రాజస్థాన్ హైకోర్టు తాత్కాలిక సీజేపై సుప్రీంకోర్టు జడ్జి సంచలన ఆరోపణలు.. సీజేఐకి జస్టిస్ సందీప్ మెహతా లేఖ
దేశ న్యాయవ్యవస్థలో అనూహ్య పరిణామం చోటుచేసుకుంది. రాజస్థాన్ హైకోర్టు తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ ఎస్.పీ. శర్మ పనితీరుపై సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తి జస్టిస్ సందీప్ మెహతా తీవ్ర అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారు.
ఈ విషయంపై సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ సూర్యకాంత్కు ఆయన వరుసగా లేఖలు రాశారు. హైకోర్టుకు మరో రాష్ట్రం నుంచి రెగ్యులర్ చీఫ్ జస్టిస్ను వెంటనే నియమించాలని కోరారు.
మూడు లేఖల్లో ఏముంది?
జస్టిస్ సందీప్ మెహతా ఆగస్టు 2, 10, 17 తేదీల్లో మూడు లేఖలు రాసినట్లు పలు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
ఈ లేఖలను సీజేఐతో పాటు సుప్రీంకోర్టు కొలీజియంలోని ఇతర సభ్యులకు కూడా పంపినట్లు సమాచారం.
లేఖల్లో ప్రధానంగా జస్టిస్ ఎస్.పీ. శర్మ హైకోర్టు పరిపాలన, కేసుల కేటాయింపు, న్యాయ వ్యవహారాల నిర్వహణపై పలు ఆరోపణలు చేశారు.
కేసుల రోస్టర్ మార్చారని ఆరోపణ
జస్టిస్ మెహతా చేసిన ప్రధాన ఆరోపణల్లో ఒకటి మాస్టర్ ఆఫ్ ది రోస్టర్ అధికారాల వినియోగం.
ఆయన లేఖ ప్రకారం.. ఇతర బెంచ్లకు కేటాయించిన కొన్ని కేసులను అకస్మాత్తుగా ఉపసంహరించుకుని, తాత్కాలిక సీజే నేతృత్వంలోని బెంచ్కు మార్చిన సందర్భాలు ఉన్నాయని ఆరోపించారు.
అలా కేసులను మార్చడానికి సరైన కారణం కనిపించలేదని ఆయన అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. కొన్ని కేసుల్లో తీసుకున్న నిర్ణయాలు కూడా ప్రశ్నలు లేవనెత్తేలా ఉన్నాయని పేర్కొన్నారు.
‘అధికార దుర్వినియోగం’ జరిగిందా?
జస్టిస్ మెహతా లేఖల్లో న్యాయ, పరిపాలనా స్థాయిలో అధికార దుర్వినియోగం జరిగిందనే ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.
తాత్కాలిక సీజే వ్యవహారశైలిపై పలువురు న్యాయమూర్తుల నుంచి తనకు ఫిర్యాదులు వచ్చాయని, అవి తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయని పేర్కొన్నారు. ఈ అంశాలు జస్టిస్ శర్మ సమగ్రతపై సందేహాలు కలిగిస్తున్నాయని కూడా ఆయన లేఖల్లో పేర్కొన్నట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
అయితే ఇవన్నీ జస్టిస్ మెహతా చేసిన ఆరోపణలు మాత్రమే. వాటిపై తుది విచారణ లేదా న్యాయపరమైన నిర్ణయం వెలువడలేదు.
న్యాయ అధికారులపై ఒత్తిడి ఆరోపణలు
జస్టిస్ మెహతా లేఖల్లో మరో తీవ్రమైన అంశాన్ని కూడా ప్రస్తావించారు.
కొంతమంది న్యాయ అధికారులను వ్యక్తిగత కారణాలతో అవమానించారని, వారిపై అనుచితంగా వ్యవహరించారనే ఆరోపణలు తన దృష్టికి వచ్చినట్లు పేర్కొన్నారు.
ఒక సర్వింగ్ జడ్జి తన భార్యకు సంబంధించి తాత్కాలిక సీజే నుంచి ప్రతీకార ధోరణితో కూడిన చర్యలు ఎదురయ్యాయని ఫిర్యాదు చేసిన విషయాన్ని కూడా లేఖల్లో ప్రస్తావించినట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
న్యాయవాదుల సీనియర్ హోదాపైనా ప్రశ్నలు
హైకోర్టులో కొంతమంది న్యాయవాదులను సీనియర్ అడ్వొకేట్లుగా నియమించే ప్రక్రియపైనా జస్టిస్ మెహతా అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసినట్లు తెలిపింది.
తగిన పరిశీలన, ఒకే విధమైన ప్రమాణాలు లేకుండా కొందరికి అనుకూలంగా వ్యవహరించారనే ఆరోపణలు లేఖల్లో ఉన్నట్లు సమాచారం.
అంటే.. న్యాయవ్యవస్థలో సీనియర్ హోదా కల్పించే ప్రక్రియ పారదర్శకంగా, సమాన ప్రమాణాలతో ఉండాలనే అంశాన్ని ఆయన ప్రధానంగా లేవనెత్తారు.
జైపూర్ కార్యక్రమం కూడా ప్రస్తావన
జైపూర్లో జూలై 31 నుంచి ఆగస్టు 2 వరకు జరిగిన న్యాయవాదుల సమావేశానికి సంబంధించిన అంశాలను కూడా జస్టిస్ మెహతా తన లేఖల్లో ప్రస్తావించారు.
ఆ కార్యక్రమానికి తాను, మరో సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తి జస్టిస్ విజయ్ బిష్ణోయ్ ఆహ్వానించబడ్డామని, ప్రారంభ కార్యక్రమానికి హాజరయ్యేందుకు అంగీకరించామని ఆయన పేర్కొన్నారు.
అయితే కార్యక్రమానికి సంబంధించిన ఆహ్వాన పత్రంలో తమ పేర్లు లేకపోవడం, వేదికపై ప్రదర్శించిన కార్యక్రమ వివరాల్లో కూడా తమ పాత్ర కనిపించకపోవడం తనను అవమానించినట్లుగా అనిపించిందని ఆయన లేఖలో పేర్కొన్నట్లు ది ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్ నివేదించింది.
మరో కార్యక్రమంలోనూ పేర్లు లేవని ఆరోపణ
ఆగస్టు 1న జైపూర్లో హైకోర్టు గెస్ట్హౌస్కు శంకుస్థాపన కార్యక్రమం జరిగినప్పటికీ, తాను మరియు జస్టిస్ విజయ్ బిష్ణోయ్ నగరంలో ఉన్నప్పటికీ తమకు సమాచారం ఇవ్వలేదని జస్టిస్ మెహతా ఆరోపించారు.
ఈ కార్యక్రమానికి ముందుగానే ఏర్పాట్లు జరిగాయని, ఆహ్వాన పత్రాలు కూడా ముద్రించారని ఆయన పేర్కొన్నట్లు సమాచారం. అందువల్ల తమ పేర్లను ఉద్దేశపూర్వకంగా తొలగించారని ఆయన అభిప్రాయపడినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
జస్టిస్ శర్మకు గతంలో ఏం జరిగింది?
జస్టిస్ ఎస్.పీ. శర్మ 2016లో రాజస్థాన్ హైకోర్టు న్యాయమూర్తిగా నియమితులయ్యారు. 2022లో ఆయనను పాట్నా హైకోర్టుకు బదిలీ చేశారు.
2023లో ఆరోగ్య కారణాలతో తిరిగి రాజస్థాన్కు రావాలని ఆయన కోరినప్పటికీ, అప్పటి సుప్రీంకోర్టు కొలీజియం ఆ అభ్యర్థనను అంగీకరించకుండా పంజాబ్ అండ్ హర్యానా హైకోర్టుకు బదిలీ చేసింది.
అయితే ఈ ఏడాది మేలో కొలీజియం ఆయనను తిరిగి రాజస్థాన్ హైకోర్టుకు పంపింది. అనంతరం ఆయన తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు.
వెంటనే రెగ్యులర్ సీజేను నియమించాలి
ప్రస్తుతం జస్టిస్ శర్మ వచ్చే నెల పదవీ విరమణ చేయనున్నట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
అయినప్పటికీ ఆయన స్థానంలో రెగ్యులర్ చీఫ్ జస్టిస్ నియామకంపై సుప్రీంకోర్టు కొలీజియం నుంచి నిర్ణయం రాకపోవడంపై జస్టిస్ మెహతా ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు.
మరో హైకోర్టుకు చెందిన సీనియర్ జడ్జిని రాజస్థాన్ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా వెంటనే నియమించాలని ఆయన కోరారు
కొలీజియం ఇప్పటికే ఇతర హైకోర్టులపై నిర్ణయాలు తీసుకుంది
ఆగస్టు 6న సుప్రీంకోర్టు కొలీజియం పాట్నా, కలకత్తా, బాంబే, పంజాబ్-హర్యానా హైకోర్టులకు చీఫ్ జస్టిస్ల నియామకానికి ఆమోదం తెలిపింది.
కానీ రాజస్థాన్ హైకోర్టుకు రెగ్యులర్ చీఫ్ జస్టిస్ నియామకంపై నిర్ణయం తీసుకోలేదు.
ThePrint కథనం ప్రకారం.. జస్టిస్ మెహతా చేసిన ఫిర్యాదులు కూడా ఈ పరిణామంలో పరిగణనలోకి వచ్చినట్లు సుప్రీంకోర్టు వర్గాలు తెలిపాయి.
జస్టిస్ శర్మ స్పందన?
ఈ ఆరోపణలపై జస్టిస్ ఎస్.పీ. శర్మను మీడియా సంస్థలు సంప్రదించేందుకు ప్రయత్నించాయి.
అయితే ఈ కథనం ప్రచురించే సమయానికి ఆయన నుంచి ఎలాంటి స్పందన రాలేదని ThePrint, ఇతర నివేదికలు పేర్కొన్నాయి. అందువల్ల ఆరోపణలకు సంబంధించిన మరోవైపు వాదన ప్రస్తుతం అందుబాటులో లేదు. (
న్యాయవ్యవస్థలో ఎందుకు కీలకం?
సాధారణంగా కోర్టులలో కేసులను ఏ బెంచ్ విచారించాలి అనే విషయంలో మాస్టర్ ఆఫ్ ది రోస్టర్ అధికారానికి చాలా ప్రాధాన్యం ఉంటుంది.
అలాంటి అధికారాల వినియోగంపై సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తి స్వయంగా సీజేఐకి లేఖ రాయడం అసాధారణ పరిణామంగా మారింది.
ఇక్కడ మరో ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే.. జస్టిస్ సందీప్ మెహతా కూడా గతంలో రాజస్థాన్ హైకోర్టులో పనిచేసి, అక్కడి నుంచి సుప్రీంకోర్టుకు ఎదిగిన న్యాయమూర్తి. అందుకే ఆయన చేసిన ఆరోపణలు న్యాయ వర్గాల్లో మరింత చర్చకు దారితీశాయి.
మొత్తానికి..
రాజస్థాన్ హైకోర్టు తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ ఎస్.పీ. శర్మపై సుప్రీంకోర్టు జడ్జి జస్టిస్ సందీప్ మెహతా చేసిన ఆరోపణలు దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశంగా మారాయి.
కేసుల రోస్టర్ మార్పు, పరిపాలనా అధికారాల వినియోగం, న్యాయ అధికారులపై వ్యవహారశైలి, సీనియర్ అడ్వొకేట్ల నియామక ప్రక్రియ వంటి పలు అంశాలను ఆయన లేఖల్లో ప్రస్తావించారు.
ఇక రాజస్థాన్ హైకోర్టుకు మరో హైకోర్టు నుంచి రెగ్యులర్ చీఫ్ జస్టిస్ను వెంటనే నియమించాలని సీజేఐ, కొలీజియంను ఆయన కోరారు.
అయితే ఈ వ్యవహారంలో కీలకంగా గుర్తుంచుకోవాల్సింది ఒక్కటే—జస్టిస్ శర్మపై వచ్చిన ఆరోపణలు ప్రస్తుతం ఆరోపణల దశలోనే ఉన్నాయి; వాటిపై తుది విచారణ లేదా న్యాయపరమైన నిర్ధారణ జరగలేదు.
