గోదావరి నీటి విడుదలపై తెలంగాణలో రాజకీయ వివాదం ముదురుతోంది
మేడిగడ్డ మీదుగా 734 టీఎంసీలు దిగువకు వెళ్లిన అంశంపై ప్రభుత్వం, ప్రతిపక్షాల మధ్య విమర్శలు తీవ్రమయ్యాయి
తెలంగాణలో గోదావరి జలాల వినియోగంపై మంగళవారం రాజకీయ వివాదం మరింత ముదిరింది. మేడిగడ్డ బరాజ్‌ మీదుగా సుమారు 100 రోజుల్లో 734 టీఎంసీల నీరు దిగువకు వెళ్లిందన్న లెక్కల నేపథ్యంలో, కాళేశ్వరం ప్రాజెక్ట్‌ వినియోగం, తాగు-సాగునీటి ప్రణాళికలపై ప్రతిపక్షం ప్రభుత్వాన్ని నిలదీస్తోంది.
రాష్ట్రంలో కరువు పరిస్థితులు, రబీ పంటలపై నీటి లభ్యత, ప్రాజెక్టుల నిల్వలు వంటి అంశాలపై ప్రభుత్వం ఇటీవల సమీక్షలు ప్రారంభించిన నేపథ్యంలో ఈ వివాదం ముందుకొచ్చింది. ఈ నెల 15న జరిగిన సమీక్షలో ముఖ్యమంత్రి రేవంత్‌ రెడ్డి నీటి వినియోగంపై అధికారులకు దిశానిర్దేశం చేసినట్టు ప్రభుత్వ వర్గాలు తెలిపాయి. “ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో చుక్క నీటిని కూడా వృథా చేయొద్దు,” అని ముఖ్యమంత్రి రేవంత్‌ రెడ్డి అక్టోబర్ 15న సమీక్షలో చెప్పినట్టు అధికారులు తెలిపారు. కృష్ణా, గోదావరి పరిధిలోని ప్రాజెక్టుల నిల్వలు ఒత్తిడిలో ఉన్నాయని, తాగునీటి ప్రాధాన్యత దృష్ట్యా శాఖలు సమన్వయంతో పనిచేయాలని ఆయన ఆదేశించినట్టు వారు చెప్పారు.
అయితే, ప్రతిపక్ష బీఆర్‌ఎస్‌ ప్రభుత్వం ఆలస్యంగా స్పందించిందని ఆరోపిస్తోంది. కాళేశ్వరం నీటిని సకాలంలో ఎత్తిపోస్తే సాగునీటి ఇబ్బందులు తగ్గేవని ఆ పార్టీ నాయకులు చెబుతున్నారు. మేడిగడ్డ వద్ద ఇన్‌ఫ్లో ఉన్నప్పటికీ పంపులను పూర్తిస్థాయిలో నడపలేదని, ఎల్లంపల్లి నుంచి కూడా నీటిని సమర్థంగా వినియోగించలేదని వారు విమర్శిస్తున్నారు. బీఆర్‌ఎస్‌ నేతల ప్రకారం, ఆగస్టులోనే మేడిగడ్డ మీదుగా సుమారు 350 టీఎంసీల నీరు దిగువకు వెళ్లింది. మొత్తం కాలంలో 734 టీఎంసీల గోదావరి నీరు సముద్రం దిశగా వెళ్లినట్టు వారు పేర్కొన్నారు.
నీటిపారుదల శాఖ అధికారుల లెక్కల ప్రకారం, జూన్‌ నుంచి అక్టోబర్ 16 వరకు ఎల్లంపల్లి ప్రాజెక్టుకు 56.53 టీఎంసీల నీరు చేరింది. ఇందులో 22.69 టీఎంసీలను నంది పంపుహౌస్‌ ద్వారా ఎగువకు ఎత్తినట్టు అధికారులు తెలిపారు. అదే సమయంలో 17.69 టీఎంసీలు దిగువకు విడుదలైనట్టు శాఖ సమాచారం పేర్కొంది. పంపుల నిర్వహణ, నిల్వ సామర్థ్యం, బరాజ్‌ల భద్రత, వరద ప్రవాహ నియంత్రణ వంటి అంశాల వల్లే నిర్ణయాలు తీసుకున్నామని అధికార వర్గాలు చెబుతున్నాయి. అయితే, ఈ వివరణలు రైతుల ఆందోళనను పూర్తిగా తగ్గించలేకపోతున్నాయి.
HIGHLIGHTS
- మేడిగడ్డ మీదుగా 734 టీఎంసీలు దిగువకు వెళ్లినట్టు ప్రతిపక్షం ఆరోపణ
- ఆగస్టులోనే సుమారు 350 టీఎంసీల ప్రవాహం నమోదైనట్టు లెక్కలు
- ఎల్లంపల్లికి జూన్‌ నుంచి అక్టోబర్ 16 వరకు 56.53 టీఎంసీలు
- నంది పంపుహౌస్‌ ద్వారా 22.69 టీఎంసీలు ఎత్తినట్టు అధికారులు
- అక్టోబర్ 15న నీటి పొదుపుపై సీఎం సమీక్ష
మేడిగడ్డ, అన్నారం, సుందిళ్ల బరాజ్‌ల పరిస్థితిపై కూడా చర్చ కొనసాగుతోంది. సెంట్రల్‌ వాటర్‌ అండ్‌ పవర్‌ రీసెర్చ్‌ స్టేషన్‌ పరీక్షల్లో అన్నారం, సుందిళ్ల పియర్స్‌ సాధారణంగా సురక్షితంగా ఉన్నాయని, పెద్ద స్థాయి నిర్మాణ నాణ్యత లోపాలు తేలలేదని ఇంజినీరింగ్‌ వర్గాలు పేర్కొన్నాయి. మేడిగడ్డ సహా 3 బరాజ్‌ల సమగ్ర పునరుద్ధరణకు ప్రభుత్వం చర్యలు పరిశీలిస్తున్నట్టు నీటిపారుదల శాఖ వర్గాలు చెప్పాయి. శాశ్వత మరమ్మతు పనులను నవంబర్‌ రెండో వారంలో ప్రారంభించి, 2027 వర్షాకాలానికి ముందు పూర్తిచేయాలన్న లక్ష్యంపై చర్చ జరుగుతోందని అధికారులు తెలిపారు.
మేడిగడ్డ వద్ద ప్రస్తుతం కూడా ప్రవాహం కొనసాగుతోందని ఇంజినీరింగ్‌ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. కన్నెపల్లి పంపుహౌస్‌ నుంచి నీటిని ఎత్తేందుకు అవసరమైన నీటిమట్టం ఉండే పరిస్థితుల్లో సాంకేతికంగా పంపింగ్‌ సాధ్యమా అనే అంశాన్ని అధికారులు పరిశీలిస్తున్నారు. కొంతమంది రిటైర్డ్‌ ఇంజినీర్లు చిన్నపాటి తాత్కాలిక ఏర్పాట్లతో నీటిని నిలిపి ఎత్తిపోసే అవకాశం ఉందని అభిప్రాయపడుతున్నారు. అయితే, బరాజ్‌ల భద్రతా ప్రమాణాలు, మరమ్మతుల అవసరం, అధికారిక అనుమతులు వంటి అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా పంపింగ్‌ నిర్ణయం తీసుకోలేమని శాఖ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
రైతుల దృష్టిలో మాత్రం నీటి నిర్వహణే ప్రధాన అంశంగా మారింది. పలు ప్రాంతాల్లో చెరువులు, కుంటలు నీరులేక ఒత్తిడిలో ఉన్నాయని, భూగర్భజలాలు తగ్గాయని రైతు సంఘాలు చెబుతున్నాయి. ఇప్పటికే వేసిన పంటలకు 2 లేదా 3 తడులు అవసరమని, ఈ దశలో నీటి కొరత దిగుబడిపై ప్రభావం చూపవచ్చని వారు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. విద్యుత్‌ సరఫరా అంతరాయాలపై కూడా రైతులు ఫిర్యాదు చేస్తున్నారు. సాగునీటి కేటాయింపులు, తాగునీటి ప్రాధాన్యత, రబీ పంటల మార్గదర్శకాలపై స్పష్టత ఇవ్వాలని వారు ప్రభుత్వాన్ని కోరుతున్నారు.
వాతావరణ పరిస్థితుల ప్రభావాన్ని ప్రభుత్వం ప్రస్తావిస్తోంది. ఎల్‌ నినో ప్రభావంతో వర్షపాతం, నీటి నిల్వలపై ఒత్తిడి పెరిగిందని అధికారులు చెబుతున్నారు. భారత వాతావరణ శాఖ, అంతర్జాతీయ వాతావరణ సంస్థలు ముందుగా హెచ్చరికలు ఇచ్చిన నేపథ్యంలో నీటి సంరక్షణ తప్పనిసరి అని ప్రభుత్వం చెబుతోంది. అయితే, ప్రతిపక్షం మాత్రం ముందస్తు ప్రణాళికలు బలహీనంగా ఉన్నాయని ఆరోపిస్తోంది. కాళేశ్వరం ప్రాజెక్ట్‌ను రాజకీయ కోణంలో కాకుండా సాగు, తాగునీటి అవసరాల కోణంలో చూడాలని బీఆర్‌ఎస్‌ నాయకులు అంటున్నారు.
నీటిపారుదల శాఖ తదుపరి కార్యాచరణపై ప్రభుత్వం త్వరలో మరిన్ని నిర్ణయాలు తీసుకునే అవకాశం ఉంది. బరాజ్‌ల మరమ్మతుల ప్రణాళిక, రబీ సాగుపై మార్గదర్శకాలు, తాగునీటి నిల్వల నిర్వహణ, పంపుల వినియోగంపై శాఖల మధ్య సమీక్షలు కొనసాగనున్నాయి. నవంబర్‌ రెండో వారంలో ప్రతిపాదిత పనులు ప్రారంభమవుతాయా, కన్నెపల్లి నుంచి నీటి ఎత్తిపోతపై ప్రభుత్వం ఏ నిర్ణయం తీసుకుంటుందా అన్నది ఇప్పుడు రైతులు, రాజకీయ పక్షాలు గమనిస్తున్న ప్రధాన అంశంగా మారింది.