ఈ వ్యత్యాసం మరింత ఆకర్షణీయంగా మారుతుందని బులియన్ డీలర్లు తెలిపారు.
“పన్ను వ్యత్యాసం ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు అక్రమ రవాణాదారులకు మార్జిన్ పెరుగుతుంది; అధికారిక వ్యాపారం మాత్రం ఒత్తిడికి గురవుతుంది,” అని ఒక బులియన్ మార్కెట్ ప్రతినిధి న్యూఢిల్లీలో ఆదివారం జరిగిన పరిశ్రమ చర్చలో చెప్పారు. ఆయన ప్రకారం, చట్టబద్ధ దిగుమతిదారులు బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ, బిల్లింగ్, పన్ను చెల్లింపులు, నాణ్యత ప్రమాణాలు అన్నింటినీ పాటించాల్సి ఉంటుంది. కానీ అక్రమ సరఫరా చైన్లో ఈ ఖర్చులలో కొంత భాగం తప్పించబడితే, మార్కెట్లో అసమాన పోటీ పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.
HIGHLIGHTS
- బంగారంపై పన్ను భారం అక్రమ రవాణా లాభాలను పెంచుతోంది
- భారతీయుల వద్ద సుమారు 34,000 టన్నుల బంగారం ఉందని అంచనా
- ఆలయాల వద్ద సుమారు 5,000 టన్నుల బంగారం ఉండొచ్చని వర్గాల అంచనా
- కుటుంబ బంగారాన్ని బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలోకి తేవడం కీలక ప్రతిపాదన
- తదుపరి బడ్జెట్ ముందు సుంకాలపై సమీక్షకు డిమాండ్
అధిక పన్నుల వల్ల ప్రభుత్వానికి ఆదాయం పెరుగుతుందన్న వాదన కూడా బలంగా ఉంది. దిగుమతి సుంకాల రూపంలో వేల కోట్ల రూపాయలు ఖజానాకు రావడం వల్ల సంక్షేమ పథకాలు, మౌలిక సదుపాయాల ఖర్చులకు వనరులు లభిస్తాయని ప్రభుత్వ వర్గాలు చెప్పే అవకాశం ఉంది. అయితే అదే సమయంలో అక్రమ రవాణా పెరిగితే పన్ను ఆదాయం కోల్పోవడమే కాకుండా, పారదర్శక వ్యాపారం దెబ్బతింటుందని వ్యాపార సంఘాలు హెచ్చరిస్తున్నాయి. చట్టబద్ధంగా పనిచేసే జువెలర్స్, బులియన్ దిగుమతిదారులు, రిఫైనరీలు, బ్యాంకులు ఈ పరిస్థితుల్లో అధిక ఖర్చులు భరించాల్సి వస్తుందని వారు చెబుతున్నారు.
ఈ చర్చలో రెండో పెద్ద అంశం దేశీయంగా నిల్వలో ఉన్న బంగారం. భారతీయ కుటుంబాలు, ఆలయాలు, ట్రస్టుల వద్ద భారీగా బంగారం ఉందని వివిధ పరిశ్రమ అంచనాలు సూచిస్తున్నాయి. కుటుంబాల వద్ద సుమారు 34,000 టన్నుల బంగారం ఉండొచ్చని, ఆలయాల వద్ద సుమారు 5,000 టన్నుల వరకు బంగారం నిల్వగా ఉండొచ్చని రంగ నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఈ బంగారంలో కొంత భాగం అయినా బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలోకి వచ్చి గోల్డ్ డిపాజిట్, గోల్డ్ బాండ్, గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ వంటి రూపాల్లో ఉపయోగపడితే దిగుమతి అవసరం తగ్గవచ్చని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
“దేశీయ బంగారం నిల్వలు ఆర్థిక వ్యవస్థకు పెద్ద అవకాశమే కానీ, ప్రజల విశ్వాసం లేకుండా అది కదలదు,” అని ఒక మాజీ బ్యాంకింగ్ అధికారి ఆదివారం చెప్పారు. ఆయన అభిప్రాయం ప్రకారం, కుటుంబాలు తమ బంగారాన్ని బ్యాంకుల్లో జమ చేయాలంటే భద్రత, రాబడి, పన్ను స్పష్టత, తిరిగి పొందే సౌలభ్యం, ఆభరణాల భావోద్వేగ విలువ వంటి అంశాలపై ప్రభుత్వం స్పష్టమైన భరోసా ఇవ్వాలి. ఆలయ బంగారం విషయంలో కూడా మతపరమైన భావనలు, ట్రస్ట్ పాలన, పారదర్శక లెక్కలు, స్థానిక భక్తుల అంగీకారం వంటి అంశాలు కీలకమని ఆయన పేర్కొన్నారు.
గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ విధానాలు గతంలో ప్రవేశపెట్టినా, ప్రజల నుంచి స్పందన పరిమితంగానే ఉన్నదని మార్కెట్ పరిశీలకులు చెబుతున్నారు. కుటుంబాలు ఎక్కువగా బంగారాన్ని ఆభరణాల రూపంలో ఉంచుతాయి. వాటిని కరిగించి బార్లుగా మార్చడం లేదా డిపాజిట్ చేయడం అనేకమందికి సులభ నిర్ణయం కాదు. వివాహాలు, వారసత్వం, కుటుంబ భద్రత వంటి అంశాలు ఆ నిర్ణయాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి. అందువల్ల కేవలం వడ్డీ ఆఫర్ చేయడం సరిపోదని, నమ్మకాన్ని పెంచే విధంగా పథకాలు సరళంగా ఉండాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
“బంగారం దిగుమతులు తగ్గాలంటే వినియోగదారునిపై దండనలా కనిపించే పన్నుల కంటే, ఆకర్షణీయమైన దేశీయ మోనిటైజేషన్ విధానం అవసరం,” అని ఒక స్వతంత్ర ఆర్థిక విశ్లేషకుడు చెప్పారు. ఆయన ప్రకారం, సుంకాల తగ్గింపు, కఠినమైన అమలు, డిజిటల్ ట్రాకింగ్, హాల్మార్కింగ్, గోల్డ్ డిపాజిట్ పథకాలకు పన్ను ప్రోత్సాహాలు అన్నీ కలిపి ఒక సమగ్ర విధానంగా ఉండాలి. లేకపోతే అధికారిక దిగుమతులు తగ్గినా, నిజమైన వినియోగ డిమాండ్ అక్రమ మార్గాల ద్వారా నెరవేరే ప్రమాదం ఉంటుంది.
బంగారం విధానంపై నిర్ణయాలు కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ, వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ, రెవెన్యూ విభాగం, రిజర్వ్ బ్యాంక్, కస్టమ్స్, పరిశ్రమ ప్రతినిధుల సమన్వయంతో తీసుకోవాల్సి ఉంటుందని అధికారులు చెబుతున్నారు. సుంకాల మార్పు ఒక్కటే పరిష్కారం కాదని, భౌతిక బంగారం డిమాండ్, జువెలరీ ఎగుమతులు, చిన్న వ్యాపారుల పరిస్థితి, వినియోగదారుల రక్షణ, విదేశీ మారక ఒత్తిడి వంటి అంశాలను కలిపి చూడాల్సి ఉంటుందని వారు పేర్కొంటున్నారు. ముఖ్యంగా సరిహద్దులు, ఎయిర్పోర్టులు, పోర్టుల వద్ద నిఘాను పెంచడం, అక్రమ రవాణా నెట్వర్క్లపై చర్యలు కొనసాగించడం తక్షణ అవసరమని అమలు సంస్థలు భావిస్తున్నాయి.
రాబోయే నెలల్లో బడ్జెట్కు ముందు పరిశ్రమ సంఘాలు దిగుమతి సుంకాల పునఃసమీక్ష, గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ పథకాల సరళీకరణ, అక్రమ రవాణా నిరోధానికి సమన్విత చర్యలపై కేంద్రానికి ప్రతిపాదనలు సమర్పించే అవకాశం ఉంది. ప్రభుత్వం ఆదాయం, వినియోగదారుల ప్రయోజనం, విదేశీ మారక స్థిరత్వం, చట్టబద్ధ వ్యాపారం మధ్య సమతుల్యాన్ని ఎలా సాధిస్తుందన్నదే తదుపరి దశలో కీలక అంశంగా మారనుంది.