99TV News

    మహిళల సమానత్వం: ఉద్యోగాలు, రాజకీయాల్లో ఇంకా అంతరం

    మహిళల సమానత్వం మాటల్లోనేనా? ఉద్యోగాల నుంచి రాజకీయాల వరకు అంతరం

    మహిళల సమానత్వంపై మళ్లీ చర్చ; ఉద్యోగాలు, వేతనాలు, రాజకీయాల్లో అంతరం కొనసాగుతోంది

    ఆగస్టు 26న మహిళల సమానత్వ దినోత్సవం నేపథ్యంలో విద్యలో పురోగతి ఉన్నా, ఉపాధి, నాయకత్వం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంలో సవాళ్లు స్పష్టమవుతున్నాయి

    హైదరాబాద్, ఆగస్టు 27 —

    ప్రతి ఏడాది ఆగస్టు 26న నిర్వహించే మహిళల సమానత్వ దినోత్సవం అనంతరం, భారత్‌లో మహిళల హక్కులు, ఆర్థిక స్వాతంత్ర్యం, ఉద్యోగ అవకాశాలు, వేతన సమానత్వం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం అమలుపై మరోసారి విస్తృత చర్చ మొదలైంది. చట్టపరంగా సమాన హక్కులు ఉన్నప్పటికీ, రోజువారీ జీవితంలో అవి పూర్తిగా ప్రతిఫలించడం లేదని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

    విద్యలో మహిళల భాగస్వామ్యం పెరగడం గత కొన్ని దశాబ్దాల్లో కనిపించిన ముఖ్యమైన మార్పుగా పరిగణించబడుతోంది. పాఠశాలలు, కాలేజీలు, ప్రొఫెషనల్ కోర్సుల్లో అమ్మాయిల నమోదు పెరగడం సామాజిక మార్పుకు సూచికగా నిలిచింది. అయితే విద్య పూర్తయిన తర్వాత ఉద్యోగ మార్కెట్‌లోకి ప్రవేశించే దశలోనే పెద్ద అంతరం కనిపిస్తోంది. భారత్‌లో మహిళల లేబర్ ఫోర్స్ పార్టిసిపేషన్ రేట్ పురుషులతో పోలిస్తే చాలా తక్కువగా ఉండటం, కుటుంబ బాధ్యతలు, భద్రత, రవాణా సౌకర్యాలు, పని ప్రదేశాల్లో సహాయక వాతావరణం వంటి అంశాలు ఇంకా ప్రభావం చూపుతున్నాయని కార్మిక రంగ పరిశీలకులు అంటున్నారు.

    మహిళల సమానత్వం చట్టాల్లో మాత్రమే పరిమితమైందా, లేక ఆచరణలోనూ మార్పు వస్తోందా అన్న ప్రశ్న ఈ ఏడాది చర్చల కేంద్రంగా మారింది. సమాన పనికి సమాన వేతనం, ప్రసూతి సెలవులు, పని ప్రదేశాల్లో లైంగిక వేధింపుల నిరోధం, రాజకీయ రిజర్వేషన్ వంటి అంశాలపై చట్టాలు ఉన్నప్పటికీ, వాటి అమలు స్థాయి రంగానికో, ప్రాంతానికో మారుతోంది. ప్రైవేట్ రంగంలో నాయకత్వ స్థానాల్లో మహిళల సంఖ్య పరిమితంగానే ఉండగా, అసంఘటిత రంగంలో పనిచేసే మహిళలకు సామాజిక భద్రత, స్థిర వేతనం, ఉద్యోగ రక్షణ వంటి అంశాలు ఇంకా పెద్ద సవాల్‌గా ఉన్నాయి.

    “మహిళల సమానత్వం అంటే కేవలం విద్య లేదా ఓటు హక్కు మాత్రమే కాదు; ఆమెకు నిర్ణయం తీసుకునే స్థానం, ఆదాయం, భద్రత, గౌరవం కలగాలి,” అని సామాజిక శాస్త్రవేత్త డాక్టర్ అనురాధ దేవి గురువారం హైదరాబాద్‌లో జరిగిన చర్చలో అన్నారు. ఆమె మాటల్లో, కుటుంబం నుంచి కార్యాలయం వరకు మహిళలపై ఉండే అంచనాలు మారకపోతే చట్టాల ప్రభావం పరిమితంగా ఉంటుంది. “అమ్మాయిలను చదివించడం మొదటి అడుగు మాత్రమే; ఉద్యోగం చేయడానికి, ఆస్తిపై హక్కు వినియోగించుకోవడానికి, రాజకీయంగా ముందుకు రావడానికి కుటుంబ, సంస్థాగత మద్దతు అవసరం,” అని ఆమె అన్నారు.

    ఉద్యోగాల్లో మహిళల తక్కువ భాగస్వామ్యం ఆర్థిక వ్యవస్థకూ నష్టమేనని ఆర్థిక నిపుణులు చెబుతున్నారు. మహిళలు ఎక్కువగా పనిచేసే ఆరోగ్యం, విద్య, సేవలు, టెక్స్టైల్, వ్యవసాయం, గృహ ఆధారిత ఉత్పత్తి రంగాల్లో వారి కృషి తరచుగా తక్కువగా అంచనా వేయబడుతోంది. చెల్లింపు లేని గృహపని, పిల్లల సంరక్షణ, వృద్ధుల సంరక్షణ వంటి పనులు మహిళల సమయాన్ని భారీగా తీసుకుంటున్నాయి. ఇవి అధికారిక ఆర్థిక లెక్కల్లో పెద్దగా కనిపించకపోవడం వల్ల మహిళల నిజమైన ఉత్పాదక పాత్ర కనిపించకుండా పోతోందని పరిశీలకులు అంటున్నారు.

    HIGHLIGHTS

    - మహిళల సమానత్వ దినోత్సవం ప్రతి ఏడాది ఆగస్టు 26న నిర్వహిస్తారు

    - విద్యలో పురోగతి ఉన్నా ఉద్యోగాల్లో మహిళల భాగస్వామ్యం తక్కువ

    - వేతనాలు, నాయకత్వం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంలో అంతరం కొనసాగుతోంది

    - చట్టాల అమలే నిజమైన సమానత్వానికి కీలకం

    “భారత్‌లో మహిళల లేబర్ ఫోర్స్ పార్టిసిపేషన్ పెరగాలంటే సురక్షిత రవాణా, డే కేర్ సదుపాయాలు, ఫ్లెక్సిబుల్ వర్క్ మోడల్స్ అవసరం,” అని కార్మిక ఆర్థిక నిపుణుడు ప్రొఫెసర్ రమేష్ కుమార్ గురువారం చెప్పారు. ఆయన ప్రకారం, మహిళల ఉపాధి సమస్యను కేవలం వ్యక్తిగత ఎంపికగా చూడటం సరైంది కాదు. “సమాజం, మార్కెట్, ప్రభుత్వం కలిసి ఏర్పరచిన పరిస్థితులే ఆమె ఉద్యోగ నిర్ణయాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి,” అని ఆయన అన్నారు.

    రాజకీయ రంగంలో కూడా మహిళల ప్రాతినిధ్యం పెరుగుతున్నా, నిర్ణయాత్మక స్థానాల్లో వారి సంఖ్య పరిమితంగానే ఉంది. స్థానిక సంస్థల్లో రిజర్వేషన్ల వల్ల గ్రామ పంచాయతీలు, మున్సిపాలిటీల్లో మహిళల భాగస్వామ్యం పెరిగింది. అయితే రాష్ట్ర శాసనసభలు, పార్లమెంట్, పార్టీ నాయకత్వం, ఎన్నికల టికెట్ల పంపిణీ వంటి స్థాయిల్లో ఇంకా పెద్ద వ్యత్యాసం కనిపిస్తోంది. రాజకీయాల్లో మహిళల ప్రవేశం పెరిగినా, ప్రచార నిధులు, పార్టీ మద్దతు, కుటుంబ రాజకీయ ప్రభావం, భద్రత వంటి అంశాలు వారి ఎదుగుదలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి.

    “మహిళలకు ఓటు హక్కు ఉంది కాబట్టి రాజకీయ సమానత్వం వచ్చేసిందని చెప్పలేం; అభ్యర్థిత్వం, నాయకత్వం, నిర్ణయాధికారం కూడా అవసరం,” అని మహిళా హక్కుల కార్యకర్త శైలజ రెడ్డి గురువారం జరిగిన ప్యానెల్ చర్చలో అన్నారు. ఆమె ప్రకారం, స్థానిక స్థాయిలో ఎన్నికైన పలువురు మహిళలు మంచి పాలనా అనుభవాన్ని చూపుతున్నా, వారిని పైస్థాయికి తీసుకెళ్లే రాజకీయ నిర్మాణం బలంగా లేదు. “మహిళలు సంఖ్యగా కనిపించడం సరిపోదు; విధానాన్ని ప్రభావితం చేసే స్థాయిలో ఉండాలి,” అని ఆమె అన్నారు.

    సమానత్వం అమలులో నగర, గ్రామీణ ప్రాంతాల మధ్య కూడా తేడాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. నగరాల్లో చదువు, ఉద్యోగ అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉన్నప్పటికీ భద్రత, రాత్రి పూట పని, కార్యాలయ సంస్కృతి వంటి సమస్యలు కొనసాగుతున్నాయి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయం, పశుపోషణ, చిన్న వ్యాపారాల్లో మహిళల కృషి ఎక్కువగా ఉన్నా, భూమి హక్కులు, బ్యాంక్ రుణాలు, మార్కెట్ యాక్సెస్, టెక్నాలజీ వినియోగంలో పరిమితులు ఉన్నాయి. దీంతో మహిళల శ్రమ కనిపించినా, ఆర్థిక నిర్ణయాల్లో వారి స్వరం బలంగా వినిపించడం లేదని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

    వేతన అంతరం మరో ప్రధాన అంశంగా నిలుస్తోంది. ఒకే విధమైన పని చేసినా మహిళలకు తక్కువ వేతనం చెల్లించబడుతున్న సందర్భాలు అసంఘటిత రంగంలో ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయని కార్మిక సంఘాలు చెబుతున్నాయి. పని ప్రదేశాల్లో పదోన్నతులు, నాయకత్వ శిక్షణ, మెంటర్‌షిప్ అవకాశాలు కూడా పురుషులతో సమానంగా అందకపోవడం, మధ్యస్థాయిలోనే మహిళల కెరీర్ నిలిచిపోవడానికి కారణమవుతోంది. ప్రసూతి తర్వాత ఉద్యోగానికి తిరిగి రావడంలో సంస్థాగత మద్దతు లేకపోవడం కూడా మహిళల కెరీర్ కొనసాగింపును ప్రభావితం చేస్తోంది.

    మహిళల సమానత్వాన్ని కొలవడానికి కేవలం చట్టాల ఉనికి సరిపోదని, అమలు, ఫిర్యాదు వ్యవస్థ, సామాజిక దృక్పథం, సంస్థల బాధ్యతలను కలిసి చూడాల్సి ఉంటుందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. పాఠశాల స్థాయి నుంచి లింగ సమానత్వంపై అవగాహన, పని ప్రదేశాల్లో పారదర్శక వేతన విధానం, సురక్షిత ప్రజా రవాణా, రాజకీయ పార్టీల్లో మహిళలకు ఎక్కువ అవకాశాలు, గృహ పనిలో పురుషుల భాగస్వామ్యం వంటి చర్యలు అవసరమని వారు చెబుతున్నారు.

    మహిళల సమానత్వ దినోత్సవం సందర్భంగా ప్రారంభమైన ఈ చర్చ, వచ్చే నెలల్లో ప్రభుత్వ విధానాలు, సంస్థల నియామక పద్ధతులు, రాజకీయ పార్టీల అభ్యర్థుల ఎంపికలో ఎంతవరకు ప్రతిఫలిస్తుందో చూడాల్సి ఉంది. నిపుణుల మాటల్లో, చట్టపరమైన సమానత్వం నుంచి ఆచరణాత్మక సమానత్వానికి మార్పు రావాలంటే కుటుంబం, మార్కెట్, ప్రభుత్వం, రాజకీయ వ్యవస్థ ఒకేసారి మార్పు దిశగా కదలాలి.