పల్లి పొట్టుతో పురుగు మందుల అవశేషాలు తొలగించే క్లీనర్ను రూపొందించిన 13 ఏళ్ల అరికా కుందు
లిగ్నెక్స్ ప్రాజెక్ట్తో 2026 3ఎం యంగ్ సైంటిస్ట్ ఛాలెంజ్ ఫైనల్స్కు ఎంపికైన ఇండియన్ ఆరిజిన్ విద్యార్థిని
మిన్నెసోటా, ఆగస్టు 18 —
అమెరికాలోని మిన్నెసోటాకు చెందిన 13 ఏళ్ల ఇండియన్ ఆరిజిన్ విద్యార్థిని అరికా కుందు, పల్లి పొట్టుతో తయారు చేసిన పురుగు మందుల అవశేషాల క్లీనర్ ప్రాజెక్ట్తో 2026 3ఎం యంగ్ సైంటిస్ట్ ఛాలెంజ్ ఫైనల్స్కు ఎంపికైంది. పండ్లు, కూరగాయలపై మిగిలే కలుషితాలను తక్కువ ఖర్చుతో తగ్గించే లక్ష్యంతో ఆమె ఈ నమూనాను అభివృద్ధి చేసింది.
ఏడో తరగతి చదువుతున్న అరికా కుందు రూపొందించిన లిగ్నెక్స్ అనే టాబ్లెట్ ఆధారిత నమూనా, వ్యవసాయ ఉత్పత్తులపై ఉండే పురుగు మందుల అవశేషాలను తగ్గించే ప్రయోగాత్మక పరిష్కారంగా గుర్తింపు పొందింది. రోజువారీగా తినే పండ్లు, కూరగాయల భద్రతపై కుటుంబ స్థాయిలో మొదలైన ప్రశ్నను ఆమె సైన్స్ ప్రాజెక్ట్గా మార్చింది. మార్కెట్లో అందుబాటులో ఉన్న వాష్లు, క్లీనింగ్ సొల్యూషన్లు ఖరీదైనవిగా ఉండడం, అన్ని వర్గాల వారికి సులభంగా అందుబాటులో లేకపోవడం తన పరిశీలనలోకి వచ్చిందని అరికా ప్రాజెక్ట్ వివరణలో చెప్పింది. వ్యర్థంగా పడేసే పల్లి పొట్టును విలువైన బయోఆధారిత పదార్థంగా మార్చడం ద్వారా తక్కువ ఖర్చుతో, సులభంగా వాడగల పరిష్కారం సాధ్యమవుతుందనే ఆలోచనతో ఆమె ఈ పని ప్రారంభించింది.
ప్రాజెక్ట్లో పల్లి పొట్టును ముందుగా సన్నని పొడిగా మార్చి, ఆ తర్వాత ఎసిటిక్ ఆమ్లంతో శుద్ధి చేసి టాబ్లెట్ ఆకారంలో రూపొందించారు. ఈ పదార్థానికి లిగ్నెక్స్ అని పేరు పెట్టారు. పల్లి పొట్టులోని సహజ లిగ్నోసెల్యులోజిక్ నిర్మాణం కొన్ని కలుషిత అణువులను ఆకర్షించి బంధించగలదని ఆమె పరిశీలించింది. ఆ సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరిచేందుకు శుద్ధి ప్రక్రియను ఉపయోగించింది. ప్రయోగాల కోసం బయట ల్యాబ్ పరికరాలపై పూర్తిగా ఆధారపడకుండా, ఆర్డుయినో ఆధారిత స్పెక్ట్రోమీటర్ను వాడింది. కలుషిత అణువులకు ప్రతీకగా మిథిలిన్ బ్లూ అనే ల్యాబ్ డైని ఉపయోగించి, టాబ్లెట్ కలుషితాలను ఎంతవరకు తగ్గిస్తుందో పరీక్షించింది.
తన ప్రాజెక్ట్ సమర్పణలో అరికా కుందు, “ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం అందరికీ అందుబాటులో ఉండాలి. వృథాగా పడేసే పదార్థంతో పండ్లు, కూరగాయలను సురక్షితంగా చేయగలిగితే అది పెద్ద మార్పు అవుతుంది” అని చెప్పింది. ఆమె చేసిన ప్రయోగాల ప్రకారం, లిగ్నెక్స్ నమూనా నీటిలోని కలుషిత సూచికను గరిష్ఠంగా 93.94% వరకు తగ్గించిందని ప్రాజెక్ట్ వివరాలు పేర్కొన్నాయి. ఈ ఫలితం పండ్లు, కూరగాయలపై మిగిలే రసాయన అవశేషాలను పూర్తిగా తొలగిస్తుందని తక్షణ నిర్ణయానికి రావడానికి సరిపోదని, అయితే తదుపరి పరీక్షలకు బలమైన ప్రాథమిక ఆధారంగా చూడవచ్చని సైన్స్ ఫెయిర్కు సంబంధించిన ప్రాథమిక సమీక్షలో పేర్కొన్నారు.
పురుగు మందుల అవశేషాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆహార భద్రత చర్చల్లో కీలక అంశంగా ఉన్నాయి. రైతులు పంటలను కీటకాల నుంచి రక్షించేందుకు ఉపయోగించే రసాయనాలు, సరైన వ్యవధి పాటించకపోతే లేదా తగిన విధంగా శుభ్రం చేయకపోతే వినియోగదారుల ప్లేట్ వరకు చేరే ప్రమాదం ఉంది. ఇంటి స్థాయిలో నీటితో కడగడం ఒక పరిమిత పరిష్కారమే అయినప్పటికీ, అన్ని రకాల అవశేషాలను సమానంగా తొలగించలేదని ఆహార భద్రత నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో తక్కువ ఖర్చుతో తయారయ్యే, వ్యవసాయ వ్యర్థాలను ఉపయోగించే క్లీనర్ నమూనాలు వినియోగదారులు, పరిశోధకులు, పాఠశాల స్థాయి ఆవిష్కర్తల దృష్టిని ఆకర్షిస్తున్నాయి.
HIGHLIGHTS
- అరికా కుందు వయసు 13 ఏళ్లు
- ప్రాజెక్ట్ పేరు లిగ్నెక్స్
- పల్లి పొట్టుతో టాబ్లెట్ నమూనా తయారీ
- పరీక్షల్లో 93.94% కలుషిత సూచిక తగ్గింపు
- 2026 3ఎం యంగ్ సైంటిస్ట్ ఫైనల్స్కు ఎంపిక
3ఎం యంగ్ సైంటిస్ట్ ఛాలెంజ్ నిర్వాహకులు ఈ ఎంపికను ప్రకటిస్తూ, “విద్యార్థులు తమ చుట్టూ ఉన్న సమస్యలను గుర్తించి, సైన్స్ ఆధారంగా ఉపయోగకరమైన పరిష్కారాలను అభివృద్ధి చేయడం ఈ పోటీ యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం” అని తెలిపారు. నిర్వాహకుల ప్రకారం, ఫైనలిస్ట్లు తమ ప్రాజెక్ట్లను మెంటార్ల మార్గదర్శకత్వంలో మరింత అభివృద్ధి చేసి తుది ప్రదర్శనలో సమర్పిస్తారు. అరికా ప్రాజెక్ట్లో వినియోగించిన పదార్థం సాధారణంగా వ్యర్థంగా పరిగణించబడే వ్యవసాయ ఉప ఉత్పత్తి కావడం, దాని ఖర్చు తక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉండడం ఎంపికలో ప్రాధాన్య అంశాలుగా నిలిచాయి.
మిన్నెసోటాలోని తన పాఠశాల సైన్స్ ప్రదర్శనలో అరికా కుందు, “పల్లి పొట్టును చెత్తగా కాకుండా ఒక వనరుగా చూడాలని నేను అనుకున్నాను. అది కలుషితాలను బంధించగలదా అనే ప్రశ్నే నా ప్రయోగానికి ప్రారంభం” అని చెప్పింది. ప్రయోగ ప్రక్రియలో ఒకే పరీక్ష ఫలితంపై ఆధారపడకుండా పలుమార్లు కొలతలు తీసుకున్నట్లు, ఆర్డుయినో ఆధారిత స్పెక్ట్రోమీటర్ వాడటం ద్వారా తన పరిశీలనలను పరిమాణాత్మకంగా నమోదు చేసినట్లు ఆమె వివరించింది. పాఠశాల స్థాయిలో తయారైన నమూనా కాబట్టి, పెద్ద స్థాయి వినియోగానికి ముందు స్వతంత్ర ల్యాబ్ పరీక్షలు, వాస్తవ పురుగు మందుల నమూనాలపై పరిశోధనలు అవసరమని ఆమె ప్రాజెక్ట్ నోట్లో పేర్కొంది.
అరికా ప్రాజెక్ట్కు మార్గదర్శకత్వం ఇచ్చిన పాఠశాల సైన్స్ టీచర్, “ఆమె మొదటి నుంచి సమస్యను స్పష్టంగా నిర్వచించింది. కేవలం మంచి ఆలోచనతో ఆగకుండా, కొలవగల ఫలితం చూపించేందుకు స్వయంగా పరికరాన్ని సిద్ధం చేయడం ఆమె ప్రాజెక్ట్ను ప్రత్యేకంగా నిలబెట్టింది” అని అన్నారు. విద్యార్థుల ప్రాజెక్ట్లలో తరచుగా కనిపించే ఊహాత్మక పరిష్కారాలకంటే, అరికా నమూనా వ్యర్థ పదార్థం వినియోగం, ఖర్చు, పరీక్షా విధానం, తిరిగి తయారీ సామర్థ్యం వంటి అంశాలను ఒకేసారి స్పృశించిందని ఆయన చెప్పారు. అయితే ఇది వాణిజ్య ఉత్పత్తి కాదని, పరిశోధనాత్మక నమూనా మాత్రమేనని కూడా ఆయన స్పష్టం చేశారు.
లిగ్నెక్స్ నమూనాలో ఉపయోగించిన పల్లి పొట్టు ఆహార పరిశ్రమ, గృహ వినియోగం తర్వాత పెద్ద పరిమాణంలో వ్యర్థంగా మిగులుతుంది. అలాంటి బయోమాస్ను ఫిల్టర్లు, శోషక పదార్థాలు, బయోచార్, నీటి శుద్ధి నమూనాలలో ఉపయోగించేందుకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా చిన్న స్థాయి పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి. అరికా ప్రాజెక్ట్ అదే దిశలో పాఠశాల స్థాయి ప్రయోగాత్మక విస్తరణగా చూడబడుతోంది. ఎసిటిక్ ఆమ్లంతో శుద్ధి చేయడం ద్వారా ఉపరితల లక్షణాలు మారి, కలుషిత అణువులతో పరస్పర చర్య పెరిగే అవకాశం ఉందని ప్రాజెక్ట్ వివరణ పేర్కొంది. అయితే ఆహార వినియోగానికి అనుకూలత, మిగిలే రసాయనాల భద్రత, విభిన్న పండ్లు, కూరగాయలపై ప్రభావం వంటి అంశాలు తదుపరి పరిశీలనలకు చెందుతాయి.
ఆహార భద్రత నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఇలాంటి నమూనాలు తక్షణ వినియోగ ఉత్పత్తులుగా మారే ముందు పలు దశల ధృవీకరణ అవసరం. వాస్తవ పురుగు మందుల సమ్మేళనాలు ఒక్కోటి రసాయన నిర్మాణంలో భిన్నంగా ఉంటాయి. ఒక డై లేదా సూచిక అణువుపై వచ్చిన ఫలితాన్ని అన్ని పురుగు మందులపైనా వర్తింపజేయలేమని వారు చెబుతున్నారు. అయినప్పటికీ, తక్కువ ఖర్చు, పునర్వినియోగ పదార్థం, ఇంటి స్థాయి వినియోగ దిశగా ఆలోచన వంటి కారణాలతో ఈ ప్రాజెక్ట్ చర్చనీయాంశమైంది. “పాఠశాల విద్యార్థి చేసిన ప్రయోగానికి అత్యంత విలువైన భాగం ప్రశ్నించే పద్ధతి, దానిని పరీక్షించే క్రమశిక్షణ” అని ఒక సైన్స్ మెంటార్ చెప్పారు.
3ఎం యంగ్ సైంటిస్ట్ ఛాలెంజ్ తదుపరి దశలో అరికా కుందు తన లిగ్నెక్స్ ప్రాజెక్ట్ను మెంటార్ల సహకారంతో మెరుగుపరచనుంది. ఫైనల్స్లో ఆమె నమూనా పనితీరు, శాస్త్రీయ పద్ధతి, సామాజిక ప్రయోజనం, అమలు సాధ్యత ఆధారంగా మూల్యాంకనం జరుగుతుంది. వాస్తవ పురుగు మందుల అవశేషాలపై పరీక్షలు, వేర్వేరు పంటల నమూనాలపై ఫలితాల పోలిక, టాబ్లెట్ తయారీ ఖర్చు, భద్రతా ప్రమాణాలు తదుపరి కీలక అంశాలుగా నిలవనున్నాయి. ఫైనల్ ప్రదర్శనలో ఈ వివరాలు సమర్పించిన తర్వాతే లిగ్నెక్స్ భవిష్యత్తుపై మరింత స్పష్టత వచ్చే అవకాశం ఉంది.