కృత్రిమ మేధ, క్వాంటం సైన్స్ కలయికతో పరిశోధన వేగవంతం చేయనున్న అమెరికా ఎనర్జీ ప్రాజెక్ట్
15.1 మిలియన్ డాలర్ల ఎయిమ్స్ ప్రాజెక్ట్లో యూసీ రివర్సైడ్ పరిశోధకులు భాగస్వామ్యం; ప్రయోగాల ఆటోమేషన్పై ప్రధాన దృష్టి
అమెరికా ఎనర్జీ శాఖ ఆఫీస్ ఆఫ్ సైన్స్ మద్దతుతో ప్రారంభమైన 15.1 మిలియన్ డాలర్ల ఎయిమ్స్ ప్రాజెక్ట్లో యూనివర్సిటీ ఆఫ్ కాలిఫోర్నియా, రివర్సైడ్ పరిశోధకులు భాగస్వాములయ్యారు. కృత్రిమ మేధ, మెషీన్ లెర్నింగ్, అధునాతన కంప్యూటింగ్ సాధనాల ద్వారా శాస్త్రీయ పరిశోధనను వేగవంతం చేయడం ఈ ప్రాజెక్ట్ లక్ష్యం.
ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ అండ్ మెషీన్ లెర్నింగ్ ఫర్ ఎనర్జీ అండ్ సైన్స్ పేరుతో అమలవుతున్న ఎయిమ్స్ ప్రాజెక్ట్కు ఆర్గోన్ నేషనల్ లాబొరేటరీ నాయకత్వం వహిస్తోంది. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న విశ్వవిద్యాలయాలు, నేషనల్ ల్యాబొరేటరీల శాస్త్రవేత్తలను ఈ ప్రాజెక్ట్ ఒక వేదికపైకి తెస్తోంది. ఆధునిక శాస్త్రీయ పరికరాలు సృష్టించే భారీ, సంక్లిష్ట డేటాను వేగంగా విశ్లేషించి, ప్రయోగాలు జరుగుతున్న సమయంలోనే శాస్త్రవేత్తలకు నిర్ణయాలు తీసుకునే సామర్థ్యాన్ని కల్పించడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశం. విద్యుత్, మెటీరియల్స్ సైన్స్, క్వాంటం ఇన్ఫర్మేషన్, నానోటెక్నాలజీ, రసాయన శాస్త్రం, భౌతిక శాస్త్రం, సెమీకండక్టర్ పరిశోధనల వంటి రంగాలకు ఇది నేరుగా అనుసంధానమవుతుందని ప్రాజెక్ట్ భాగస్వాములు తెలిపారు.
యూసీ రివర్సైడ్లోని మార్లన్ అండ్ రోజ్మేరీ బోర్న్స్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజినీరింగ్కు చెందిన ఎలక్ట్రికల్ అండ్ కంప్యూటర్ ఇంజినీరింగ్ ప్రొఫెసర్ రోజర్ లేక్, అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ సెర్జియో కార్బాహో ఈ ప్రయత్నంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నారు. వీరి బృందం కృత్రిమ మేధ, మెషీన్ లెర్నింగ్, క్వాంటం సైన్స్, నానోసైన్స్, మెటీరియల్స్ సైన్స్, ఆధునిక ప్రయోగ పద్ధతులపై తమ నైపుణ్యాన్ని అందించనుంది. యూసీ రివర్సైడ్ అధికారులు విడుదల చేసిన వివరాల ప్రకారం, ప్రయోగ ఫలితాలను కేవలం తర్వాతి దశలో విశ్లేషించడం కాకుండా, ప్రయోగాలు నడుస్తున్నప్పుడే ఏ దిశగా ముందుకు వెళ్లాలన్నది కంప్యూటర్ ఆధారిత వ్యవస్థలు సూచించే విధంగా కొత్త టూల్స్ అభివృద్ధి చేయడం ఈ బృందం పనిలో భాగంగా ఉంటుంది.
అమెరికా ఎనర్జీ శాఖ ఆఫీస్ ఆఫ్ సైన్స్ నిధులు అందిస్తున్న ఈ ప్రాజెక్ట్, శాస్త్రీయ ఫెసిలిటీల వినియోగాన్ని మరింత సమర్థవంతం చేయడంపై దృష్టి పెడుతోంది. ఆర్గోన్ నేషనల్ లాబొరేటరీలోని అడ్వాన్స్డ్ ఫోటాన్ సోర్స్, స్లాక్ నేషనల్ యాక్సిలరేటర్ లాబొరేటరీలోని లైనాక్ కోహిరెంట్ లైట్ సోర్స్, ఆర్గోన్లోనే ఉన్న సెంటర్ ఫర్ నానోస్కేల్ మెటీరియల్స్ వంటి యూజర్ ఫెసిలిటీలు ఈ ప్రాజెక్ట్కు అనుసంధానమవుతున్నాయి. ఈ కేంద్రాల్లో జరిగే ప్రయోగాలు అధిక పరిమాణంలో డేటాను సృష్టిస్తాయి. ఆ డేటాలో నమూనాలను గుర్తించడం, అసాధారణ ఫలితాలను త్వరగా పట్టుకోవడం, తదుపరి ప్రయోగ పరామితులను సూచించడం వంటి పనుల్లో కృత్రిమ మేధ కీలకంగా మారుతుందని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు.
“ప్రధాన శాస్త్రీయ ఫెసిలిటీల్లో ఉత్పత్తి అవుతున్న డేటాను శాస్త్రవేత్తలు మరింత వేగంగా అర్థం చేసుకునేలా చేయడం ఎయిమ్స్ లక్ష్యం,” అని ప్రాజెక్ట్ భాగస్వామ్య వివరాలను వెల్లడించినప్పుడు ఆర్గోన్ నేషనల్ లాబొరేటరీ తెలిపింది. “కృత్రిమ మేధ ఆధారిత పద్ధతులు ప్రయోగాలను నియంత్రించడం, ఫలితాలను విశ్లేషించడం, పరిశోధనను రియల్ టైమ్లో దిశానిర్దేశం చేయడంలో సహాయపడతాయి,” అని అమెరికా ఎనర్జీ శాఖ ఆఫీస్ ఆఫ్ సైన్స్ ప్రాజెక్ట్ లక్ష్యాలను వివరించింది. “క్వాంటం మెటీరియల్స్, నానోస్కేల్ సిస్టమ్స్, ఆధునిక కంప్యూటింగ్ రంగాల్లో యూసీ రివర్సైడ్ బృందం అనుభవం ఈ సహకారానికి ఉపయోగపడుతుంది,” అని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ కాలిఫోర్నియా, రివర్సైడ్ ఇంజినీరింగ్ కాలేజ్ ఒక ప్రకటనలో తెలిపింది.
HIGHLIGHTS
- ఎయిమ్స్ ప్రాజెక్ట్ విలువ 15.1 మిలియన్ డాలర్లు
- ఆర్గోన్ నేషనల్ లాబొరేటరీ ప్రాజెక్ట్కు నాయకత్వం వహిస్తోంది
- యూసీ రివర్సైడ్ నుంచి రోజర్ లేక్, సెర్జియో కార్బాహో భాగస్వామ్యం
- లక్ష్యం: శాస్త్రీయ డేటా విశ్లేషణను రియల్ టైమ్కు తీసుకురావడం
- క్వాంటం మెటీరియల్స్ పరిశోధనకు పరోక్షంగా పెద్ద మద్దతు
శాస్త్రీయ పరిశోధనలో కృత్రిమ మేధ వినియోగం కొత్తది కాకపోయినా, ప్రయోగ పరికరాలను నేరుగా అనుసంధానించి నిర్ణయ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడం ఈ ప్రాజెక్ట్లో ప్రధాన అంశంగా కనిపిస్తోంది. ఆధునిక ఫోటాన్ సోర్స్లు, ఎక్స్-రే లేజర్ ఫెసిలిటీలు, నానోస్కేల్ మెటీరియల్స్ కేంద్రాలు ప్రతి ప్రయోగంలోనే పెద్ద మొత్తంలో మల్టీడైమెన్షనల్ డేటాను ఉత్పత్తి చేస్తాయి. సంప్రదాయ పద్ధతిలో ఆ డేటాను శాస్త్రవేత్తలు ప్రయోగం తర్వాత పరిశీలించి నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు. ఎయిమ్స్ అభివృద్ధి చేయనున్న టూల్స్ ద్వారా, డేటా వచ్చిన వెంటనే అల్గారిథమ్స్ దానిని చదివి, తదుపరి కొలత లేదా ప్రయోగ పరిస్థితి ఎలా ఉండాలన్నది సూచించగలవు.
ఈ మార్పు క్వాంటం కంప్యూటింగ్కు సంబంధిత పరిశోధనలపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. క్వాంటం కంప్యూటర్ల అభివృద్ధికి స్థిరమైన క్వాంటం ఆపరేషన్లను నిలబెట్టగల మెటీరియల్స్, నానోస్కేల్ పరికర నిర్మాణాలు, లోపాలను తగ్గించే ఫ్యాబ్రికేషన్ పద్ధతులు అవసరం. ఆ అంశాల్లో కొత్త మెటీరియల్స్ను గుర్తించడం, పరమాణు స్థాయి ప్రవర్తనను అర్థం చేసుకోవడం, పరికర నమూనాలను మెరుగుపరచడం చాలా సమయాన్ని తీసుకునే ప్రక్రియ. కృత్రిమ మేధ ఆధారిత ప్రయోగ నియంత్రణ, మెషీన్ లెర్నింగ్ విశ్లేషణ ఈ ప్రక్రియను వేగవంతం చేసి, ప్రయోగాల సంఖ్యను తగ్గించడంలో సహాయపడవచ్చని ప్రాజెక్ట్తో సంబంధం ఉన్న పరిశోధన దిశలు సూచిస్తున్నాయి.
యూసీ రివర్సైడ్ బృందం పాత్ర ఈ సందర్భంలో ప్రత్యేకంగా ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంటోంది. రోజర్ లేక్ పరిశోధన ఎలక్ట్రానిక్, నానోస్కేల్, క్వాంటం స్థాయి వ్యవస్థల కంప్యూటేషనల్ నమూనాలపై కేంద్రీకృతమై ఉంది. సెర్జియో కార్బాహో పరిశోధన అధునాతన ప్రయోగ పద్ధతులు, కాంతి-పదార్థ పరస్పర చర్యలు, వేగవంతమైన కొలతలతో సంబంధం కలిగి ఉంది. ఈ రెండు ధోరణులు కలిసినప్పుడు, ప్రయోగాల నుంచి వచ్చే డేటాను అర్థం చేసుకోవడమే కాకుండా, తదుపరి ప్రయోగాన్ని ఏ దిశలో నడపాలన్నది కూడా మోడల్స్ సూచించే అవకాశముంది. ఇలాంటి వ్యవస్థలను శాస్త్రవేత్తలు “అడాప్టివ్” లేదా “ఆటోమేటెడ్” ప్రయోగ పద్ధతులుగా అభివర్ణిస్తున్నారు.
“శాస్త్రీయ పరికరాలు, డేటా సైన్స్, కృత్రిమ మేధ కలిసినప్పుడు పరిశోధకులు ప్రయోగ సమయంలోనే మెరుగైన నిర్ణయాలు తీసుకోగలరు,” అని ప్రాజెక్ట్ లక్ష్యాలను వివరిస్తూ యూసీ రివర్సైడ్ పేర్కొంది. “మెషీన్ లెర్నింగ్ టూల్స్ భారీ డేటా సెట్లలో దాగి ఉన్న సంబంధాలను గుర్తించి, శాస్త్రీయ విచారణను వేగవంతం చేయగలవు,” అని ఆర్గోన్ నేషనల్ లాబొరేటరీ తెలిపింది. “ఎయిమ్స్, ఎనర్జీ అండ్ సైన్స్ రంగాల్లో తదుపరి తరం పరిశోధనకు కంప్యూటేషనల్ మౌలిక వసతులను సిద్ధం చేయడానికి ఉద్దేశించిన సహకార ప్రయత్నం,” అని అమెరికా ఎనర్జీ శాఖ ఆఫీస్ ఆఫ్ సైన్స్ తెలిపింది.
అయితే, ఈ ప్రాజెక్ట్ను నేరుగా పూర్తి స్థాయి క్వాంటం కంప్యూటర్ నిర్మాణ ప్రణాళికగా చూడకూడదని శాస్త్ర వర్గాలు చెబుతున్నాయి. దీని ప్రధాన దృష్టి కృత్రిమ మేధ, మెషీన్ లెర్నింగ్, అధునాతన ప్రయోగ పరికరాల మధ్య అనుసంధానాన్ని అభివృద్ధి చేయడంపైనే ఉంది. అయినప్పటికీ, క్వాంటం మెటీరియల్స్, నానోస్కేల్ పరికరాలు, తదుపరి తరం కంప్యూటింగ్ టెక్నాలజీలకు అవసరమైన ప్రాథమిక శాస్త్రీయ అవగాహనను వేగంగా పెంచడంలో ఇది సహాయక పాత్ర పోషించవచ్చు. అందువల్ల, “ఏఐ ప్లస్ క్వాంటం కంప్యూటింగ్” అనే చర్చలో ఎయిమ్స్ వంటి ప్రాజెక్టులు శాస్త్రీయ పరిశోధన మౌలిక విధానాన్ని మార్చే మధ్యంతర దశగా పరిగణించబడుతున్నాయి.
ప్రాజెక్ట్ భాగస్వాములు వచ్చే దశలో వివిధ యూజర్ ఫెసిలిటీల్లో రూపొందించబడే డేటా స్ట్రీమ్లకు అనుగుణంగా మెషీన్ లెర్నింగ్ మోడల్స్, ప్రయోగ నియంత్రణ విధానాలు, విశ్లేషణ సాఫ్ట్వేర్లను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. మొదటి అమలు దశలో అడ్వాన్స్డ్ ఫోటాన్ సోర్స్, లైనాక్ కోహిరెంట్ లైట్ సోర్స్, సెంటర్ ఫర్ నానోస్కేల్ మెటీరియల్స్ వంటి కేంద్రాల్లో ఎంపిక చేసిన పరిశోధనలతో ఈ టూల్స్ను పరీక్షించే అవకాశం ఉంది. ఆ పరీక్షల ఫలితాల ఆధారంగా, కృత్రిమ మేధ ఆధారిత శాస్త్రీయ ప్రయోగాలు ఎంతవరకు స్వయం అనుకూలంగా, వేగంగా, విశ్వసనీయంగా పని చేస్తాయన్నది రాబోయే దశల్లో స్పష్టమవుతుంది.
