22A జాబితాలో ఉన్న భూముల విక్రయాలపై జాగ్రత్త అవసరం
నిషేధిత జాబితాలో ఉన్న ఆస్తుల రిజిస్ట్రేషన్ నిలిచే అవకాశం ఉండటంతో కొనుగోలుదారులు, విక్రేతలు రికార్డులు ముందుగా పరిశీలించాలి.
హైదరాబాద్, 19 ఆగస్టు 2026 —
తెలంగాణలో 22A నిషేధిత జాబితాలో ఉన్న భూముల లావాదేవీలపై గందరగోళం కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో, ఆస్తి కొనుగోలు లేదా విక్రయానికి ముందే 22A స్థితి, రెవెన్యూ రికార్డులు, టైటిల్ పత్రాలను నిర్ధారించుకోవాలని అధికారులు, న్యాయ నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
రిజిస్ట్రేషన్ల చట్టంలోని సెక్షన్ 22A ప్రకారం నిషేధిత జాబితాలో ఉన్న ఆస్తి సాధారణ ఆస్తిలా రిజిస్టర్ కావడం సాధ్యం కాదు. అమ్మకం, కొనుగోలు, పవర్ ఆఫ్ అటార్నీ, తాకట్టు, గిఫ్ట్ డీడ్ వంటి లావాదేవీలు రిజిస్ట్రేషన్ దశలో తిరస్కరణకు గురయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ఒక ఆస్తి రికార్డులో 22Aగా కనిపించగానే యాజమాన్యంపై తుది నిర్ణయానికి రావడం సరికాదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఆ ఆస్తి ఎందుకు జాబితాలోకి వెళ్లింది, అది ప్రభుత్వ భూమి, అసైన్డ్ భూమి, దేవాదాయ, వక్ఫ్, సీలింగ్ మిగులు లేదా కోర్టు వివాదానికి సంబంధించినదా అనే అంశం ముందుగా తేలాలి.
న్యాయవాది చింతకుంట్ల దేవేందర్ రెడ్డి ఇటీవల హైదరాబాద్లో మాట్లాడుతూ, “రెవిన్యూ సిబ్బంది, లేదా రిజిస్ట్రేషన్ అధికారులు కూడా ఈ జాబితాలోకి భూములను చేర్చవచ్చు” అని చెప్పారు. ఆయన ప్రకారం, రికార్డుల్లో నమోదైన ఎంట్రీకి ఆధారం ఏమిటో తెలుసుకోకుండా లావాదేవీకి వెళ్లడం ప్రమాదకరం. “తెలంగాణలో ధరణి రాకముందు కేవలం 16 లక్షల ఎకరాల భూమి ఈ జాబితాలో ఉండేది. ధరణి వచ్చినప్పుడు 1955 ఖాస్రా పహణి ప్రకారం 22A తీసుకున్నారు” అని ఆయన అన్నారు.
HIGHLIGHTS
- 22A ఆస్తుల రిజిస్ట్రేషన్ తిరస్కరణకు గురయ్యే అవకాశం
- 1955 ఖాస్రా పహణి ఆధారంగా అనేక ఎంట్రీలు
- కలెక్టర్ లేదా సంబంధిత అథారిటీ వద్ద అభ్యర్థన అవసరం
- అడ్వాన్స్ చెల్లింపుల ముందు 22A స్థితి పరిశీలన కీలకం
విక్రేతలు తమ ఆస్తి 22Aలో ఉందని తెలిసిన వెంటనే కొనుగోలుదారుతో తుది ఒప్పందం చేసుకోవద్దని న్యాయ నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ముందుగా నిషేధిత ఎంట్రీ కాపీ లేదా స్థితి తీసుకుని, దానికి కారణం తెలుసుకోవాలి. రెవెన్యూ రికార్డులు, పట్టాదారు పాసుపుస్తకాలు, పాత రిజిస్ట్రేషన్ పత్రాలు, లింక్ డాక్యుమెంట్లు, ఈసీ, సర్వే వివరాలు పరిశీలించాలి. తప్పుగా చేర్చినట్లు ఆధారాలు ఉంటే కలెక్టర్ కార్యాలయం లేదా నిర్దేశిత అథారిటీ ముందు తొలగింపు లేదా సవరణ కోసం రాతపూర్వకంగా వినతి సమర్పించాలి.
కొనుగోలుదారులు విక్రేత చెప్పే “పట్టా ఉంది, సమస్య లేదు” అనే మాటలకే ఆధారపడకూడదని అధికారులు చెబుతున్నారు. 22A స్థితి, ఈసీ, టైటిల్ చైన్, రెవెన్యూ రికార్డులు, సర్వే వివరాలు, కోర్టు కేసులు, వర్తించే ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులు స్వతంత్రంగా పరిశీలించాలి. నిషేధిత జాబితా స్పష్టత రాకముందు పెద్ద మొత్తంలో అడ్వాన్స్ లేదా పూర్తి సేల్ కన్సిడరేషన్ చెల్లించడం నివారించాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
రెవెన్యూ మంత్రి పొంగులేటి శ్రీనివాస రెడ్డి ఇటీవల స్పందిస్తూ, “నిషేధిత భూములపై ప్రజలు ఎలాంటి ఆందోళన చెందవద్దు. చట్టబద్ధంగా అర్హులైన ప్రతి ఒక్కరికి న్యాయం చేస్తాం” అని చెప్పారు. “కొత్తగా ఎలాంటి భూములను మా ప్రభుత్వం ఈ నిషేధిత జాబితాలో చేర్చలేదు. గత ప్రభుత్వం నుంచి ఉన్న చట్టపరమైన సాంకేతిక చిక్కులను పరిష్కరించి బాధితులకు ఊరట కలిగిస్తాం” అని ఆయన తెలిపారు.
బీఆర్ఎస్ నాయకుడు దాసోజు శ్రవణ్ కుమార్ 22A అమలుపై విమర్శిస్తూ, “ప్రభుత్వ భూములను కాపాడాల్సిన సెక్షన్ 22A నిబంధన, రెవెన్యూ అధికారులకు, రాజకీయ నాయకులకు ఒక ప్రైవేటు ఏటీఎంగా మారిపోయింది” అని ఆరోపించారు. ఎన్వోసీ ప్రక్రియకు గరిష్టంగా 30 రోజుల కాలపరిమితి పెట్టాలని ఆయన డిమాండ్ చేశారు. మరోవైపు, 22A ఎంట్రీలపై వివరణ కోరుతూ హైకోర్టు ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించిన నేపథ్యంలో సంబంధిత రికార్డులు, ఉత్తర్వులు ఆన్లైన్లో ఉంచే ప్రక్రియపై ప్రభుత్వం దృష్టి పెట్టింది.
సెక్షన్ 22Aలోని వేర్వేరు ఉపవిభాగాలకు సంబంధించిన ఫిర్యాదులు సంబంధిత అధికారుల ముందుకు వెళ్లాలి. 22A(1)(a), 22A(1)(b), 22A(1)(d) అంశాలపై జిల్లా కలెక్టర్ను సంప్రదించాలి. 22A(1)(c) పరిధిలో వక్ఫ్ లేదా దేవాదాయ ఆస్తుల అంశాలు వస్తే వక్ఫ్ బోర్డు సీఈఓ లేదా ఎండోమెంట్ కమిషనర్ను ఆశ్రయించాలి. 22A(1)(e) అంశాలపై భూపరిపాలన చీఫ్ కమిషనర్ ఏర్పాటు చేసిన కమిటీకి వెళ్లాలి. కోర్టు ఉత్తర్వుల వల్ల ఆస్తి జాబితాలోకి వెళ్లినట్లయితే పరిష్కారం కూడా కోర్టు ద్వారానే పొందాల్సి ఉంటుంది.
ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న వివాదాల్లో ప్రధాన ప్రశ్న తప్పు ఎంట్రీలను ఎంత త్వరగా సరిచేస్తారన్నదే. ప్రభుత్వం అన్ని సంబంధిత డాక్యుమెంట్లను ఆన్లైన్లో ఉంచి, కలెక్టర్ స్థాయిలో దరఖాస్తులను పరిశీలించే ప్రక్రియను వేగవంతం చేస్తామని చెబుతోంది. కొనుగోలు, విక్రయాలపై ముందడుగు వేయాలనుకునే వారు 22A స్థితి క్లియర్ అయ్యే వరకు వేచి ఉండడం, అవసరమైతే న్యాయ సలహా తీసుకోవడం తదుపరి కీలక చర్యగా మారనుంది.
