తెలంగాణలో జనగణనకు గెజిట్ నోటిఫికేషన్ జారీ
2027 మార్చి 1 ప్రామాణిక తేదీగా కేంద్రం నిర్ణయం; ఇళ్ల జాబితా, కుటుంబ వివరాల్లో 40 రకాల సమాచారం సేకరణ
తెలంగాణలో జనగణన నిర్వహణకు సంబంధించిన గెజిట్ నోటిఫికేషన్ 2026 ఆగస్టు 29న అమల్లోకి రానుందని అధికార వర్గాలు తెలిపాయి. 2027 మార్చి 1ను ప్రామాణిక తేదీగా నిర్ణయించి, ఇళ్ల జాబితా, కుటుంబాల సామాజిక, ఆర్థిక వివరాలతో కలిపి 40 రకాల సమాచారం సేకరించనున్నారు.
రాష్ట్రంలో జరిగే ఈ ప్రక్రియలో ప్రతి ఇంటి నివాస పరిస్థితులు, కుటుంబ సభ్యుల వివరాలు, విద్య, వృత్తి, వలస, భాష, తాగునీరు, మరుగుదొడ్డి, వంట ఇంధనం, విద్యుత్, వాహనాలు, మొబైల్, ఇంటర్నెట్ వంటి అంశాలను నమోదు చేయనున్నారు. కేంద్ర హోం మంత్రిత్వశాఖ ఆధ్వర్యంలోని రిజిస్ట్రార్ జనరల్ అండ్ సెన్సస్ కమిషనర్ కార్యాలయం రూపొందించిన మార్గదర్శకాల ప్రకారం రాష్ట్ర పరిపాలన యంత్రాంగం ఏర్పాట్లు చేపట్టనుంది. జిల్లా కలెక్టర్లు, మున్సిపల్ కమిషనర్లు, పంచాయతీ అధికారులు స్థానిక స్థాయిలో ఎన్యుమరేటర్ల నియామకం, శిక్షణ, ఫీల్డ్ షెడ్యూల్ అమలు బాధ్యతలు నిర్వర్తించనున్నారు.
అధికారుల ప్రకారం జనగణన 2 దశల్లో సాగనుంది. మొదటి దశలో ఇళ్ల జాబితా, గృహ సౌకర్యాల వివరాలు సేకరించి, రెండో దశలో వ్యక్తిగత వివరాలు నమోదు చేయనున్నారు. 2027 మార్చి 1 అర్ధరాత్రి 00:00 గంటల సమయానికి దేశంలో ఉన్న జనాభా స్థితిని ప్రామాణికంగా తీసుకోనున్నారు. గ్రామాలు, పట్టణాలు, వార్డులు, బ్లాక్ల వారీగా మ్యాపింగ్ పూర్తి చేసిన తర్వాత ఎన్యుమరేటర్లు ఇంటింటికీ వెళ్లి వివరాలు నమోదు చేస్తారు. వివరాల సేకరణలో డిజిటల్ విధానానికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వనున్నట్లు అధికారులు చెప్పారు.
HIGHLIGHTS
- గెజిట్ నోటిఫికేషన్ 2026 ఆగస్టు 29 నుంచి అమల్లోకి
- ప్రామాణిక తేదీ 2027 మార్చి 1
- కుటుంబాల నుంచి 40 రకాల సమాచారం సేకరణ
- జనగణన 2 దశల్లో నిర్వహణ
- జిల్లా స్థాయిలో కలెక్టర్లకు కీలక బాధ్యతలు
“జనగణనకు సంబంధించిన పరిపాలనా ఏర్పాట్లను కేంద్ర మార్గదర్శకాల ప్రకారం రాష్ట్రంలో అమలు చేస్తాం,” అని రాష్ట్ర ప్రణాళిక విభాగంలోని ఒక సీనియర్ అధికారి గురువారం హైదరాబాద్లో అన్నారు. “ఎన్యుమరేటర్ల శిక్షణ, బ్లాక్ల గుర్తింపు, స్థానిక సంస్థల సమన్వయం దశలవారీగా జరుగుతుంది,” అని ఆయన చెప్పారు. మరో రెవెన్యూ అధికారి మాట్లాడుతూ, “ప్రతి కుటుంబం ఇచ్చే సమాచారం గోప్యంగా ఉంచబడుతుంది. ఈ వివరాలు ప్రభుత్వ పథకాల ప్రణాళిక, మౌలిక సదుపాయాల అంచనా, జనాభా గణాంకాల కోసం మాత్రమే ఉపయోగిస్తారు,” అని తెలిపారు.
ప్రభుత్వ వర్గాల ప్రకారం, గణన సమయంలో కులం, మతం, భాష, విద్యార్హత, ఉపాధి స్థితి, నివాస గృహ స్వభావం, కుటుంబ సౌకర్యాలు వంటి వివరాలు వేర్వేరు కాలమ్లలో నమోదు చేయనున్నారు. ఒక అధికారి మాట్లాడుతూ, “ఎవరూ ఊహాపోహల ఆధారంగా సమాచారం ఇవ్వకూడదు. ఎన్యుమరేటర్ అడిగే ప్రశ్నలకు కుటుంబ ప్రతినిధి సరైన వివరాలు ఇవ్వడం అవసరం,” అని చెప్పారు. పట్టణ ప్రాంతాల్లో అపార్ట్మెంట్లు, గేటెడ్ కమ్యూనిటీలు, అద్దె నివాసాలు, తాత్కాలిక కార్మికుల నివాసాల గుర్తింపుకు ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టనున్నారు.
2011 తర్వాత పూర్తి స్థాయి జనగణన జరగకపోవడంతో తాజా గణాంకాల కోసం రాష్ట్ర, కేంద్ర శాఖలు ఈ ప్రక్రియను కీలకంగా చూస్తున్నాయి. జనాభా పెరుగుదల, పట్టణీకరణ, వలస ధోరణులు, కుటుంబాల పరిమాణం, మౌలిక సదుపాయాల వినియోగం వంటి అంశాలపై ఈ డేటా ఆధారంగా కొత్త అంచనాలు సిద్ధం కానున్నాయి. నియోజకవర్గాలు, స్థానిక సంస్థలు, పాఠశాలలు, హాస్పిటల్లు, నీటి సరఫరా, రవాణా, సంక్షేమ పథకాల ప్రణాళికకు జనగణన గణాంకాలు ప్రాథమిక ఆధారంగా ఉంటాయని అధికారులు వివరించారు.
తదుపరి దశలో కేంద్రం నుంచి రాష్ట్రానికి సవివర షెడ్యూల్, ఫార్మాట్లు, శిక్షణ మాడ్యూల్లు అందనున్నాయి. వాటి ఆధారంగా జిల్లాల వారీగా సిబ్బంది గుర్తింపు, శిక్షణ క్యాలెండర్, ఫీల్డ్ పనుల సమన్వయం ఖరారు చేయనున్నారు. గెజిట్ అమలులోకి వచ్చిన తర్వాత రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పరిపాలనా ఉత్తర్వులు జారీ చేసి, 2027 మార్చి 1 ప్రామాణిక తేదీకి అనుగుణంగా జనగణన పనులను ముందుకు తీసుకెళ్లనుంది.
