విద్యార్థి నిరసనలపై ప్రధాని స్పందనతో కేంద్రం రాజకీయ ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటోంది
ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా డిమాండ్ల నడుమ పరీక్షల వ్యవస్థ, యువత నిరసనలు, బీజేపీ వ్యూహంపై దిల్లీలో కొత్త చర్చ
విద్యా పరీక్షల నిర్వహణపై విద్యార్థి, యువజన సంఘాల నిరసనలు కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ 2026 ఆగస్టు 14న న్యూదిల్లీలో జరిగిన సమీక్షలో పరిస్థితిని పరిశీలించినట్లు కేంద్ర ప్రభుత్వ వర్గాలు తెలిపాయి; విద్యాశాఖ మంత్రి ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా డిమాండ్పై అధికార బీజేపీ, ప్రతిపక్షాలు భిన్న వైఖరులు వ్యక్తం చేశాయి.
కేంద్ర విద్యా వ్యవస్థపై ఇటీవల పెరిగిన అసంతృప్తి, పరీక్షల నిర్వహణలో పారదర్శకతపై వచ్చిన ప్రశ్నలు, నిరుద్యోగ యువతలో వ్యక్తమవుతున్న ఆందోళనల నేపథ్యంలో దిల్లీ రాజకీయ వాతావరణం మరింత ఉద్రిక్తంగా మారింది. విద్యార్థి సంఘాలు, యువజన సంస్థలు, పౌర వేదికలు న్యూదిల్లీతో పాటు పలు రాష్ట్రాల్లో నిరసనలు కొనసాగిస్తున్నాయి. విద్యాశాఖ బాధ్యతలపై నేరుగా ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతూ ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా చేయాలని ప్రతిపక్షాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. అయితే కేంద్రం అధికారికంగా రాజీనామా అంశంపై నిర్ణయం ప్రకటించలేదు. పరీక్షల విశ్వసనీయత, నియామకాల ఆలస్యం, విద్యార్థుల భవిష్యత్తుపై అనిశ్చితి వంటి అంశాలే తాజా నిరసనలకు ప్రధాన కారణాలుగా విద్యార్థి సంఘాలు చెబుతున్నాయి.
ప్రధాని మోదీ సమీక్షలో విద్యార్థుల ఆందోళనలు, పరీక్షల నిర్వహణకు సంబంధించిన పరిపాలనా చర్యలు, సంస్థాగత సంస్కరణలపై చర్చ జరిగినట్లు కేంద్ర వర్గాలు తెలిపాయి. అయితే ఆయన బహిరంగంగా చేసిన వ్యాఖ్యల పూర్తి వివరాలను ప్రభుత్వం విడిగా ప్రకటించలేదు. “విద్యార్థుల ప్రయోజనం ప్రభుత్వానికి అత్యంత ప్రాధాన్యం; పరీక్షల వ్యవస్థలో నమ్మకాన్ని బలోపేతం చేయడానికి అవసరమైన చర్యలు తీసుకుంటాం” అని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి చెందిన ఒక సీనియర్ అధికారి శుక్రవారం న్యూదిల్లీలో విలేకరులతో అన్నారు. ఇదే సమయంలో బీజేపీ వర్గాలు ధర్మేంద్ర ప్రధాన్పై ప్రతిపక్షాలు రాజకీయ ఒత్తిడి తెచ్చేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నాయని పేర్కొన్నాయి. మంత్రి బాధ్యతలపై చర్చ జరుగుతుందని అంగీకరించినా, రాజీనామా అనేది ప్రభుత్వ అంతర్గత నిర్ణయమని ఆ వర్గాలు తెలిపాయి.
ప్రతిపక్షం మాత్రం ఈ అంశాన్ని పార్లమెంట్ లోపల, బయట ముందుకు తీసుకెళ్లేందుకు సిద్ధమవుతోంది. “పరీక్షల భద్రత కూలిపోతే దాని బాధ్యత కేవలం అధికారులపై వేసి తప్పించుకోలేరు; రాజకీయ బాధ్యతను విద్యాశాఖ మంత్రి తీసుకోవాలి” అని కాంగ్రెస్కు చెందిన ఒక సీనియర్ నేత శుక్రవారం న్యూదిల్లీలో అన్నారు. విద్యార్థుల ఆందోళనలను కేవలం ప్రతిపక్ష ప్రేరేపణగా చూపించడం సమస్యను చిన్నది చేయడమేనని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. వామపక్ష విద్యార్థి సంఘాలు కూడా ఈ వారంలో నిరసనలను మరింత విస్తరించనున్నట్లు ప్రకటించాయి. “పరీక్ష రాస్తున్న యువత న్యాయం అడుగుతోంది; ఆలస్యం, పేపర్ లీక్ అనుమానాలు, నియామక ప్రక్రియల గందరగోళం వారి భవిష్యత్తును ప్రభావితం చేస్తున్నాయి” అని ఒక విద్యార్థి సంఘం ప్రతినిధి దిల్లీలో జరిగిన నిరసనలో అన్నారు.
బీజేపీ మాత్రం ప్రభుత్వం వ్యవస్థను సవరించే పనిలో ఉందని చెబుతోంది. “ప్రతిపక్షం యువత ఆందోళనను రాజకీయ ఆయుధంగా మార్చాలని చూస్తోంది; ప్రభుత్వం విద్యార్థుల ప్రయోజనాలకే కట్టుబడి ఉంది” అని బీజేపీ అధికార ప్రతినిధి శుక్రవారం పార్టీ ప్రధాన కార్యాలయంలో విలేకరులతో అన్నారు. పరీక్షల నిర్వహణలో లోపాలు కనిపిస్తే చట్టపరమైన, పరిపాలనా చర్యలు తీసుకుంటామని, బాధ్యులపై చర్యలు తప్పవని ఆయన చెప్పారు. కేంద్రం ఇప్పటికే పరీక్షల సంస్థల పని విధానం, సైబర్ భద్రత, పరీక్ష కేంద్రాల పర్యవేక్షణ, ప్రశ్నపత్రాల రక్షణ వ్యవస్థలపై సమీక్షలు చేపట్టిందని అధికార వర్గాలు తెలిపాయి. అయితే నిరసనకారులు మాటలకన్నా గడువు పెట్టిన చర్యలు కావాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
ఈ పరిణామాలు మోదీ ప్రభుత్వ గత నిర్ణయాలతో పోల్చుతూ దిల్లీలో రాజకీయ చర్చకు దారితీశాయి. 2020లో తీసుకొచ్చిన 3 వ్యవసాయ చట్టాలకు వ్యతిరేకంగా రైతులు నెలల తరబడి ఢిల్లీ సరిహద్దుల్లో నిరసన చేపట్టిన తర్వాత, ప్రధాని మోదీ 2021 నవంబర్ 19న ఆ చట్టాలను ఉపసంహరించుకుంటున్నట్లు ప్రకటించారు. ఆ తర్వాత పార్లమెంట్ రద్దు బిల్లును ఆమోదించింది. రైతు సంఘాలు దాదాపు 378 రోజుల పోరాటం అనంతరం తమ శిబిరాలను ఎత్తివేశాయి. ఆ ఘటన కేంద్రం మెజారిటీ బలం ఉన్నప్పటికీ సుదీర్ఘ ప్రజా ఒత్తిడిని పరిగణనలోకి తీసుకున్న సందర్భంగా రాజకీయ విశ్లేషకులు చెబుతుంటారు. ప్రస్తుత విద్యార్థి నిరసనలను కూడా అదే కోణంలో ప్రతిపక్షం చూపుతుండగా, బీజేపీ ఆ పోలికను తిరస్కరిస్తోంది.
అయితే మోదీ ప్రభుత్వం ప్రతి వీధి నిరసనకూ వెనక్కి తగ్గిందని చెప్పలేమని రాజకీయ పరిశీలకులు సూచిస్తున్నారు. పౌరసత్వ సవరణ చట్టానికి వ్యతిరేకంగా దిల్లీలోని షహీన్ బాగ్లో నెలల తరబడి నిరసనలు జరిగినా, కేంద్రం చట్టాన్ని ఉపసంహరించలేదు. 2022లో అగ్నిపథ్ పథకంపై దేశవ్యాప్తంగా యువత నిరసనలు జరిగినప్పటికీ, రక్షణ నియామకాల కొత్త నమూనాను ప్రభుత్వం అమలు చేసింది. లద్దాఖ్లో రాజ్యాంగ పరిరక్షణలు, స్వయంప్రతిపత్తి కోసం నిరసనలు కొనసాగినా కేంద్రం చర్చల మార్గాన్నే కొనసాగిస్తోంది. మణిపూర్లో హింసాత్మక ఉద్రిక్తతల తర్వాత కూడా భద్రతా, పరిపాలనా చర్యల ద్వారానే పరిస్థితిని నియంత్రించేందుకు కేంద్రం ప్రయత్నించింది.
ప్రస్తుత వివాదంలో కేంద్రానికి అత్యవసర సవాలు విద్యార్థుల నమ్మకాన్ని తిరిగి పొందడమేనని విద్యా రంగ నిపుణులు చెబుతున్నారు. పరీక్షల షెడ్యూల్లు, ఫలితాల ప్రకటన, నియామక ప్రక్రియ, దర్యాప్తు నివేదికలు, బాధ్యులపై చర్యలు పారదర్శకంగా లేకపోతే నిరసనలు మరింత పెరగవచ్చని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు. “పరీక్షల వ్యవస్థలో విశ్వసనీయత పోతే అది కేవలం విద్యా పరిపాలనా సమస్య కాదు; అది సామాజిక న్యాయం, ఉద్యోగ అవకాశాల సమస్యగా మారుతుంది” అని ఒక విద్యా విధాన విశ్లేషకుడు శుక్రవారం అన్నారు. విద్యార్థుల ప్రధాన డిమాండ్లపై ప్రభుత్వం కాలపట్టిక ప్రకటిస్తే మాత్రమే ఉద్రిక్తత తగ్గే అవకాశం ఉందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.
రాజీనామా అంశంపై నిర్ణయం వచ్చే రోజుల్లో బీజేపీ అగ్రనాయకత్వం, ప్రధాని కార్యాలయం, విద్యాశాఖ మధ్య చర్చలపై ఆధారపడి ఉండనుంది. పార్లమెంట్ సమావేశాల్లో ప్రతిపక్షాలు ఈ అంశాన్ని మళ్లీ లేవనెత్తే అవకాశం ఉంది. విద్యార్థి సంఘాలు ఈ వారాంతంలో మరిన్ని నిరసన కార్యక్రమాలు ప్రకటించవచ్చని తెలిపాయి. కేంద్రం పరీక్షల సంస్కరణలపై అధికారిక ప్రకటన చేస్తుందా, లేక ధర్మేంద్ర ప్రధాన్పై రాజకీయ నిర్ణయం తీసుకుంటుందా అన్నది దిల్లీ రాజకీయాల తదుపరి కీలక పరిణామంగా మారింది.
EYE-LANDERS
- ప్రధాని సమీక్ష 2026 ఆగస్టు 14న న్యూదిల్లీలో జరిగింది
- ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా డిమాండ్ను ప్రతిపక్షాలు ముందుకు తెచ్చాయి
- 2021 నవంబర్ 19న 3 సాగు చట్టాల ఉపసంహరణ ప్రకటించారు
- రైతుల నిరసన దాదాపు 378 రోజులు కొనసాగింది
- పరీక్షల పారదర్శకతపై విద్యార్థి సంఘాలు చర్యలు కోరుతున్నాయి