జీఎస్‌ఎల్‌వీతో కక్ష్యలోకి ఎన్‌వీఎస్‌-03; నావిక్ సేవల పునరుద్ధరణకు కీలక అడుగు
12 ఏళ్ల మిషన్ జీవితకాలం గల ఉపగ్రహంలో దేశీయ అటామిక్ క్లాక్‌తో పాటు సేకరించిన క్లాక్‌లు కూడా ఉన్నాయి
భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ ఇస్రో శుక్రవారం అక్టోబర్ 30, 2026న శ్రీహరికోటలోని సతీశ్ ధవన్ స్పేస్ సెంటర్ నుంచి జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్18 ద్వారా ఎన్‌వీఎస్‌-03 నావిగేషన్ ఉపగ్రహాన్ని విజయవంతంగా ప్రయోగించి, నిర్దేశిత జియోసింక్రోనస్ ట్రాన్స్‌ఫర్ ఆర్బిట్‌లో ప్రవేశపెట్టింది.
స్పేస్‌పోర్ట్‌లోని రెండో లాంచ్ ప్యాడ్ నుంచి ప్రయోగ వాహనం నింగిలోకి దూసుకెళ్లింది. ప్రయోగం జరిగిన 18 నిమిషాల తర్వాత 2250 కిలోల బరువున్న ఉపగ్రహాన్ని నిర్దేశిత దీర్ఘవృత్తాకార కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టినట్లు ఇస్రో తెలిపింది. “జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్18 వాహనం 2250 కిలోల బరువున్న ఎన్‌వీఎస్‌-03 ఉపగ్రహాన్ని నిర్దేశిత దీర్ఘవృత్తాకార కక్ష్యలో విజయవంతంగా, కచ్చితంగా ప్రవేశపెట్టింది. ఈ అద్భుత విజయానికి ఇస్రోలోని ప్రతి బృంద సభ్యుడిని, పరిశ్రమ భాగస్వాములను, అకాడెమియాను అభినందిస్తున్నాను” అని ఇస్రో చైర్మన్ డాక్టర్ వి. నారాయణన్ ప్రయోగం అనంతరం శ్రీహరికోటలో చెప్పారు.
వాహన వ్యవస్థలు అంచనాల మేరకు పనిచేశాయని డాక్టర్ నారాయణన్ తెలిపారు. ఎన్‌వీఎస్‌-03 ఉపగ్రహం భారత ప్రాంతీయ నావిగేషన్ ఉపగ్రహ వ్యవస్థ ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్, లేదా నావిగేషన్ విత్ ఇండియన్ కాన్‌స్టెలేషన్ నావిక్ సేవల కొనసాగింపుకు రూపుదిద్దుకున్న తదుపరి తరం నావిగేషన్ ఉపగ్రహాల శ్రేణిలో 3వది. ఈ ఉపగ్రహంలో దేశీయ అటామిక్ క్లాక్‌తో పాటు సేకరించిన అటామిక్ క్లాక్‌లు కూడా ఉన్నాయని ఇస్రో పేర్కొంది.
HIGHLIGHTS
- జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్18 ప్రయోగం అక్టోబర్ 30, 2026న జరిగింది
- ఎన్‌వీఎస్‌-03 బరువు 2250 కిలోలు
- ఉపగ్రహ మిషన్ జీవితకాలం 12 ఏళ్లు
- 18 నిమిషాల్లో నిర్దేశిత కక్ష్యలో ప్రవేశం
“ప్రస్తుతం ఉన్న ఎల్5, ఎస్ సిగ్నళ్లకు అదనంగా ఎల్1 సిగ్నల్ కూడా ఇందులో ఉంది. భారత భూభాగంతో పాటు భారత జియోపాలిటికల్ సరిహద్దు చుట్టూ 1500 కిలోమీటర్ల ప్రాంతానికి కవరేజీ అందుతుంది” అని ఇస్రో తెలిపింది. నావిక్ భారత స్వతంత్ర ప్రాంతీయ నావిగేషన్ ఉపగ్రహ వ్యవస్థ. భారత్‌తో పాటు భారత భూభాగం దాటి సుమారు 1500 కిలోమీటర్ల పరిధిలోని వినియోగదారులకు ఖచ్చితమైన పొజిషన్, నావిగేషన్, టైమింగ్ సేవలు అందించేందుకు ఇది రూపొందించబడింది.
ఎన్‌వీఎస్‌-03 విజయంతో నావిక్ కన్స్టెలేషన్ కనీస కార్యాచరణ స్థాయికి చేరుకుందని ఇస్రో తెలిపింది. గతంలో అటామిక్ క్లాక్‌లలో పునరావృత వైఫల్యాలు, ఎన్‌వీఎస్‌-02ను నిర్దేశిత కక్ష్యలో ఉంచడంలో విఫలం కావడం వల్ల వ్యవస్థ సామర్థ్యం దెబ్బతింది. మార్చి 13న ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1ఎఫ్‌లోని చివరి పనిచేస్తున్న అటామిక్ క్లాక్ ఆగిపోయింది. “ఇప్పటికే 3 ఉపగ్రహాలు కక్ష్యలో విజయవంతంగా పనిచేస్తున్నాయి. ఈ ఉపగ్రహంతో 4 ఉపగ్రహాలు ఉంటాయి; దేశానికి పీఎన్‌టీ సేవలను పునరుద్ధరిస్తాం” అని డాక్టర్ నారాయణన్ అన్నారు.
“నావిక్ కన్స్టెలేషన్ దేశానికి పీఎన్‌టీ సేవలకు స్వతంత్ర ప్రవేశం ఇచ్చే వ్యూహాత్మక జాతీయ ఆస్తి. రైళ్ల రియల్ టైమ్ ట్రాకింగ్, వాహనాలు, షిప్పింగ్ వెసెల్స్ ట్రాకింగ్ వంటి సివిలియన్ అప్లికేషన్లలో కూడా ఇది ఉపయోగపడుతుంది. వన్ నేషన్ వన్ టైమ్ ప్రాజెక్ట్‌లో ఇది ముఖ్యమైన భాగం” అని ఆయన చెప్పారు. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ కూడా ఇస్రోను అభినందించారు. “ఈ మిషన్ మన దేశీయ శాటిలైట్ నావిగేషన్ వ్యవస్థ నావిక్‌ను బలోపేతం చేయడంలో ముఖ్యమైన అడుగు” అని ఆయన ఎక్స్‌లో పేర్కొన్నారు.
2026లో ఇస్రోకు ఇది 3వ మిషన్. జనవరి 12న ఈఓఎస్‌-ఎన్1ను మోసుకెళ్లిన పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ62 మిషన్ విఫలమవగా, సెప్టెంబర్ 4న జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్17 ద్వారా ఈఓఎస్‌-05 ప్రయోగం విజయవంతమైంది. “వరుస జీఎస్‌ఎల్‌వీ మిషన్ల మధ్య కేవలం 56 రోజుల అత్యల్ప టర్న్‌అరౌండ్ సమయంలో ఈ మిషన్ పూర్తయింది” అని డాక్టర్ నారాయణన్ చెప్పారు. ఇక ఎన్‌వీఎస్‌-03ను తుదికక్ష్యకు చేర్చి, సేవల కోసం వ్యవస్థల పరీక్షలు పూర్తి చేయడం తదుపరి కీలక దశగా ఉండనుంది.