కుటుంబ బాధ్యతల నుంచి అంతరిక్ష రంగం వరకు.. ఎలా సాగింది ఆమె ప్రయాణం?
చాలామంది మహిళలు వివాహం, పిల్లల పెంపకం, కుటుంబ బాధ్యతల కారణంగా తమ వ్యక్తిగత ఆశయాలకు కొంతకాలం విరామం ఇస్తారు. ఆ తర్వాత మళ్లీ కెరీర్ ప్రారంభించాలనుకున్నప్పుడు వయసు, అనుభవం, నైపుణ్యాల గురించి ఆందోళన చెందుతుంటారు. కానీ సరైన సమయంలో కొత్త అవకాశాన్ని గుర్తించి, దానిపై కృషి చేస్తే జీవితంలో మరో అధ్యాయాన్ని ప్రారంభించవచ్చని నిరూపించిన మహిళ డాక్టర్ శ్రీమతి కేసన్.
హైదరాబాద్లో పెరిగిన ఆమెకు చిన్నతనం నుంచే నాయకత్వం, క్రీడలు, వివిధ కార్యక్రమాలపై ఆసక్తి ఉండేది. నేషనల్ క్యాడెట్ కార్ప్స్ (NCC)లోనూ పాల్గొన్నారు. అయితే, 18 ఏళ్ల వయసులో వివాహం చేసుకున్న తర్వాత కుటుంబ బాధ్యతలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. సుమారు 16–18 ఏళ్ల పాటు గృహిణిగా ఉన్న అనంతరం తన ఆసక్తులను మళ్లీ అన్వేషించడం ప్రారంభించారు.
నాసా పరిచయంతో మారిన ఆలోచన!
శ్రీమతి కేసన్ జీవితంలో కీలక మలుపు అమెరికాలోని మయామిలో జరిగిన ఒక ప్రయాణ సంబంధిత సమావేశంలో ఎదురైంది. అక్కడ నాసా (NASA) ప్రదర్శనను చూసిన ఆమెకు అంతరిక్ష విజ్ఞానంపై కొత్త ఆసక్తి కలిగింది. భారతదేశంలోని పిల్లలకు కూడా ఇలాంటి అనుభవాలను అందించాలనే ఆలోచన వచ్చింది.
మొదట విద్యార్థులను అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష శిబిరాలకు తీసుకెళ్లడం, వారికి శాస్త్ర సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని పరిచయం చేయడంపై దృష్టి పెట్టారు. తర్వాత విద్యార్థులు కేవలం పుస్తకాల్లోనే కాకుండా నిజమైన అంతరిక్ష ప్రాజెక్టుల్లో పాల్గొనాలని భావించారు. ఈ ఆలోచనే ఆమెను ఉపగ్రహాల రూపకల్పన, ప్రయోగాల దిశగా నడిపించింది.
Highlights:
18 ఏళ్ల వయసులో వివాహం చేసుకున్న తర్వాత కుటుంబ బాధ్యతలకు ప్రాధాన్యం.
అనంతరం అంతరిక్ష విజ్ఞాన రంగంలో వ్యాపారవేత్తగా కొత్త ప్రయాణం.
Space Kidz India ద్వారా విద్యార్థులకు ప్రాక్టికల్ స్పేస్ సైన్స్ అనుభవం.
కలాంసాట్, ఆజాదీసాట్ వంటి ప్రాజెక్టులతో గుర్తింపు.
గ్రామీణ పాఠశాలల విద్యార్థినులకు ఉపగ్రహాల ప్రాజెక్టుల్లో పాల్గొనే అవకాశం.
Space Kidz India.. విద్యార్థుల కలలకు వేదిక!
శ్రీమతి కేసన్ ప్రారంభించిన Space Kidz India సంస్థ అంతరిక్ష విజ్ఞానం, ఉపగ్రహాల రూపకల్పన, శాస్త్రీయ ప్రయోగాలపై విద్యార్థులకు ప్రాక్టికల్ అనుభవాన్ని అందించడమే లక్ష్యంగా పనిచేస్తోంది.
సాధారణంగా ఉపగ్రహాల తయారీ అనేది శాస్త్రవేత్తలు, ఇంజినీర్లకే పరిమితమైన రంగంగా చాలామంది భావిస్తారు. అయితే, విద్యార్థులకు సరైన మార్గదర్శకత్వం, శిక్షణ, అవసరమైన సాంకేతిక సహకారం అందిస్తే వారు కూడా ఇలాంటి ప్రాజెక్టుల్లో భాగస్వాములు కావచ్చని ఆమె సంస్థ చూపించింది.
Space Kidz India పాఠశాలలు, యువతతో కలిసి చిన్న ఉపగ్రహాలు, బెలూన్ శాటిలైట్లు, అంతరిక్ష విద్యా కార్యక్రమాలపై పనిచేసింది. విద్యార్థులు శాస్త్ర సాంకేతిక అంశాలను ప్రత్యక్షంగా నేర్చుకునేలా చేయడం ఈ సంస్థ ప్రత్యేకత.
కలాంసాట్, ఆజాదీసాట్.. విద్యార్థులకు అంతరిక్షంతో అనుబంధం!
Space Kidz Indiaతో అనుబంధమున్న ముఖ్యమైన ప్రాజెక్టుల్లో కలాంసాట్ ఒకటి. 2017లో నాసా ప్రయోగించిన సుమారు 64 గ్రాముల 3డీ ప్రింటెడ్ ఉపగ్రహం కలాంసాట్ విద్యార్థుల ప్రతిభకు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు తీసుకొచ్చింది. ఈ ప్రాజెక్టులో యువకుడు రిఫాత్ షరూక్ నేతృత్వంలోని బృందం కీలక పాత్ర పోషించింది.
మరో ముఖ్యమైన ప్రాజెక్టు ఆజాదీసాట్. దేశంలోని 75 గ్రామీణ పాఠశాలలకు చెందిన 750 మంది బాలికలు ఈ ప్రాజెక్టు కోసం పేలోడ్ల రూపకల్పనలో పాల్గొన్నారు. మొదటి ఆజాదీసాట్ ప్రయోగం 2022లో విజయవంతం కాలేదు. అయితే, ఆ అనుభవం తర్వాత ఆజాదీసాట్-2ను రూపొందించి, 2023 ఫిబ్రవరిలో SSLV-D2 ప్రయోగం ద్వారా కక్ష్యలోకి పంపించారు.
ఈ ప్రయాణం విద్యార్థులకు శాస్త్రీయ ప్రయోగాల్లో విజయాలతో పాటు వైఫల్యాల నుంచి నేర్చుకోవడం కూడా ఎంత ముఖ్యమో తెలియజేస్తుంది.
మహిళలు, బాలికలకు STEM రంగాల్లో అవకాశాలు!
STEM అంటే సైన్స్, టెక్నాలజీ, ఇంజినీరింగ్, మ్యాథమెటిక్స్. ఈ రంగాల్లో బాలికలకు చిన్న వయసు నుంచే ప్రయోగాలు చేసే అవకాశాలు కల్పించడం ద్వారా వారి ఆసక్తి, ఆత్మవిశ్వాసం పెరుగుతాయి.
ఆజాదీసాట్ వంటి కార్యక్రమాల్లో గ్రామీణ పాఠశాలల బాలికలు పాల్గొనడం ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించదగిన అంశం. అంతరిక్ష విజ్ఞానం నేర్చుకోవడానికి పెద్ద నగరాల్లోని ప్రముఖ విద్యాసంస్థల్లో చదవడం ఒక్కటే మార్గం కాదని, సరైన మార్గదర్శకత్వం లభిస్తే వివిధ నేపథ్యాల నుంచి వచ్చిన విద్యార్థులు కూడా ఇలాంటి ప్రాజెక్టుల్లో భాగస్వాములు కావచ్చని ఈ కార్యక్రమాలు సూచిస్తున్నాయి.
కెరీర్కు విరామం వచ్చినా మళ్లీ ప్రారంభించవచ్చా?
శ్రీమతి కేసన్ ప్రయాణం నుంచి నేర్చుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయం ఇదే. కుటుంబ బాధ్యతల కారణంగా కెరీర్లో విరామం వచ్చినంత మాత్రాన వ్యక్తిగత ఆశయాలు ముగిసిపోవు. కొత్త రంగంపై ఆసక్తి పెంచుకోవడం, నేర్చుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉండడం, అవసరమైన వ్యక్తులతో కలిసి పనిచేయడం ద్వారా కొత్త అవకాశాలను సృష్టించుకోవచ్చు.
అయితే, ప్రతి ఒక్కరి ప్రయాణం ఒకేలా ఉండదు. కెరీర్ను తిరిగి ప్రారంభించడానికి సమయం, ఆర్థిక పరిస్థితులు, కుటుంబ సహకారం, శిక్షణ వంటి అంశాలు ప్రభావం చూపుతాయి. అందుకే కెరీర్ విరామం తర్వాత ముందుకు రావాలనుకునే మహిళలకు నైపుణ్య శిక్షణ, మార్గదర్శకత్వం, ఉపాధి అవకాశాలు అందుబాటులో ఉండటం అవసరం.
ముగింపు: కుటుంబ బాధ్యతల తర్వాత అంతరిక్ష విజ్ఞాన రంగంలో తనకంటూ ప్రత్యేక గుర్తింపు సంపాదించిన శ్రీమతి కేసన్ ప్రయాణం మహిళలకు స్ఫూర్తినిస్తుంది. Space Kidz India ద్వారా విద్యార్థులకు ఉపగ్రహాల రూపకల్పన, అంతరిక్ష పరిశోధనలపై అనుభవం అందించడం ఆమె కృషిలో ముఖ్యమైన భాగం. కెరీర్లో విరామం వచ్చినా కొత్తగా నేర్చుకుని, కొత్త దిశలో ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించవచ్చని ఆమె కథ తెలియజేస్తోంది.
